Μεγάλη έρευνα των New Yrok Times παρουσιάζει ένα από τα πιο εκτεκταμένα σχέδια ρωσικής επιρροής που έχουν αποκαλυφθεί στην Ευρώπη τα τελευταία χρόνια, και έχουν ως στόχο τη Μολδαβία.
Η Μολδαβία πρόκειται για μία μικρή χώρα περίπου τριών εκατομμυρίων κατοίκων ανάμεσα στη Ρουμανία και την Ουκρανία, γεγονός που την καθιστά και «εύκολο στόχο» για τη ρωσική μηχανή παραπληροφόρησης.
Σύμφωνα με μεγάλη έρευνα των New York Times, η Μόσχα δεν περιορίστηκε σε εκστρατείες παραπληροφόρησης ή κυβερνοεπιθέσεις, αλλά φέρεται να οργάνωσε ένα πολυεπίπεδο δίκτυο που περιλάμβανε στρατόπεδα εκπαίδευσης, μαζική εξαγορά ψήφων, χρηματοδότηση ιερέων της Ορθόδοξης Εκκλησίας και συντονισμένες επιχειρήσεις με στόχο την αποσταθεροποίηση της φιλοευρωπαϊκής κυβέρνησης της χώρας.
Central to this effort is tiny Moldova. In this new investigation, my colleagues and I delve into what is perhaps the Kremlin’s most extensive and audacious plot to date (outside of Ukraine) to destabilize a foreign country. https://t.co/XkmvwVWzF8
— Michael Schwirtz (@mschwirtz) August 14, 2026
Γιατί η Μολδαβία είναι τόσο σημαντική για τη Ρωσία
Η έρευνα βασίζεται σε συνεντεύξεις με ακτιβιστές που συμμετείχαν στις επιχειρήσεις, ανώτερους αξιωματούχους των υπηρεσιών ασφαλείας και της δικαιοσύνης της Μολδαβίας, καθώς και Ευρωπαίους και Αμερικανούς αξιωματούχους πληροφοριών.
Παράλληλα, οι δημοσιογράφοι εξέτασαν χιλιάδες εσωτερικά έγγραφα που περιγράφουν με λεπτομέρεια τον τρόπο με τον οποίο οργανώθηκε η ρωσική επιχείρηση επιρροής.
Σύμφωνα με δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών που επικαλείται η εφημερίδα, η Μολδαβία αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη γεωπολιτική προτεραιότητα του Κρεμλίνου μετά την Ουκρανία. Αν και δεν είναι μέλος του ΝΑΤΟ ούτε της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η γεωγραφική της θέση την καθιστά ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς βρίσκεται ανάμεσα στην Ουκρανία και χώρες της Συμμαχίας, ενώ στα ανατολικά της βρίσκεται η αποσχισθείσα Υπερδνειστερία, όπου παραμένουν ρωσικές στρατιωτικές δυνάμεις.
Οι δυτικοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η Ρωσία επιδιώκει να μετατρέψει τη Μολδαβία σε προγεφύρωμα για μελλοντικές επιχειρήσεις κατά της Ουκρανίας αλλά και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο σύμβουλος εθνικής ασφάλειας της προέδρου της Μολδαβίας, Στανισλάβ Σεκριέρου, δήλωσε ότι η Μόσχα έχει επενδύσει «πρωτοφανείς πόρους» στην προσπάθεια αυτή.
“In the hierarchy of Kremlin priorities, the Western intelligence officials say, conquering Ukraine is first, and taking control in Moldova is second.” Excellent reporting from @mschwirtz and Adam Goldman.https://t.co/01AjlJxpbi
— Bianna Golodryga (@biannagolodryga) August 14, 2026
Εκπαίδευση σε στρατόπεδα και σαμποτάζ στη Μολδαβία
Το Κρεμλίνο, από την πλευρά του, απορρίπτει όλες τις κατηγορίες. Ο εκπρόσωπος του Βλαντίμιρ Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, χαρακτήρισε τους ισχυρισμούς «εντελώς αβάσιμους».
Στην ίδια έρευνα, οι New York Times αποκάλυψαν και τη δημιουργία στρατοπέδων εκπαίδευσης στη Σερβία, τη Βοσνία αλλά και έξω από τη Μόσχα.
Εξωτερικά, το στρατόπεδο στη Σερβία έμοιαζε με θερινή κατασκήνωση, με μπάρμπεκιου, αγώνες μπιτς βόλεϊ και χώρους χαλάρωσης. Στην πραγματικότητα όμως, σύμφωνα με τις υπηρεσίες πληροφοριών, οι συμμετέχοντες εκπαιδεύονταν στο πώς να διασπούν αστυνομικούς κλοιούς, να προκαλούν εμπρησμούς και να χρησιμοποιούν όπλα. Οι εκπαιδευτές φέρονται να συνδέονταν με τη ρωσική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών (GRU).
Στα στρατόπεδα συμμετείχαν κυρίως Μολδαβοί, οι οποίοι αμείβονταν με περίπου 400 δολάρια για παρακολούθηση τριήμερων ή τετραήμερων σεμιναρίων, ποσό ιδιαίτερα υψηλό για τα οικονομικά δεδομένα της χώρας.
Σε άλλο εκπαιδευτικό κέντρο, κοντά στη Μόσχα, περισσότεροι από 100 νέοι εκπαιδεύτηκαν, σύμφωνα με τις εισαγγελικές αρχές της Μολδαβίας, στην κατασκευή αυτοσχέδιων εμπρηστικών μηχανισμών, στη χρήση εκρηκτικών αλλά και στον χειρισμό drones που μπορούσαν να μεταφέρουν εκρηκτικά ή εμπρηστικούς μηχανισμούς.
❗️A New York Times investigation details an extensive Russian campaign to destabilize Moldova. It says GRU-linked operatives ran training programs in Serbia, Bosnia and Moscow to prepare pro-Russian Moldovans for election interference, including breaking police cordons and…
— NOELREPORTS 🇪🇺 🇺🇦 (@NOELreports) August 14, 2026
Ένα δίκτυο εξαγοράς ψήφων
Η στρατιωτική εκπαίδευση αποτελούσε μόνο ένα μέρος του σχεδίου, περιγράφει το αμερικάνικο μέσο ενημέρωσης για την κατάσταση στη Μολδαβία.
Σύμφωνα με τα έγγραφα που εξέτασαν οι New York Times, ο εξόριστος επιχειρηματίας Ιλάν Σορ φέρεται να οργάνωσε από τη Μόσχα ένα τεράστιο δίκτυο επιρροής, χρησιμοποιώντας την εφαρμογή Telegram για να στρατολογεί πολίτες, να τους δίνει οδηγίες και να τους καταβάλλει χρήματα.
Η βάση δεδομένων που εξετάστηκε περιείχε στοιχεία για περισσότερους από 150.000 στρατολογημένους Μολδαβούς. Οι συμμετέχοντες λάμβαναν οδηγίες να δημοσιεύουν συγκεκριμένο περιεχόμενο στα κοινωνικά δίκτυα, να συμμετέχουν σε οργανωμένες διαδηλώσεις και να προωθούν φιλορωσικά αφηγήματα ή μηνύματα κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της προέδρου Μάγια Σάντου.
Η οργάνωση λειτουργούσε πυραμιδοειδώς. Οι νέοι συμμετέχοντες χαρακτηρίζονταν ως «συμπαθούντες», ακολουθούσαν περίπου 35.000 ακτιβιστές και στην κορυφή υπήρχαν περίπου 1.200 τοπικοί συντονιστές. Τα περισσότερα νέα μέλη στρατολογούνταν από άτομα που συμμετείχαν ήδη στο δίκτυο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η εφημερίδα, μόνο τους τέσσερις μήνες πριν από το δημοψήφισμα για την ευρωπαϊκή πορεία της Μολδαβίας το 2024 καταβλήθηκαν σχεδόν 20 εκατομμύρια δολάρια σε περίπου 38.000 άτομα.
Η έρευνα περιγράφει επίσης μια ακόμη λιγότερο γνωστή πτυχή της επιχείρησης.
Από το καλοκαίρι του 2024 εκατοντάδες Μολδαβοί ιερείς ταξίδεψαν στη Ρωσία, όπου επισκέφθηκαν ιερούς τόπους και εκκλησιαστικούς αξιωματούχους. Πριν επιστρέψουν, υπέγραψαν συμβάσεις και απέκτησαν τραπεζικές κάρτες ρωσικής τράπεζας, μέσω των οποίων, σύμφωνα με τις αρχές της Μολδαβίας, λάμβαναν περίπου 1.000 δολάρια προκειμένου να επηρεάζουν τους πιστούς εναντίον της ένταξης της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και να προωθούν φιλορωσικές θέσεις.
Στα έγγραφα περιγράφονται συγκεκριμένοι ιερείς ως «αξιόπιστα στελέχη», ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφονται οι πληρωμές που έλαβαν. Ένας ακόμη ιερέας φέρεται να χρησιμοποιούσε τα κηρύγματά του για να επιτίθεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, κατηγορώντας τη Δύση ότι επιβάλλει αξίες αντίθετες προς την παράδοση.
Explore this gift article from The New York Times. You can read it for free without a subscription. https://t.co/XedCcuvwVd
— Steven Erlanger (@StevenErlanger) August 14, 2026
Η κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση στη Μολδαβία
Η κορύφωση της επιχείρησης, σύμφωνα με την έρευνα, σημειώθηκε στις βουλευτικές εκλογές της 28ης Σεπτεμβρίου 2025.
Εκείνη την περίοδο, ομάδες που είχαν εκπαιδευτεί στη Σερβία ήταν έτοιμες να προκαλέσουν επεισόδια στους δρόμους, ενώ, σύμφωνα με Μολδαβούς αξιωματούχους, Ρώσοι χάκερ είχαν διεισδύσει στα συστήματα της Κεντρικής Εκλογικής Επιτροπής και είχαν αποκτήσει πρόσβαση σε χιλιάδες δρομολογητές (routers) πολιτών.
Οι αρχές της Μολδαβίας, ωστόσο, είχαν ήδη ξεκινήσει εκτεταμένες επιχειρήσεις. Πραγματοποιήθηκαν εκατοντάδες έρευνες σε κατοικίες, συνελήφθησαν άτομα που είχαν συμμετάσχει στα στρατόπεδα εκπαίδευσης ή είχαν λάβει χρήματα μέσω του δικτύου του Ιλάν Σορ, ενώ με τη βοήθεια δυτικών συμμάχων αντιμετωπίστηκαν οι κυβερνοεπιθέσεις. Οι διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν, αλλά δεν εξελίχθηκαν σε μεγάλης κλίμακας βίαια επεισόδια.
Το φιλοευρωπαϊκό κόμμα της προέδρου Μάγια Σάντου επικράτησε τελικά με ποσοστό λίγο πάνω από το 50%, χάρη κυρίως στις ψήφους της μεγάλης μολδαβικής διασποράς.
Πάντως, παρά την αποτυχία ανατροπής του εκλογικού αποτελέσματος, οι Μολδαβοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η ρωσική εκστρατεία όχι μόνο δεν σταμάτησε αλλά εντάθηκε.
Ρωσικά πλήγματα σε ουκρανικές ενεργειακές υποδομές κοντά στα σύνορα προκάλεσαν προβλήματα στην υδροδότηση και στην ηλεκτροδότηση της Μολδαβίας, ενώ επιθέσεις σε γραμμές υψηλής τάσης οδήγησαν ακόμη και σε διακοπές ρεύματος στη χώρα.
«Κερδίσαμε τη μάχη, αλλά όχι τον πόλεμο», δήλωσε χαρακτηριστικά ο επικεφαλής της Υπηρεσίας Κυβερνοασφάλειας της Μολδαβίας, Μιχάι Λουπάσκου, συνοψίζοντας την εκτίμηση των αρχών ότι η χώρα παραμένει στο επίκεντρο μιας μακροχρόνιας προσπάθειας της Ρωσίας να επηρεάσει το πολιτικό της μέλλον.
Με πληροφορίες από New York Times
