Οι κροκόδειλοι, οι αλιγάτορες και άλλα κροκοδειλόμορφα ερπετά όπως τα καϊμάν και οι γαβιάλες καθώς και οι πολυάριθμοι εξαφανισμένοι συγγενείς τους αποτελούν μια εντυπωσιακά επιτυχημένη εξελικτική ομάδα από τότε που εμφανίστηκαν πριν από περισσότερα από 240 εκατομμύρια χρόνια. Μια νέα έρευνα εντοπίζει έναν σημαντικό παράγοντα αυτής της επιτυχίας: την επίμονη παραμονή τους σε θερμά κλίματα σε όλη τη διάρκεια της ιστορίας τους.
Σύμφωνα με τους ερευνητές αυτό το χαρακτηριστικό μπορεί να βοηθήσει να εξηγηθεί γιατί τα κροκοδείλια ως ομάδα επέζησαν από την πρόσκρουση αστεροειδούς πριν από 66 εκατομμύρια χρόνια η οποία οδήγησε στην εξαφάνιση των δεινοσαύρων σε συνδυασμό με ορισμένα φυσιολογικά χαρακτηριστικά που τα καθιστούν ιδιαίτερα ανθεκτικά ερπετά.
Η εξελικτική γενεαλογική γραμμή των κροκοδείλων γνωστή ως Ψευδοσουχία (Pseudosuchia), εμφανίστηκε κατά την Τριαδική Περίοδο, μετά τη χειρότερη μαζική εξαφάνιση στην ιστορία της Γης, στο τέλος της Πέρμιας Περιόδου. Τα ζώα αυτά εμφανίστηκαν εκατομμύρια χρόνια πριν από τους πρώτους δεινοσαύρους και τα θηλαστικά.
Η Ψευδοσουχία (Pseudosuchia) είναι ένας από τους δύο κύριους κλάδους των Αρχοσαυρίων (Archosauria), των ερπετών που κυριάρχησαν στη Γη. Ο κλάδος αυτός περιλαμβάνει τα σύγχρονα κροκοδειλόμορφα ζώα (κροκόδειλους, αλιγάτορες, κάιμαν) καθώς και όλα τα εξαφανισμένα προϊστορικά ερπετά που συγγενεύουν περισσότερο με τους κροκόδειλους παρά με τα πτηνά.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν τη γεωγραφική εξάπλωση των κροκοδειλόμορφων ζώων σε όλη τη διάρκεια της ιστορίας του αξιοποιώντας ένα εξελικτικό δέντρο που περιλαμβάνει περισσότερα από 400 εξαφανισμένα και ζωντανά είδη. Χρησιμοποίησαν δεδομένα από περισσότερα από 7,000 απολιθώματα καθώς και γεωγραφικά στοιχεία για σύγχρονα είδη όπως οι αλιγάτορες της Φλόριντα, οι κροκόδειλοι του αλμυρού νερού της Αυστραλίας, οι γαβιάλες της Ινδίας και οι καϊμάν της Βραζιλίας μεταξύ άλλων.
Συνδύασαν αυτές τις πληροφορίες με 52 παγκόσμιες ανασυνθέσεις του παλαιοκλίματος, προκειμένου να προσδιορίσουν τις κλιματικές συνθήκες υπό τις οποίες ζούσαν τα κροκοδείλια σε διαφορετικές εποχές. Ενώ άλλες ομάδες, όπως οι δεινόσαυροι και τα θηλαστικά, εξαπλώθηκαν σε μεγάλη ποικιλία κλιματικών ζωνών, η μελέτη έδειξε ότι τα κροκοδείλια παρέμειναν σταθερά προσανατολισμένα προς τα θερμά κλίματα.
«Αντί να προσαρμόζονται διαρκώς σε νέες κλιματικές συνθήκες, ακολουθούσαν σε μεγάλο βαθμό τα κατάλληλα περιβάλλοντα καθώς αυτά μετατοπίζονταν γεωγραφικά, επεκτεινόμενα προς τους πόλους κατά τις θερμότερες περιόδους και υποχωρώντας προς τον ισημερινό κατά τις ψυχρότερες» δήλωσε ο Άλφιο Αλεσάντρο Κιαρέντσα, παλαιοντολόγος σπονδυλωτών στο University College London και επικεφαλής συγγραφέας της έρευνας, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances.
Για παράδειγμα, όπως ανέφερε ο Κιαρέντσα, κατά τη διάρκεια μιας εξαιρετικά θερμής περιόδου στην ιστορία της Γης, πριν από περίπου 50 εκατομμύρια χρόνια, κροκοδείλια ζούσαν σε περιοχές μεγάλου γεωγραφικού πλάτους στη Βόρεια Αμερική, την Ευρώπη, ακόμη και την Ανταρκτική.
«Ένα από τα πιο εντυπωσιακά μοτίβα είναι η επαναλαμβανόμενη επέκταση και συρρίκνωση των κατάλληλων ενδιαιτημάτων ως αντίδραση στις μεταβολές της παγκόσμιας θερμοκρασίας», δήλωσε ο Κιαρέντσα.
Η οικολογική θέση
Παρόλο που τα σημερινά κροκοδειλόμορφα όντα είναι κυρίως ημιυδρόβιοι θηρευτές που αιφνιδιάζουν τη λεία τους οι εξαφανισμένοι συγγενείς τους παρουσίαζαν τεράστια ποικιλία μορφών σύμφωνα με τον Φίλιπ Μάνιoν, παλαιοντολόγο στο University College London και συν-συγγραφέα της μελέτης. «Έχουν καταλάβει σχεδόν κάθε οικολογική θέση που μπορεί κανείς να φανταστεί», δήλωσε ο Κιαρέντσα.
Υπήρχαν κορυφαίοι θηρευτές που ζούσαν αποκλειστικά στην ξηρά, όπως ο Fasolasuchus, μήκους περίπου 9 μέτρων· φυτοφάγα με κοντόχοντρο ρύγχος, όπως ο Simosuchus· θωρακισμένα φυτοφάγα, όπως ο Aetosaurus· είδη που τρέφονταν με μαλάκια, όπως ο Kuttanacaiman· διηθηματοφάγα, όπως ο Mourasuchus, που εξασφάλιζαν την τροφή τους φιλτράροντας το νερό· καθώς και θαλάσσια είδη, όπως ο Metriorhynchus.
Κατά την εποχή των δεινοσαύρων υπήρχαν επίσης ημιυδρόβια κροκοδείλια, όπως ο Deinosuchus, που έφταναν σε μήκος τα 12 μέτρα και ενδέχεται να συναγωνίζονταν τον Τυραννόσαυρο σε σωματική μάζα. «Τα σύγχρονα κροκοδείλια είναι μόνο τα απομεινάρια μιας κάποτε εξαιρετικά ποικιλόμορφης εξελικτικής ομάδας», δήλωσε ο Κιαρέντσα.
Η επιβίωση από τον Αρμαγεδδώνα
Η πρόσκρουση του αστεροειδούς στην περιοχή που είναι γνωστή ως Τσικσουλούμπ (Chicxulub), στα ανοικτά των ακτών της χερσονήσου Γιουκατάν του Μεξικού, στο τέλος της Κρητιδικής Περιόδου προκάλεσε μια παγκόσμια περιβαλλοντική καταστροφή. Τα τρία τέταρτα των ειδών της Γης εξαφανίστηκαν συμπεριλαμβανομένων των δεινοσαύρων με εξαίρεση τους απογόνους τους που εξελίχθηκαν στα σημερινά πτηνά. Όμως τα κροκοδειλόμορφα ζώα κατάφεραν να επιβιώσουν.
«Η πρόσκρουση προκάλεσε δραματική μείωση της ηλιακής ακτινοβολίας που έφτανε στην επιφάνεια της Γης, δημιουργώντας έναν χειμώνα πρόσκρουσης και εκτεταμένη περιβαλλοντική αναστάτωση. Ωστόσο οι κλιματικές προσομοιώσεις μας υποδεικνύουν ότι αυτή η ψύξη δεν επηρέασε εξίσου τη διαθεσιμότητα κατάλληλων κλιματικών συνθηκών για όλες τις ομάδες», δήλωσε ο Κιαρέντσα.
«Σε όλα τα σενάρια πρόσκρουσης που εξετάσαμε εκτός από τα πιο ακραία οι τροπικές και υποτροπικές περιοχές διατήρησαν κλιματικές συνθήκες κατάλληλες» για τα κροκοδειλόμορφα ζώα πρόσθεσε.
Αυτό υποδηλώνει ότι η μακροχρόνια σύνδεση των κροκοδειλόμορφων ζώων με τα θερμά περιβάλλοντα και τις περιοχές χαμηλού γεωγραφικού πλάτους ενδέχεται να τοποθέτησε ορισμένους πληθυσμούς που επέζησαν σε γεωγραφικά καταφύγια κοντά στον ισημερινό και στις υποτροπικές ζώνες όπου οι κλιματικές συνθήκες παρέμειναν εντός των ορίων αντοχής τους εξήγησε ο Κιαρέντσα.
Για τους δεινοσαύρους αντίθετα οι συγκεκριμένες συνθήκες που ακολούθησαν την πρόσκρουση οδήγησαν στην κατάρρευση των κατάλληλων ενδιαιτημάτων.
Τα κροκοδειλόμορφα ζώα διαθέτουν επίσης φυσιολογικά χαρακτηριστικά που τους προσφέρουν πλεονεκτήματα σε περιόδους περιβαλλοντικής καταπόνησης. Μπορούν να εισέρχονται σε καταστάσεις αδράνειας για να αντιμετωπίζουν αντίξοες συνθήκες: σε θερινή νάρκη (αισθησία) για να επιβιώνουν από την ακραία ζέστη ή την ξηρασία και σε χειμερινή νάρκη (βρούμαση) για να αντέχουν το έντονο ψύχος.
Τα σημερινά κροκοδειλόμορφα ζώα, για παράδειγμα, μπορεί να σκάβουν λαγούμια ή να καλύπτουν το σώμα τους με σκληρυμένη λάσπη κατά τη διάρκεια σοβαρών ξηρασιών, επιβραδύνοντας τον καρδιακό ρυθμό και την αναπνοή τους.
«Μετά την πρόσκρουση της Τσικσουλούμπ, όταν το ηλιακό φως μειώθηκε δραματικά και η πρωτογενής παραγωγικότητα στα χερσαία οικοσυστήματα κατέρρευσε, η ικανότητα περιορισμού της ενεργειακής κατανάλωσης και επιβίωσης σε περιόδους περιορισμένης διαθεσιμότητας τροφής θα μπορούσε να αποδειχθεί εξαιρετικά σημαντική» δήλωσε ο Κιαρέντσα.
Τα κροκοδειλόμορφα ζώα είναι επίσης ψυχρόαιμα ενώ πρόσφατες έρευνες υποδεικνύουν ότι τουλάχιστον ορισμένοι δεινόσαυροι, μεταξύ των οποίων και ο Τυραννόσαυρος ήταν θερμόαιμοι. Οι βασικές μεταβολικές ανάγκες των ψυχρόαιμων ζώων είναι πολύ χαμηλότερες από εκείνες των θερμόαιμων ζώων αντίστοιχου μεγέθους.
«Αυτό μπορεί να αποτελέσει σημαντικό πλεονέκτημα όταν η τροφή γίνεται σπάνια. Τα κροκοδειλόμορφα ζώα μπορούν να επιβιώσουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα χωρίς να τραφούν. Ωστόσο, ακόμη κι αν ένα ζώο μπορεί να επιβιώσει από παρατεταμένη ασιτία, εξακολουθεί να χρειάζεται περιβαλλοντικές συνθήκες που να παραμένουν εντός των ορίων της φυσιολογικής αντοχής του» λέει ο Κιαρέντσα.
Naftemporiki.gr
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
