Η Πολωνία απέτρεψε ρωσικό σχέδιο δολοφονίας ενός Ουκρανοαμερικανού πολίτη στη Βαρσοβία, όπως ανακοίνωσε ο Ντόνλαντ Τουσκ. Πρόκειται για την πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες που ηγέτης δυτικής χώρας κατηγορεί δημόσια τη Μόσχα για απόπειρα δολοφονίας Αμερικανού πολίτη.
Δυτικοί αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει στο παρελθόν ότι η Ρωσία έχει εντείνει τις στοχευμένες δολοφονίες από το 2022, όταν ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν εισέβαλε στην Ουκρανία, σημειώνοντας ότι έχουν αποτρέψει αρκετά παρόμοια σχέδια στην Ευρώπη. Ωστόσο, ο Πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ τόνισε ότι το συγκεκριμένο περιστατικό δεν έχει προηγούμενο.
«Ήταν ενοχλητικός για το καθεστώς Πούτιν και την τελευταία στιγμή… καταφέραμε να αποτρέψουμε τη δολοφονία του», πρόσθεσε. «Είναι η πρώτη φορά που κάποιος, εκτελώντας ρωσικές εντολές, αποφασίζει να πραγματοποιήσει επίθεση εναντίον Αμερικανού πολίτη στο έδαφος άλλης χώρας του ΝΑΤΟ», συμπλήρωσε.
Συνεργασία με τις Αμερικανικές αρχές για την επιχείρηση
Ο Αμερικανός πολίτης ουκρανικής καταγωγής «ήταν ανεπιθύμητος για το καθεστώς του Πούτιν», δήλωσε ο Τουσκ σε συνέντευξη Τύπου. «Πρέπει να θεωρούμε δεδομένο ότι το καθεστώς Πούτιν θα προσπαθήσει να εξοντώσει ανθρώπους που του είναι ενοχλητικοί για διάφορους λόγους».
Η επιχείρηση για την εξάρθρωση του σχεδίου έγινε σε συνεργασία με τις αμερικανικές υπηρεσίες, δήλωσε ο Τομάς Σιμονιάκ, αρμόδιος υπουργός της Πολωνίας για τις μυστικές υπηρεσίες. Ο ίδιος επιβεβαίωσε ότι ο στόχος ήταν Αμερικανός πολίτης «ουκρανικής καταγωγής». Οι αρχές δεν έδωσαν αμέσως περισσότερες λεπτομέρειες.
Κατηγορίες κατά της Ρωσίας για απόπειρα υπονόμευσης των συμμάχων της Ουκρανίας
Η Ρωσία κατηγορείται εδώ και καιρό ότι βάζει στο στόχαστρο τους εχθρούς της στο εξωτερικό, χρησιμοποιώντας ακόμη και σπάνια δηλητήρια. Ωστόσο, στελέχη των μυστικών υπηρεσιών είχαν δηλώσει στο Associated Press ότι οι ρωσικές υπηρεσίες ασφαλείας είναι πλέον πιο προκλητικές στην επιλογή των στόχων τους. Πλέον, εκτός από στρατιωτικούς λιποτάκτες, στόχο αποτελούν Ρώσοι ακτιβιστές και ξένοι υποστηρικτές της Ουκρανίας.
Δυτικοί αξιωματούχοι θεωρούν ότι η εκστρατεία αυτή συνδέεται με τις ευρύτερες προσπάθειες της Ρωσίας να υπονομεύσει τις ευρωπαϊκές χώρες που στηρίζουν την Ουκρανία. Το AP έχει καταγράψει περίπου 200 ενέργειες δολιοφθοράς, εμπρησμούς και άλλες δράσεις στην Ευρώπη από την αρχή του πολέμου, τις οποίες οι αρχές συνδέουν με τη Ρωσία. Ο Πούτιν δήλωσε τον Μάιο ότι η Ρωσία δεν διεξάγει εκστρατεία δολιοφθορών κατά της Ευρώπης.
Οι βρετανικές αρχές είχαν κατηγορήσει τη Ρωσία ότι βρισκόταν πίσω από τη δολοφονία του πρώην αστελέχους της FSB Αλεξάντερ Λιτβινένκο στο Λονδίνο το 2006 με ραδιενεργό πολώνιο, καθώς και για την απόπειρα δολοφονίας του πρώην Ρώσου πράκτορα των στρατιωτικών πληροφοριών Σεργκέι Σκριπάλ στο Σάλσμπερι το 2018 με το νευροπαραλυτικό παράγοντα Νόβιτσοκ.
Παράλληλα, οι γερμανικές αρχές ανέφεραν ότι η Ρωσία οργάνωσε το 2019 τη δολοφονία του Ζελιμχάν Χανγκοσβίλι, πρώην διοικητή των Τσετσένων ανταρτών. Ο Χανγκοσβίλι πυροβολήθηκε σε πάρκο του Βερολίνου από τον Βαντίμ Κρασίκοφ, έναν εκτελεστή τον οποίο υποδέχτηκε αργότερα ο ίδιος ο Πούτιν μετά από ανταλλαγή κατασκόπων.
Τον Ιούνιο, ένας Ρώσος καλλιτέχνης που ασκούσε κριτική στον Πούτιν πυροβολήθηκε και σκοτώθηκε από κοντινή απόσταση έξω από το σπίτι του στην ανατολική Πολωνία. Ο Ρόμπερτ Κουζοβκόφ, γνωστός με το ψευδώνυμο Σεμιόν Σκρεπέτσκι, ήταν επικριτικός απέναντι στον Πούτιν και ο Τουσκ είχε δηλώσει τότε ότι η δολοφονία είχε όλα τα χαρακτηριστικά πολιτικής εκτέλεσης. Αφησε να εννοηθεί ότι ήταν πιθανό να βρίσκεται η Ρωσία πίσω από αυτό, αν και οι πολωνικές αρχές δεν έχουν αποδώσει ακόμη επίσημα την ευθύνη στη Μόσχα.
Πέρυσι, Γάλλοι αξιωματούχοι απέτρεψαν σχέδιο που θεωρούν ότι είχε στόχο τη δολοφονία του Βλαντίμιρ Οσέτσκιν, ενός Ρώσου εξόριστου που ζει υπό αστυνομική προστασία και βοηθά στρατιωτικούς λιποτάκτες να ξεφύγουν από τον πόλεμο του Πούτιν. Οι αρχές της Λιθουανίας απέτρεψαν επίσης πέρυσι ένα σχέδιο δολοφονίας Λιθουανού υποστηρικτή της Ουκρανίας και ένα άλλο εναντίον Ρώσου ακτιβιστή. Παρόμοια, οι γερμανικές αρχές εξάρθρωσαν δύο σχέδια: το ένα στόχευε τον επικεφαλής γερμανικής εταιρείας όπλων που προμηθεύει την Ουκρανία και το άλλο έναν Ουκρανό στρατιωτικό αξιωματούχο.
Οι πολωνικές αρχές συνέλαβαν έναν άνδρα το 2024 στο πλαίσιο σχεδίου δολοφονίας του Ουκρανού Προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Την ίδια χρονιά, ένας Ρώσος πιλότος ελικοπτέρου που είχε αυτομολήσει σκοτώθηκε στην Ισπανία, με κύριους υποπτους Ρώσους πράκτορες.
«Αυτή η εκστρατεία δεν είναι τυχαία», είχε δηλώσει προηγουμένως στο AP ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος των μυστικών υπηρεσιών. «Υπάρχει πολιτική κάλυψη».
Με πληροφορίες από CBS, Associated Press, AFP
