NYFF 2026: Ο Σκορσέζε ξαναγράφει την ιστορία του σινεμά

Δώδεκα αποκατεστημένες μεγάλου μήκους ταινίες, σπάνια έργα που επιστρέφουν στη μεγάλη οθόνη και ένα σχεδόν πλήρες αφιέρωμα στον Αρμένιο πρωτοπόρο Artavazd Pelechian συνθέτουν το πρόγραμμα Revivals του 64ου New York Film Festival, που θα πραγματοποιηθεί από τις 25 Σεπτεμβρίου έως τις 12 Οκτωβρίου 2026 στη Νέα Υόρκη.

Το Film at Lincoln Center ανακοίνωσε ένα πρόγραμμα που διατρέχει διαφορετικές εποχές και κινηματογραφίες, από τον Luchino Visconti, τον Ken Russell και το δίδυμο Michael Powell – Emeric Pressburger, μέχρι τους Hou Hsiao-hsien, Barbara Hammer, John Abraham και Alexander Kluge. Στο επίκεντρο βρίσκονται ταινίες που αποκαταστάθηκαν, διασώθηκαν ή ψηφιοποιήθηκαν εκ νέου, αλλά και έργα των οποίων η αρχική μορφή είχε αλλοιωθεί ή για δεκαετίες παρέμενε δύσκολα προσβάσιμη.

Ο Σκορσέζε αποκαθιστά ένα «τραυματισμένο» αριστούργημα

Ανάμεσα στις σημαντικότερες επιστροφές βρίσκεται το «Gone to Earth» των Michael Powell και Emeric Pressburger, που παρουσιάζεται σε παγκόσμια πρεμιέρα σε νέα αποκατάσταση 4K.

Η ταινία του 1950 είχε υποστεί εκτεταμένες παρεμβάσεις από τον παραγωγό David O. Selznick, ο οποίος την επαναμοντάρισε δραστικά και την κυκλοφόρησε το 1952 ως The Wild Heart. Οι αλλαγές είχαν μάλιστα πραγματοποιηθεί πάνω στο ίδιο το αρνητικό, γεγονός που έκανε εξαιρετικά δύσκολη την ανασύσταση της αρχικής εκδοχής.

Την αποκατάσταση επέβλεψε η Thelma Schoonmaker, με τη συνδρομή του Martin Scorsese και του Steven Spielberg, αξιοποιώντας μεταξύ άλλων υλικό που διατηρούσε το British Film Institute. Έτσι, η Technicolor εκδοχή των Powell και Pressburger επιστρέφει όσο το δυνατόν πιο κοντά στην αρχική της μορφή.

Το «The Devils» με το λογοκριμένο υλικό

Μια δεύτερη πολυσυζητημένη επιστροφή είναι το «The Devils» του Ken Russell, η προκλητική κινηματογραφική διασκευή του The Devils of Loudun του Aldous Huxley.

Η νέα αποκατάσταση ενσωματώνει υλικό που είχε αρχικά λογοκριθεί – σκηνές τις οποίες ο ίδιος ο Russell θεωρούσε ανάμεσα στις καλύτερες και περισσότερο πολιτικές της καριέρας του. Στην ταινία πρωταγωνιστούν οι Vanessa Redgrave και Oliver Reed, ενώ τα σκηνικά είχε σχεδιάσει ο νεαρός τότε Derek Jarman. Μετά την παρουσίασή της στο NYFF64, η αποκατεστημένη κόπια 35mm θα προβληθεί για μία εβδομάδα στο Film at Lincoln Center από τις 16 Οκτωβρίου.

Από τον Visconti στην Arundhati Roy

Στις επιλογές βρίσκεται και το «L’innocente» (1976), η τελευταία ταινία του Luchino Visconti, με τους Giancarlo Giannini και Laura Antonelli, σε νέα αποκατάσταση 4K και βορειοαμερικανική πρεμιέρα.

Ιδιαίτερη ιστορία κρύβει και το ινδικό «In Which Annie Gives It Those Ones» του Pradip Krishen. Το σενάριο είχε γράψει η Arundhati Roy σε ηλικία 28 ετών, αντλώντας στοιχεία από τις πανεπιστημιακές εμπειρίες της, ενώ εμφανίζεται και η ίδια στην ταινία. Το έργο είχε δημιουργηθεί αρχικά για την τηλεόραση και για χρόνια κυκλοφορούσε ουσιαστικά μόνο σε VHS. Η νέα αποκατάσταση 4K αξιοποίησε το σωζόμενο αρνητικό 16mm και κόπια 35mm, δίνοντάς του πλέον την ευκαιρία να επιστρέψει στη μεγάλη οθόνη.

Queer μνήμη και κινηματογραφική αποκατάσταση

Σε παγκόσμια πρεμιέρα παρουσιάζεται η νέα αποκατάσταση 4K του «Nitrate Kisses» (1992) της Barbara Hammer, ενός από τα πρωτοποριακά έργα του αμερικανικού queer κινηματογράφου. Συνδυάζοντας αρχειακό και πρωτότυπο υλικό, συνεντεύξεις και εικόνες από παλαιότερες ταινίες, η Hammer διερευνά τη λεσβιακή εμπειρία και την ιστορική απουσία της από την κυρίαρχη κινηματογραφική αφήγηση.

Στο πρόγραμμα βρίσκεται επίσης το σπάνιο «Suicide Note» του κριτικού και καλλιτέχνη Fred Camper, γυρισμένο κυρίως στη Νέα Υόρκη στα τέλη της δεκαετίας του 1970. Το ημερολογιακό, αποσπασματικό έργο περιλαμβάνει ακόμη και πανοραμικές εικόνες της πόλης τραβηγμένες από τον Νότιο Πύργο του World Trade Center. Κάθε προβολή μπορεί μάλιστα να διαφέρει, καθώς η σειρά των μπομπίνων ενός τμήματος της ταινίας καθορίζεται τυχαία πριν από την προβολή.

Ένα μεγάλο αφιέρωμα στον Artavazd Pelechian

Το NYFF64 στρέφει παράλληλα το βλέμμα του στον Artavazd Pelechian, παρουσιάζοντας σε δύο προγράμματα ένα σχεδόν πλήρες πανόραμα της δουλειάς του Αρμένιου δημιουργού.

Οι ταινίες του, που συνδυάζουν αρχειακό και πρωτότυπο υλικό και κινούνται ανάμεσα στο κινηματογραφικό δοκίμιο, το ντοκιμαντέρ και την ποιητική avant-garde, έχουν αποκατασταθεί υπό την επίβλεψη του ίδιου του Pelechian, σήμερα 88 ετών. Κεντρικό στοιχείο της κινηματογραφικής του γλώσσας είναι αυτό που ονόμασε «distance montage», μια αντίληψη του μοντάζ που απομακρύνεται από τις γραμμικές συσχετίσεις των εικόνων και επιχειρεί να δημιουργήσει ένα είδος «μαγνητικού πεδίου» γύρω από την ταινία.

Ανάμεσα στα έργα που θα προβληθούν είναι τα We, The Seasons, Our Century, The End και Life, καλύπτοντας περισσότερες από τρεις δεκαετίες δημιουργίας.

Με το Revivals, το New York Film Festival υπενθυμίζει ότι ένα φεστιβάλ δεν αφορά μόνο την αναζήτηση του επόμενου νέου δημιουργού. Μπορεί ταυτόχρονα να λειτουργεί ως χώρος επανεξέτασης της κινηματογραφικής ιστορίας, επαναφέροντας στη μεγάλη οθόνη έργα που λογοκρίθηκαν, παραμερίστηκαν, αλλοιώθηκαν ή απλώς περίμεναν δεκαετίες για να ξαναβρούν το κοινό τους.

Πηγή: Film at Lincoln Center / 64th New York Film Festival