Ο Ρομπ Γέτεν, ο πρώτος ανοιχτά γκέι πρωθυπουργός της Ολλανδίας, άνοιξε σήμερα στο Άμστερνταμ το WorldPride Human Rights Conference, με μια ομιλία που συνέδεσε τη συμβολική ιστορία της χώρας στα LGBTQ+ δικαιώματα με τη νέα απειλή του διαδικτυακού μίσους.
Το συνέδριο πραγματοποιείται στο πλαίσιο του WorldPride Amsterdam 2026, σε μια χρονιά με ιδιαίτερο βάρος για την Ολλανδία: πριν από 25 χρόνια, στο Άμστερνταμ, τελέστηκαν οι πρώτοι νομικά αναγνωρισμένοι γάμοι ομόφυλων ζευγαριών στον κόσμο. Ο Γέτεν χρησιμοποίησε αυτή την επέτειο όχι ως εύκολη εθνική αυτοεπιβεβαίωση, αλλά ως αφετηρία για να μιλήσει για την υποχώρηση δικαιωμάτων, την ομοφοβική βία και την οργανωμένη παραπληροφόρηση.
Η ομιλία του ξεκίνησε στη σκιά της φονικής επίθεσης στο Pride του Βερολίνου, που είχε ήδη οδηγήσει σε αυξημένα μέτρα ασφαλείας στις εκδηλώσεις του WorldPride στο Άμστερνταμ. Ο Γέτεν αναφέρθηκε στην οργή και τη θλίψη που προκάλεσε η επίθεση, αλλά και στη συγκέντρωση στο Homomonument του Άμστερνταμ, όπου άνθρωποι άφησαν λουλούδια και άναψαν κεριά για τα θύματα.
Πριν από την ομιλία του, σύμφωνα με ολλανδικά μέσα, ο πρωθυπουργός διακόπηκε από φιλοπαλαιστίνιους διαδηλωτές, οι οποίοι διαμαρτυρήθηκαν για τη στάση της κυβέρνησής του απέναντι στη Γάζα. Ο Γέτεν περίμενε σιωπηλός μέχρι να απομακρυνθούν και στη συνέχεια συνέχισε την ομιλία του.
Το επεισόδιο έδωσε στην εκδήλωση ένα ακόμη πολιτικό βάρος. Το WorldPride Human Rights Conference δεν ήταν απλώς μια θεσμική γιορτή δικαιωμάτων, αλλά ένας χώρος όπου διαφορετικές διεθνείς κρίσεις και διαφορετικές απαιτήσεις δικαιοσύνης βρέθηκαν στο ίδιο δωμάτιο.
Στο κεντρικό του μήνυμα, ο Γέτεν προειδοποίησε ότι τα τελευταία χρόνια «ξηλώνονται» κατακτήσεις που χρειάστηκαν δεκαετίες αγώνων. Μίλησε για χώρες που γυρίζουν πίσω νομοθεσίες ισότητας, για εκφράσεις ομοφοβίας που γίνονται πιο ανοιχτές και πιο σκληρές, αλλά και για τη μεταφορά αυτού του μίσους από τον δρόμο και τη νυχτερινή ζωή στις online πλατφόρμες.
Ο Ολλανδός πρωθυπουργός χαρακτήρισε την άνοδο του διαδικτυακού μίσους μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τα LGBTQ+ άτομα σήμερα. Όπως είπε, η παραπληροφόρηση και η ρητορική μίσους μπορούν με ένα κλικ να ταξιδέψουν πολύ πιο γρήγορα και πολύ πιο μακριά απ’ όσο μπορούν να φτάσουν οι οργανώσεις, οι εργαζόμενοι με νέους ή οι φορείς υγείας.
Στην ομιλία του περιέγραψε αυτές τις καμπάνιες ως οργανωμένες, χρηματοδοτούμενες και συχνά κρυμμένες πίσω από το επιχείρημα της ελευθερίας της έκφρασης. Σύμφωνα με τον Γέτεν, στόχος τους δεν είναι η ελεύθερη συζήτηση, αλλά η διάδοση μίσους, η πολιτική ισχύς, η αναστάτωση και ο διχασμός.
Ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι η ολλανδική κυβέρνηση θα ξεκινήσει το φθινόπωρο κοινωνικό διάλογο για τις online διακρίσεις, με πρακτικά εργαλεία για την αντιμετώπιση του μίσους στο διαδίκτυο. Προβλέπονται επίσης εκπαιδεύσεις για δήμους και κοινωνικές οργανώσεις, ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται καλύτερα την online ρητορική μίσους.
Παράλληλα, η κυβέρνηση θα διαθέσει 7,5 εκατ. ευρώ τον χρόνο, για τα επόμενα τρία χρόνια, με στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας της queer κοινότητας. Το πακέτο περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, δράσεις για ασφαλείς χώρους εργασίας για LGBTQ+ άτομα, καμπάνια κατά των διακρίσεων και της παραπληροφόρησης, καθώς και χρηματοδότηση του Paarse Vrijdag, της ημέρας κατά την οποία σχολεία στην Ολλανδία φορούν μωβ και μιλούν για τη διαφορετικότητα.
Ο Γέτεν επέμεινε επίσης ότι τα ίσα δικαιώματα των queer ανθρώπων δεν είναι «δυτική ατζέντα». Αντίθετα, τα περιέγραψε ως ανθρώπινη υπόθεση και υπενθύμισε ότι η Equal Rights Coalition, που φέτος συμπληρώνει δέκα χρόνια, φέρνει μαζί 44 χώρες και οργανώσεις από όλο τον κόσμο για την προώθηση των δικαιωμάτων LGBTQ+ ανθρώπων.
Αυτό είναι και το πιο ενδιαφέρον πολιτικά σημείο της ομιλίας. Ο πρώτος ανοιχτά γκέι πρωθυπουργός μιας χώρας που υπήρξε πρωτοπόρος στον γάμο ομόφυλων ζευγαριών δεν μίλησε σαν να έχει τελειώσει η ιστορία της ισότητας. Μίλησε σαν να αρχίζει ξανά μια πιο δύσκολη φάση της: λιγότερο θεσμική, πιο διαδικτυακή, πιο διεθνής και πιο σκληρά οργανωμένη.
Στο Άμστερνταμ, 25 χρόνια μετά τον πρώτο γάμο ομόφυλου ζευγαριού, το μήνυμα ήταν σαφές: η ορατότητα δεν αρκεί από μόνη της όταν το μίσος αλλάζει μορφή, όταν μετακινείται στις πλατφόρμες και όταν τα δικαιώματα παρουσιάζονται ξανά ως απειλή.
Το Pride παραμένει γιορτή, αλλά το συνέδριο του WorldPride θύμισε ότι παραμένει και πολιτικό πεδίο.
Με στοιχεία από Winq, Scene Magazine, Rijksoverheid
