Σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν εδώ και 16 χρόνια έχουν ανέλθει οι επενδύσεις στην Ελλάδα, μετά τη σημαντική ανάκαμψη που ακολούθησε τη μακρά περίοδο συρρίκνωσης της προηγούμενης δεκαετίας. Σύμφωνα με όσα έχει επισημάνει ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, οι επενδύσεις από το 11% του ΑΕΠ το 2019 αντιστοιχούν πλέον στο 18%, καταγράφοντας το υψηλότερο ποσοστό των τελευταίων δεκαέξι ετών.
Η βελτίωση αποτυπώνεται και στα στοιχεία για τον ακαθάριστο σχηματισμό παγίου κεφαλαίου, ο οποίος αυξήθηκε κατά περίπου 80% σε πραγματικούς όρους μεταξύ 2020 και 2025. Η εξέλιξη αυτή συμβάλλει στην κάλυψη του επενδυτικού κενού που άφησε πίσω της η οικονομική κρίση. Παράλληλα, το 2025 οι επενδύσεις είχαν μεγαλύτερη συμβολή στον ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας από ό,τι η ιδιωτική κατανάλωση.
Σημαντική ώθηση στην επενδυτική δραστηριότητα έχουν δώσει οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης και των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών ταμείων, χρηματοδοτώντας έργα και παρεμβάσεις που συνδέονται με τον εκσυγχρονισμό της παραγωγικής βάσης. Η διατήρηση αυτής της δυναμικής θεωρείται κρίσιμη για την ενίσχυση της παραγωγικότητας και τη δημιουργία θέσεων εργασίας με υψηλότερες αποδοχές.
Η πορεία των επενδύσεων μετά το 2019
Για την αποτύπωση της πραγματικής μεταβολής των επενδύσεων χρησιμοποιούνται, μεταξύ άλλων, στοιχεία σε σταθερές τιμές, από τα οποία αφαιρείται η επίδραση των μεταβολών στις τιμές. Ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου περιλαμβάνει δαπάνες για κατοικίες, κτίρια, υποδομές, μηχανήματα, εξοπλισμό και άυλα περιουσιακά στοιχεία, όπως λογισμικό και έρευνα και ανάπτυξη.
Με βάση τις τιμές του 2020, ο όγκος των επενδύσεων αυξήθηκε από περίπου 20,3 δισ. ευρώ το 2019 σε 34,1 δισ. ευρώ το 2024. Ειδικότερα, διαμορφώθηκε σε 20,6 δισ. ευρώ το 2020, 25,1 δισ. το 2021, 30,6 δισ. το 2022 και 32,6 δισ. το 2023. Η ταχύτερη άνοδος καταγράφηκε μετά την πανδημία, ενώ στη συνέχεια η ανοδική πορεία συνεχίστηκε με ηπιότερους ρυθμούς.
Για το 2025, η ΕΛΣΤΑΤ εκτιμά ότι ο πραγματικός όγκος των επενδύσεων έφθασε τα 37,1 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 8,9% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Πρόκειται για αλυσωτούς δείκτες όγκου, οι οποίοι ενδέχεται να παρουσιάζουν αποκλίσεις όταν αθροίζονται τα επιμέρους μεγέθη των κλάδων.
Η θετική τάση συνεχίστηκε και το 2026. Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία, οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου αυξήθηκαν κατά 6,1% το δεύτερο τρίμηνο σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025 και κατά 2,2% έναντι του πρώτου τριμήνου, σε εποχικά διορθωμένη βάση. Τα στοιχεία αναμένεται να επικαιροποιηθούν από την ΕΛΣΤΑΤ καθώς θα ενσωματώνονται νεότερα δεδομένα.
Τα ακίνητα και ο δημόσιος τομέας οδηγούν την αύξηση
Παρά τη συνολική ενίσχυση των επενδύσεων, η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά από κλάδο σε κλάδο. Η αύξηση δεν κατανέμεται ισόρροπα σε ολόκληρη την οικονομία, καθώς ένα μεγάλο μέρος των πρόσθετων κεφαλαίων συγκεντρώνεται σε συγκεκριμένους τομείς, ενώ σε άλλους η άνοδος είναι αισθητά μικρότερη.
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τις επενδύσεις σε τρέχουσες τιμές δείχνουν ότι το σύνολο των ακαθάριστων επενδύσεων παγίου κεφαλαίου αυξήθηκε από 20,32 δισ. ευρώ το 2019 σε 35,69 δισ. ευρώ το 2023. Η διαφορά ανέρχεται σε 15,37 δισ. ευρώ, που αντιστοιχεί σε αύξηση 75,7%.
Ωστόσο, περισσότερο από το ήμισυ της συνολικής ανόδου προήλθε από δύο κλάδους. Στη διαχείριση ακίνητης περιουσίας, οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 4,07 δισ. ευρώ, από 1,94 δισ. ευρώ το 2019 σε 6,01 δισ. ευρώ το 2023. Η μεταβολή αντιστοιχεί σε αύξηση 209,6%, τη μεγαλύτερη σε απόλυτα μεγέθη μεταξύ των επιμέρους κλάδων.
Αντίστοιχα, στον τομέα της δημόσιας διοίκησης, της εκπαίδευσης και της υγείας, οι επενδύσεις ενισχύθηκαν κατά 4,02 δισ. ευρώ, φθάνοντας από τα 4,32 δισ. ευρώ το 2019 στα 8,34 δισ. ευρώ το 2023. Η αύξηση διαμορφώθηκε σε 92,9%.
Αθροιστικά, οι δύο αυτοί τομείς αντιστοιχούν σε περίπου 8,09 δισ. ευρώ από τα 15,37 δισ. ευρώ της συνολικής αύξησης, δηλαδή σε ποσοστό άνω του 52%.
Εάν συνυπολογιστεί η βιομηχανία, η ενέργεια και η εξόρυξη, όπου οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 2,66 δισ. ευρώ, η συγκέντρωση γίνεται ακόμη μεγαλύτερη. Οι τρεις αυτοί κλάδοι αντιστοιχούν συνολικά σε περίπου 70% της ανόδου που καταγράφηκε την περίοδο 2019-2023.
Εντυπωσιακά ποσοστά από χαμηλή βάση
Η διαφοροποίηση μεταξύ των κλάδων φαίνεται καθαρά και στις ποσοστιαίες μεταβολές. Στις κατασκευές, για παράδειγμα, οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 336,1%, από μόλις 172 εκατ. ευρώ το 2019 σε περίπου 750 εκατ. ευρώ το 2023. Παρά την εντυπωσιακή ποσοστιαία επίδοση, η σχετικά χαμηλή αρχική βάση περιορίζει τη συμβολή του κλάδου στη συνολική αύξηση των επενδύσεων.
Διαφορετική είναι η περίπτωση της αγοράς ακινήτων, όπου η άνοδος κατά 209,6% συνοδεύτηκε και από σημαντική αύξηση σε απόλυτα ποσά. Το στοιχείο αυτό αναδεικνύει το ειδικό βάρος που έχει αποκτήσει η συγκεκριμένη δραστηριότητα στην επενδυτική ανάκαμψη.
Στη βιομηχανία, την ενέργεια και τα ορυχεία, οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 68,9%, ενώ στον τομέα της ενημέρωσης και επικοινωνίας η άνοδος έφθασε το 75,8%. Στις επαγγελματικές και διοικητικές υπηρεσίες καταγράφηκε αύξηση 68,1%, ενώ στον ευρύτερο κλάδο του εμπορίου, των μεταφορών, του τουρισμού και της εστίασης η μεταβολή περιορίστηκε στο 39,5%.
Ακόμη μικρότερη ήταν η αύξηση στον πρωτογενή τομέα. Οι επενδύσεις στη γεωργία, τη δασοκομία και την αλιεία ενισχύθηκαν κατά 29,5%, από 2,25 δισ. ευρώ το 2019 σε 2,91 δισ. ευρώ το 2023. Η επίδοση αυτή βρίσκεται αισθητά χαμηλότερα από την αύξηση του συνόλου των επενδύσεων, η οποία για την ίδια περίοδο διαμορφώθηκε σε 75,7% σε τρέχουσες τιμές.
Η εικόνα δείχνει ότι η συνολική ανάκαμψη δεν μεταφράζεται σε αντίστοιχη ενίσχυση όλων των παραγωγικών δραστηριοτήτων. Ειδικά σε κλάδους όπως η γεωργία, αλλά και σε δραστηριότητες που συνδέονται άμεσα με την καθημερινή οικονομική λειτουργία, οι επενδύσεις αυξάνονται με σαφώς χαμηλότερο ρυθμό από εκείνον που καταγράφεται σε τομείς με μεγαλύτερη συγκέντρωση κεφαλαίων.
Μοναδικός κλάδος με μείωση οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες
Η μόνη αρνητική μεταβολή μεταξύ των δέκα βασικών κλάδων καταγράφηκε στις χρηματοπιστωτικές και ασφαλιστικές δραστηριότητες. Οι επενδύσεις υποχώρησαν κατά 18,9%, από 933,1 εκατ. ευρώ το 2019 σε 757 εκατ. ευρώ το 2023.
Η εξέλιξη αυτή διαφοροποιείται από τη γενικότερη ανοδική τάση της περιόδου και αποτελεί ένδειξη ότι η ανάκαμψη δεν έχει την ίδια ένταση σε όλους τους τομείς της οικονομίας.
Συνολικά, τα στοιχεία καταγράφουν σημαντική ενίσχυση της επενδυτικής δραστηριότητας στην Ελλάδα, αλλά ταυτόχρονα αναδεικνύουν τις ανισότητες που εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν την κατανομή των κεφαλαίων. Το ζητούμενο για την επόμενη περίοδο δεν είναι μόνο η διατήρηση της αύξησης των επενδύσεων, αλλά και η ευρύτερη διάχυσή τους σε περισσότερους κλάδους, ώστε να ενισχυθούν η παραγωγικότητα και η ανθεκτικότητα της οικονομίας.
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
