Για το μείζον ζήτημα της διαφθοράς στη χώρα μας, με αφορμή τις πρόσφατες υποθέσεις που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, μίλησε ο Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Βασίλης Φλωρίδης, στην εκπομπή του Νίκου Χατζηνικολάου στον Real FM 97,8. Ο κ. Φλωρίδης αναφέρθηκε στα κενά της πρόληψης, ενώ πρότεινε την ύπαρξη μόνο μίας αρχής για την καταπολέμηση της διαφθοράς, την κατάργηση του σταυρού προτίμησης και το ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτή. Παράλληλα, έδωσε διευκρινίσεις για το πολυσυζητημένο άρθρο του για τη «φλέβα διαφθοράς» στη Δικαιοσύνη, εξηγώντας το μήνυμα που ήθελε να στείλει.
Ερωτηθείς γιατί επιμένει στη χώρα μας η διαφθορά σε τέτοιο μεγάλο βαθμό, παρότι υποστηρίζουμε ότι την «πολεμάμε», είπε: «Καταρχήν, θα πρέπει να διευκρινίσω ότι όταν μιλάμε για διαφθορά, μιλάμε για ένα φαινόμενο διαχρονικό και δεν αφορά στην κυβέρνηση αυτή μόνο. Η πρώτη ομιλία που είχα κάνει για τη διαφθορά ήταν όταν είχα διοριστεί στο Σώμα, δηλαδή πριν από 35 χρόνια. Έχουν περάσει 35 χρόνια και δυστυχώς δεν έχουν γίνει και πολύ σοβαρά βήματα. Γιατί επιμένει η διαφθορά; Γιατί δεν έχουμε αποφασίσει να αντιμετωπίσουμε τη διαφθορά ολιστικά και όταν λέμε ολιστικά, σημαίνει ότι εάν βλέπουμε την κάθε υπόθεση σαν μια εξαίρεση, τότε είμαστε εκτός στόχου. Εάν έπειτα από κάθε αποκάλυψη που συμβαίνει κατά καιρούς, μπορεί να ξαναγίνει η ίδια δουλειά, αλλά με άλλα πρόσωπα, τότε σημαίνει ότι κάτι δεν έχει αλλάξει και κάτι δεν πάει σωστά».
«Το ερώτημα λοιπόν είναι τι έλεγχο κάναμε όταν η υπόθεση ήταν σε εξέλιξη; Υπήρχε κάποιος που έβλεπε πώς, από πού κινείται το χρήμα; Ποιος είχε τελικά την ευθύνη να ενώσει τα στοιχεία του παζλ και να επέμβει εγκαίρως; Προφανώς και όλες αυτές οι συλλήψεις δείχνει ότι βρισκόμαστε προς μια κατεύθυνση, αλλά το κρίσιμο δεν είναι αυτό. Το κρίσιμο είναι να δούμε αν αλλάζει ο τρόπος που ελέγχονται τέτοια φαινόμενα πριν φτάσουν στο σημείο να ξεσπάσουν. Δηλαδή, όταν βλέπει ο πολίτης ότι ένας παράνομος μηχανισμός δούλευε επί χρόνια, το βαθύτερο ερώτημα που ανακύπτει είναι γιατί δεν τον έπιασε ο τακτικός έλεγχος; Βλέπουν οι πολίτες ότι ελέγχονται για μια μικροπαράβαση, ενώ από την άλλη πλευρά το οργανωμένο σχήμα δρα ανενόχλητο επί χρόνια και αυτό κλονίζει την εμπιστοσύνη των πολιτών στην ισονομία. Τελικά, εκεί που πάσχουμε είναι στην πρόληψη. Πρόληψη σημαίνει: υπάρχει έλεγχος εκεί που παίρνεται η απόφαση και από εκεί που φεύγει το δημόσιο χρήμα» πρόσθεσε.
«Το κρίσιμο δεν είναι να χαιρόμαστε με τις επιτυχίες, αλλά να δούμε τι δεν δούλεψε καλά»
Ο κ. Φλωρίδης συμφώνησε με την επισήμανση ότι το έγκλημα πολλές φορές προηγείται σε μεθόδους και συστήματα, ωστόσο υπογράμμισε ότι αυτός ακριβώς είναι και ο ρόλος του κράτους και των Αρχών.
«Πριν από κάθε πληρωμή υπάρχει διασταύρωση στοιχείων; Σε μια δημόσια σύμβαση έχουμε δει αν αυτή έχει τεμαχιστεί; Όταν δίνονται επιδοτήσεις, άδειες, βλέπουμε ποιος αποφάσισε, με ποια κριτήρια, ποιος ωφελήθηκε, ποιος ήλεγξε; Τα ευρήματα πηγαίνουν αμέσως σε ελεγκτικές Αρχές να ερευνώνται οι ευθύνες και να ανακτάται αμέσως το δημόσιο χρήμα πίσω; Άρα, λοιπόν, πρέπει να ελέγχεται ο μηχανισμός. Τώρα, σε αυτή τη φάση που βρισκόμαστε και πραγματικά είμαστε σε έναν ορυμαγδό αποκαλύψεων, το κρίσιμο δεν είναι να χαιρόμαστε ότι είχαμε μια επιτυχία. Πρέπει να δούμε τι δεν δούλεψε καλά. Αυτό είναι το πιο σημαντικό για το κράτος σήμερα. Να δει ποια δικλείδα απέτυχε, τι άλλαξε, πώς ελέγχθηκε και αν όντως έχει αλλάξει» υποστήριξε ο Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου.
Η περίπτωση της Ρουμανίας
Με αφορμή την περίπτωση της Ρουμανίας, που έχει μπει σε τροχιά ανάπτυξης και ήδη στους πίνακες κατάταξης για τη διαφθορά είναι σε καλύτερη θέση σε σχέση με την Ελλάδα, σχολίασε: «Η Ρουμανία βελτιώθηκε γιατί αποφάσισε να φέρει επενδύσεις στη χώρα. Όχι αγορές ακινήτων, επενδύσεις, γιατί πήγαν πολλές επιχειρήσεις. Αλλά το έκανε αυτό, γιατί πρέπει να θυμηθούμε ότι έβαλε στη φυλακή πάνω από δέκα υπουργούς. Στις δημοτικές εκλογές του 2016 στη Ρουμανία, οι πέντε από τους επτά δημάρχους της πόλης ήταν στη φυλακή. Ο αδελφός του πρωθυπουργού είχε πάει φυλακή για διαφθορά, ενώ ο αδελφός του ήταν πρωθυπουργός. Επίσης, βουλευτές, νομάρχες και άλλοι αξιωματούχοι. Εάν δεν αποφασίσουμε να καταλάβουμε ότι μόνο χωρίς διαφθορά μπορεί να υπάρχει ανάπτυξη, τότε έχουμε αποτύχει σαν κράτος».
Τα βήματα που πρέπει να γίνουν για την καταπολέμηση της διαφθοράς
Όσον αφορά στα βήματα που πρέπει να γίνουν προς την κατεύθυνση της καταπολέμησης της διαφθοράς, ανέφερε: «Θέλω να δω το δάσος και όχι το δένδρο, γιατί πολλές φορές αναλισκόμαστε σε πολλά πράγματα μικρά με τα οποία καταπολεμάς τη διαφθορά βραχυπρόθεσμα. Όπως βλέπετε, και όπως είδαν όλοι οι πολίτες, σε όλες αυτές τις υποθέσεις υπήρχε πάντα και εμπλοκή του πολιτικού συστήματος. Μιλάω του πολιτικού συστήματος, γενικά. Άρα θέλω να δω το δάσος πραγματικά. Αυτό το οποίο χρειάζεται αυτή τη στιγμή είναι να βελτιστοποιηθεί η λειτουργία του πολιτικού συστήματος. Το έχω ξαναπεί πολλές φορές ότι πρέπει να καταργηθεί ο σταυρός προτίμησης. Έχουν μιλήσει για το θέμα αυτό πάρα πολλοί παλιοί αρχηγοί, προσωπικότητες σοβαρές, και έχουν πει ότι η ψήφος εξαχρειώνει τον βουλευτή. Πρέπει να κόψεις τον προσωπικό σταυρό. Κόβεις το κίνητρο για ρουσφέτια με αντάλλαγμα την ψήφο. Η μάχη πρέπει να πηγαίνει στο πρόγραμμα και όχι στο τι θα κάνεις εσύ για μένα για να σε ψηφίσω».
«Επίσης, θα πρέπει κάποτε να θεσπιστεί το ασυμβίβαστο βουλευτή και υπουργού, αυτό το οποίο επιτάσσει και το Σύνταγμα. Η Βουλή είναι για να ελέγχει την κυβέρνηση. Ποια κυβέρνηση να ελέγξει ο βουλευτής που είναι ταυτόχρονα μέλος της κυβερνήσεως; Βασικά το ασυμβίβαστο αυτό που κάνει, είναι να κρατά τον βουλευτή, ελεγκτή και τον υπουργό, κυβερνήτη. Ο κάθε βουλευτής περιμένει να υπουργοποιηθεί, στριμώχνεται εκεί και προσπαθεί να αποκτήσει σχέσεις με το εκάστοτε Μαξίμου για να μπορέσει να πάρει έναν υπουργικό θώκο. Πώς αυτός ο άνθρωπος θα ελέγξει την κυβέρνηση, κάτι που το Σύνταγμα αυτό απαιτεί από τον ίδιο τον βουλευτή;
Και δεύτερον, επιτέλους μία αρχή για την καταπολέμηση της διαφθοράς. Όταν κοινός παρονομαστής όλων των εγκλημάτων διαφθοράς είναι η διαδρομή του χρήματος, εάν έχεις πάρα πολλές αρχές όπως υπάρχουν τώρα -είναι η ΑΑΔΕ, είναι Αρχή για το ξέπλυμα, Αρχή διαφάνειας, οικονομική αστυνομία- όλοι αυτοί μαζί δεν μπορούν να συγχρονιστούν. Αν έχεις πολλές αρχές να κοιτούν τα κομμάτια του ίδιου παζλ ξεχωριστά, χάνεις χρόνο σε διαβιβάσεις και σε δικαιοδοσίες, κάτι που το έβλεπα και εγώ τόσα χρόνια» πρόσθεσε.
Τι απαντά για το άρθρο του που προκάλεσε αντιδράσεις
Σχετικά με τις αντιδράσεις που προκάλεσε το άρθρο του που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» πριν από λίγες εβδομάδες, υπό τον τίτλο «Φλέβα διαφθοράς στη Δικαιοσύνη», είπε: «Ήθελα να περάσω κάποιο μήνυμα. Έχω πολλά χρόνια στη Δικαιοσύνη, είμαι από τους αρχαιότερους πια εκεί πέρα, και δυστυχώς είδα να με κατηγορούν νεότεροι δικαστικοί λειτουργοί. Πρώτα απ’ όλα, ήθελα να πατήσω ένα φρένο σε ένα φαινόμενο που είδα, που άρχισε να κατρακυλάει, χωρίς να θίξω πρόσωπα. Μην ξεχνάμε ότι σύμφωνα με τις περσινές ευρωπαϊκές εκτιμήσεις, ο Άρειος Πάγος στο σκέλος της ανεξαρτησίας του, με βάση το 5, πήρε 5,6. Δηλαδή, λίγο πιο πάνω από τη βάση. Και με βάση τις παγκόσμιες εκτιμήσεις, είμαστε πίσω από την Τανζανία, την Γκάνα και την Ινδία. Άρα, λοιπόν, κάποιος πρέπει να βάλει ένα φρένο. Η πλειοψηφία των δικαστών δουλεύουν πολύ σκληρά, πραγματικά είναι είλωτες, γιατί η κατάσταση πια είναι αφόρητη με τον φόρτο που υπάρχει. Αλλά υπάρχει μια φλέβα, η οποία πρέπει να σπάσει, και εκεί πιστεύω ότι προς την κατεύθυνση αυτή κινήθηκα».
«Δεύτερον, ήθελα να δώσω ένα μήνυμα και σε όλους τους αξιωματούχους. Όποιος φοράει κοστούμι εξουσίας ή τήβεννο δικαστή στα δικαστήρια, πρέπει να καταλάβει ότι δεν φοράει προνόμιο, φοράει υποχρέωση. Υποχρέωση που την τιμάς μόνο με τις πράξεις σου. Υπηρετούμε τους πολίτες και τους προστατεύουμε από την αδικία. Αν το ξεχάσουμε αυτό, δεν υπάρχει πια νόημα στον ρόλο μας» κατέληξε ο κ. Φλωρίδης.
