Σε μερικά από τα πιο γνωστά gay bars του Κάστρο στο Σαν Φρανσίσκο, η είσοδος δεν γίνεται πια μόνο με επίδειξη ταυτότητας. Γίνεται και με σάρωση προσώπου.
Μπαρ όπως το Mix, το Badlands και το Toad Hall χρησιμοποιούν συσκευές PatronScan Guard+, οι οποίες σκανάρουν ταυτότητες, φωτογραφίζουν τους πελάτες και συλλέγουν προσωπικά δεδομένα στην είσοδο.
Η υπόθεση ήρθε στο φως όταν η Hart Owen, πελάτισσα του Mix, παρατήρησε κάτι ασυνήθιστο στην είσοδο του μπαρ, ένα βράδυ του Memorial Day. Αφού έδωσε την ταυτότητά της στον πορτιέρη, της ζητήθηκε να κοιτάξει μια μικρή κάμερα πριν της επιτραπεί η είσοδος.
«Γιατί βρίσκεται αυτό σε ένα gay bar, απ’ όλα τα μέρη;» αναρωτήθηκε η Owen, περιγράφοντας τη συσκευή σαν κάτι που θα περίμενε κανείς σε έλεγχο αεροδρομίου.
Το PatronScan Guard+ καταγράφει στοιχεία όπως όνομα, διεύθυνση, φύλο και φωτογραφία του πελάτη, ενώ το σύστημα μπορεί να αποθηκεύει και πληροφορίες για τη συμπεριφορά του μέσα στον χώρο. Το βασικό επιχείρημα των εταιρειών και των χώρων που χρησιμοποιούν τέτοιες συσκευές είναι η ασφάλεια: έλεγχος πλαστών ταυτοτήτων, εντοπισμός προβληματικών πελατών και αποτροπή βίαιων περιστατικών.
Το πιο ανησυχητικό σημείο, όμως, είναι ότι τα δεδομένα δεν μένουν απαραίτητα μέσα σε ένα μόνο μπαρ. Το PatronScan προσφέρει πρόσβαση σε ιδιωτικά δίκτυα πελατών που έχουν επισημανθεί για προβληματική συμπεριφορά, ώστε να μπορούν να εντοπίζονται και από άλλα συνεργαζόμενα μαγαζιά της ίδιας περιοχής.
Τουλάχιστον εννέα μπαρ στο Κάστρο φέρονται να είναι συνδεδεμένα στο ίδιο δίκτυο επισημάνσεων με το Mix. Τα δεδομένα διατηρούνται για 30 ημέρες και στη συνέχεια διαγράφονται, εκτός αν κάποιος πελάτης έχει επισημανθεί για «κακή συμπεριφορά», όπως καβγά ή κλοπή. Σε αυτή την περίπτωση, τα στοιχεία μπορούν να μείνουν στη βάση επ’ αόριστον.
Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο ευαίσθητο επειδή μιλάμε για gay bars. Σε έναν queer χώρο, η καταγραφή ονομάτων, διευθύνσεων, φύλου, προσώπων και παρουσίας δεν είναι ουδέτερη πληροφορία. Για πολλούς ανθρώπους, η παρουσία σε ένα gay bar μπορεί να είναι κάτι προσωπικό, ευάλωτο ή μη δημόσιο.
«Στο σημερινό πολιτικό κλίμα, δεν είναι καθόλου καλό να υπάρχουν λίστες με gay ανθρώπους», είπε η Owen.
Οι ιδιοκτήτες των Mix, Badlands και Toad Hall δεν απάντησαν σε αιτήματα για σχόλιο σχετικά με το πότε και γιατί άρχισαν να χρησιμοποιούν την τεχνολογία.
Σε επιτόπια επίσκεψη στο Mix, καταγράφηκε ότι η φωτογράφιση μπορεί να γίνεται χωρίς να ζητηθεί από τον πελάτη να κοιτάξει συνειδητά την κάμερα. Όταν ρωτήθηκε αν θα υπάρξει φωτογράφιση, εργαζόμενος στην είσοδο απάντησε ότι η κάμερα είχε ήδη τραβήξει φωτογραφία. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εργαζόμενοι δεν είναι υποχρεωμένοι να ενημερώνουν προφορικά κάθε πελάτη, καθώς υπάρχει σχετική μικρή πινακίδα πάνω στη συσκευή.
Η PatronScan, εταιρεία με έδρα την Αλμπέρτα του Καναδά, αναφέρει ότι οι συσκευές της χρησιμοποιούνται σε μπαρ, εστιατόρια, καζίνο και χώρους διασκέδασης σε περισσότερες από 700 πόλεις διεθνώς. Τα τελευταία χρόνια, όμως, η εταιρεία έχει βρεθεί αντιμέτωπη με νομικές προσφυγές και επικρίσεις για τον τρόπο με τον οποίο συλλέγει και διαχειρίζεται βιομετρικά δεδομένα.
Το 2023, κάτοικοι του Ιλινόις κατέθεσαν συλλογική αγωγή εναντίον της PatronScan, κατηγορώντας την ότι παραβίασε τη νομοθεσία της πολιτείας για τα βιομετρικά δεδομένα, συλλέγοντας στοιχεία από επισκέπτες χώρων χωρίς προηγούμενη συναίνεση. Στην αγωγή, η τεχνολογία χαρακτηριζόταν «οργουελική».
Το θέμα αποκτά ιδιαίτερο βάρος στο Σαν Φρανσίσκο, μια πόλη που το 2019 είχε απαγορεύσει τη χρήση τεχνολογίας αναγνώρισης προσώπου από δημοτικές υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένης της αστυνομίας. Η απαγόρευση όμως δεν αφορά ιδιωτικές επιχειρήσεις, όπως τα μπαρ.
Έτσι, η νέα πραγματικότητα στο Κάστρο ανοίγει ένα δύσκολο ερώτημα: πόση επιτήρηση μπορεί να αντέξει ένας queer χώρος στο όνομα της ασφάλειας;
Τα gay bars υπήρξαν για δεκαετίες χώροι προστασίας, συνάντησης, επιθυμίας και ανωνυμίας για ανθρώπους που δεν μπορούσαν πάντα να είναι ορατοί παντού. Η ιδέα ότι η είσοδος σε έναν τέτοιο χώρο μπορεί να συνοδεύεται από φωτογράφιση, αποθήκευση προσωπικών δεδομένων και πιθανή κοινοποίηση σε δίκτυο άλλων επιχειρήσεων αλλάζει το νόημα της ίδιας της εισόδου.
Στο τέλος, το ερώτημα δεν είναι μόνο αν ένα μπαρ έχει δικαίωμα να προστατεύσει τους πελάτες του από βία ή επικίνδυνες συμπεριφορές. Είναι ποιος ελέγχει τα δεδομένα, ποιος αποφασίζει ποιος μπαίνει και ποιος μένει έξω, και τι σημαίνει «ασφαλής χώρος» όταν για να μπεις πρέπει πρώτα να παραδώσεις το πρόσωπό σου.
Με στοιχεία από San Francisco Gazetteer και PinkNews
