Στο Διεθνές Συνέδριο για το AIDS, στο Ρίο ντε Τζανέιρο, ένα φιλί έγινε κάτι περισσότερο από εικόνα.
Έγινε διαμαρτυρία, διεκδίκηση, δημόσια δήλωση ότι οι άνθρωποι που ζουν με HIV δεν υπάρχουν μόνο ως ασθενείς, στατιστικές ή σώματα προς φροντίδα. Υπάρχουν και ως ερωτικά υποκείμενα. Ως άνθρωποι που επιθυμούν, αγγίζουν, φιλούν, αγαπούν και θέλουν να το κάνουν χωρίς ντροπή.
Η MPact Global οργάνωσε την Τετάρτη, στο πλαίσιο του Διεθνούς Συνεδρίου για το AIDS 2026, το Besotón Sidoso Internacional, ένα δημόσιο International HIV Kiss-In με οροθετικούς queer ανθρώπους, ακτιβιστές, υποστηρικτές και συμμάχους. Η δράση πραγματοποιήθηκε στο Ρίο ντε Τζανέιρο και ήταν η πρώτη φορά που το συγκεκριμένο kiss-in έγινε στη Βραζιλία, μετά από προηγούμενες αντίστοιχες δράσεις στο Μεξικό.
Οι εικόνες διαδόθηκαν γρήγορα στα κοινωνικά δίκτυα: άνθρωποι φιλιούνται δημόσια, αγκαλιάζονται, χαμογελούν, κοιτάζουν την κάμερα, ακυρώνοντας με το ίδιο τους το σώμα μια από τις πιο παλιές και επίμονες φαντασιώσεις γύρω από τον HIV ,ότι η επιθυμία των οροθετικών ανθρώπων πρέπει να μένει κρυφή, περιορισμένη, σχεδόν απολογητική.
Η MPact Global παρουσίασε το φιλί ως πολιτική πράξη απέναντι στο στίγμα, στην ομοφοβία και στην ποινικοποίηση των ομόφυλων σχέσεων. Το μήνυμα της οργάνωσης ήταν καθαρό: η αντιμετώπιση του HIV δεν μπορεί να είναι μόνο ζήτημα ιατρικής προόδου. Χρειάζεται και σύγκρουση με τους νόμους, τις κοινωνικές προκαταλήψεις και τα συστήματα που κρατούν ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπους μακριά από την υγειονομική φροντίδα, την ασφάλεια και τη δημόσια ζωή.
Ο Alex Garner, managing director της MPact Global, το έθεσε ευθέως: ένα φιλί ανάμεσα σε δύο gay άντρες στον δημόσιο χώρο παραμένει, σε πολλά μέρη του κόσμου, μια ισχυρή πολιτική δήλωση. Η οργάνωση συνδέει τη δράση με την πραγματικότητα ότι σε περισσότερες από 60 χώρες η ομόφυλη σεξουαλική συμπεριφορά εξακολουθεί να ποινικοποιείται.
Γι’ αυτό και το kiss-in δεν ήταν ένα χαριτωμένο στιγμιότυπο στο περιθώριο ενός συνεδρίου. Ήταν μια υπενθύμιση ότι η επιστήμη μπορεί να αλλάζει ριζικά τη ζωή με HIV, αλλά το στίγμα συνεχίζει να λειτουργεί σαν δεύτερη επιδημία. Αν κάποιος φοβάται να φανεί, να εξεταστεί, να ζητήσει θεραπεία, να ερωτευτεί ή να φιλήσει δημόσια, τότε η πρόσβαση στην υγεία δεν είναι ποτέ απλώς τεχνικό ζήτημα.
Το πιο δυνατό στοιχείο της δράσης είναι ακριβώς αυτό: δεν ζητά συμπόνια. Ζητά χώρο για επιθυμία. Δεν εμφανίζει τους οροθετικούς queer ανθρώπους μόνο ως ευάλωτους ή τραυματισμένους. Τους δείχνει ως σώματα παρόντα, ερωτικά, ανοιχτά, αδιαπραγμάτευτα ζωντανά.
Σε ένα διεθνές συνέδριο γεμάτο παρουσιάσεις, πολιτικές συζητήσεις και επιστημονικές ανακοινώσεις, το φιλί λειτούργησε σαν μια απλή αλλά εκρηκτική αντιστροφή. Εκεί όπου ο HIV συζητείται συχνά με όρους πρόληψης, θεραπείας, χρηματοδότησης και επιδημιολογίας, η MPact Global έφερε στο κέντρο κάτι που συχνά λείπει: την απόλαυση, την τρυφερότητα, το δικαίωμα στο σώμα.
Αυτό δεν μειώνει την πολιτική σοβαρότητα του ζητήματος. Την κάνει πιο καθαρή. Γιατί το στίγμα γύρω από τον HIV δεν αφορά μόνο τον φόβο της μετάδοσης. Αφορά και την ιδέα ότι κάποιοι άνθρωποι πρέπει να αποδείξουν ξανά και ξανά ότι αξίζουν αγάπη, σεξ, φροντίδα και δημόσια ύπαρξη.
Το kiss-in του Ρίο το αρνήθηκε αυτό με τον πιο απλό τρόπο: με ένα φιλί. Και γι’ αυτό η εικόνα του κυκλοφόρησε τόσο γρήγορα. Όχι επειδή ήταν προκλητική, αλλά επειδή ήταν απολύτως καθαρή.
Οι οροθετικοί queer άνθρωποι δεν ζητούν μόνο να ζουν. Ζητούν να επιθυμούν χωρίς ντροπή.
Με στοιχεία από Gayety, Queerty, International AIDS Society, MPact Global.
