Η νέα κυβέρνηση της Ουγγαρίας έχει αρχίσει να ξετυλίγει το κουβάρι μιας σειράς υποθέσεων που συνδέονται με τη διαχείριση δημόσιου χρήματος επί 16 χρόνια διακυβέρνησης του Βίκτορ Όρμπαν, αναζητώντας στοιχεία για πιθανές παρατυπίες σε κρατικές δαπάνες, συμβάσεις και οικονομικές συμφωνίες.
Από 12.000 πλαστικές μοτοσικλέτες για παιδιά που αγοράστηκαν σε τιμή υπερτριπλάσια της λιανικής, μέχρι ένα δάνειο ύψους 1,5 δισ. ευρώ προς τους αιγυπτιακούς σιδηροδρόμους και υποθέσεις που αφορούν δημόσιες συμβάσεις, οι νέες αρχές εξετάζουν μια σειρά από φακέλους που παρέμεναν επί χρόνια στο περιθώριο.
Η διαδικασία, ωστόσο, αναμένεται να είναι μακρά και η κατάληξη των σημαντικότερων υποθέσεων στα δικαστήρια παραμένει αβέβαιη. Αυτό έχει ήδη επισημάνει η Άννα Ούνγκερ, επικεφαλής της νεοσύστατης ουγγρικής υπηρεσίας κατά της διαφθοράς NVVH, προκαλώντας αντιδράσεις σε μια κοινωνία που περιμένει γρήγορα αποτελέσματα μετά την πολιτική αλλαγή.
«Δεκαέξι χρόνια ορμπανισμού έχουν απογοητεύσει τόσο πολύ τους εκλογείς που αναμένουν άμεσα αποτελέσματα», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο πολιτικός σύμβουλος Γκέργκο Παπ, σημειώνοντας ότι μέρος της κοινής γνώμης εμφανίζεται να παραβλέπει τους θεσμικούς και δικαστικούς περιορισμούς που υπάρχουν σε μια τέτοια διαδικασία.
Οι υποσχέσεις του Πίτερ Μαγιάρ
Οι προσδοκίες είναι ιδιαίτερα υψηλές μετά την εκλογική νίκη του συντηρητικού και φιλοευρωπαίου Πίτερ Μαγιάρ στις βουλευτικές εκλογές του Απριλίου, με την οποία τερματίστηκε η 16ετής διακυβέρνηση του Όρμπαν.
Ο νέος πρωθυπουργός έχει δεσμευθεί να αναζητήσει δημόσιο χρήμα που, όπως υποστηρίζει, «εκλάπη» και να οδηγήσει ενώπιον της Δικαιοσύνης όσους πολιτικούς ευθύνονται για διαφθορά.
Η πρόκληση είναι μεγάλη. Στον Δείκτη Αντίληψης της Διαφθοράς της Transparency International για το 2025, η Ουγγαρία συγκέντρωσε 40 βαθμούς και κατατάχθηκε στην 84η θέση μεταξύ 182 χωρών. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση βρέθηκε στην τελευταία θέση, μαζί με τη Βουλγαρία. Πρόκειται για τη χειρότερη επίδοση που έχει καταγράψει η χώρα στον συγκεκριμένο δείκτη.
Η υποχώρηση είναι ιδιαίτερα έντονη σε βάθος χρόνου: από το 2012 έως το 2025 η βαθμολογία της Ουγγαρίας μειώθηκε κατά 15 μονάδες, σύμφωνα με την Transparency International.
Κατά τη διάρκεια των τεσσάρων θητειών του Όρμπαν, αρκετοί συνεργάτες και πολιτικά συνδεδεμένοι επιχειρηματίες του πρωθυπουργού απέκτησαν σημαντικές περιουσίες, συχνά μέσω εταιρειών που αναλάμβαναν κρατικές συμβάσεις. Ο ίδιος ο Όρμπαν έχει επανειλημμένα απορρίψει τις κατηγορίες περί παρατυπιών.
Φάκελοι 5,8 δισ. ευρώ
Από την ανάληψη των καθηκόντων της στις αρχές Μαΐου, η κυβέρνηση Μαγιάρ έχει ξεκινήσει οικονομικούς ελέγχους σε υπουργεία και κρατικές επιχειρήσεις, ενώ ορισμένες από τις υποθέσεις έχουν ήδη οδηγήσει σε ποινικές διαδικασίες.
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό ιστότοπο, μέχρι σήμερα έχουν διαβιβαστεί στους ερευνητές 22 φάκελοι, οι οποίοι αφορούν συνολικά ποσά που εκτιμώνται σε περίπου 5,8 δισ. ευρώ.
Μία από τις πιο χαρακτηριστικές υποθέσεις αφορά την αγορά 12.000 πλαστικών μοτοσικλετών για παιδιά. Τα οχήματα αγοράστηκαν έναντι περίπου 40 ευρώ το καθένα, δηλαδή περισσότερο από τρεις φορές πάνω από την τιμή λιανικής που έχει καταγραφεί για αντίστοιχα προϊόντα.
Σύμφωνα με ουγγρική δημοσιογραφική έρευνα, το υπουργείο Πολιτισμού και Καινοτομίας είχε αγοράσει τα 12.000 παιχνίδια από εταιρείες που ανήκαν στον Γκιούλα Μπαλάσι, επιχειρηματία με στενούς δεσμούς με την προηγούμενη κυβέρνηση και γνωστό για την παραγωγή υλικού κυβερνητικής προπαγάνδας. Το κόστος ανήλθε σε 185,3 εκατ. ουγγρικά φιορίνια, περίπου 509.000 ευρώ, ενώ επιπλέον 3 εκατ. φιορίνια δαπανήθηκαν για αυτοκόλλητα με το σήμα «Family Friendly Hungary». Η τιμή ανά παιχνίδι διαμορφώθηκε περίπου στα 15.441 φιορίνια, έναντι περίπου 5.000 φιορινιών στη λιανική αγορά.
Οι αρχές εξετάζουν επίσης δάνειο ύψους 1,5 δισ. ευρώ προς τους αιγυπτιακούς σιδηροδρόμους, το οποίο χρησιμοποιήθηκε για τη χρηματοδότηση συρμών στο πλαίσιο ουγγρορωσικής επιχειρηματικής σύμπραξης.
Παράλληλα, έρευνες αφορούν καταγγελίες για υπεξαίρεση κεφαλαίων από το Εθνικό Ταμείο για τον Πολιτισμό (NKA).
«Πριν από τις εκλογές, όλα αυτά ήταν αδιανόητα», δήλωσε η δικηγόρος Αντριέν Λάζο, αναφερόμενη στις νέες έρευνες. Όπως είπε, στο παρελθόν η εισαγγελία μπορούσε να σταματήσει ή να αφήσει να αδρανήσουν έρευνες που ενδεχομένως θα έφερναν σε δύσκολη θέση την κυβέρνηση.
Η ίδια, πάντως, κρατά χαμηλούς τόνους ως προς τα μέχρι τώρα αποτελέσματα: «Τα πράγματα αλλάζουν, αλλά κανείς υψηλόβαθμος πολιτικός αξιωματούχος δεν έχει ακόμη ανακριθεί ως ύποπτος».
Η Ουγγαρία επιστρέφει στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία
Μία από τις σημαντικότερες θεσμικές αλλαγές της νέας κυβέρνησης αφορά την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO).
Η Ουγγαρία υπέβαλε τον Μάιο του 2026 αίτημα συμμετοχής και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε επίσημα τη συμμετοχή της τον Ιούλιο. Η χώρα έγινε το 25ο κράτος-μέλος που συμμετέχει στην EPPO στις αρχές Αυγούστου.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία είναι αρμόδια για τη διερεύνηση εγκλημάτων που επηρεάζουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, μεταξύ άλλων υποθέσεων απάτης και διαφθοράς που αφορούν ευρωπαϊκά κονδύλια.
Η νέα κυβέρνηση έχει παράλληλα ενισχύσει τις απαιτήσεις διαφάνειας για αιρετούς αξιωματούχους και τις κοινοβουλευτικές δυνατότητες διερεύνησης υποθέσεων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ωστόσο, έχει επισημάνει ότι οι πρόσφατες αλλαγές στο πλαίσιο κατά της διαφθοράς δεν έχουν ακόμη οδηγήσει σε ένα επαρκές ιστορικό ερευνών, διώξεων και τελεσίδικων αποφάσεων για υποθέσεις διαφθοράς υψηλού επιπέδου.
Η νέα υπηρεσία και η «μαφία του Όρμπαν»
Κεντρικό ρόλο στη στρατηγική της νέας κυβέρνησης έχει η NVVH, η νεοσύστατη υπηρεσία κατά της διαφθοράς, την οποία ο Μαγιάρ παρουσιάζει ως βασικό εργαλείο για την αντιμετώπιση όσων αποκαλεί «μαφία του Όρμπαν».
Η υπηρεσία μπορεί να ξεκινά έρευνες, να θέτει επιχειρήσεις υπό επιτήρηση όταν αυτό κρίνεται απαραίτητο για την προστασία κρατικής περιουσίας και να κινεί διαδικασίες που μπορούν να οδηγήσουν σε ποινικές διώξεις.
Η δημιουργία της έχει χαιρετιστεί από αρκετές μη κυβερνητικές οργανώσεις, οι οποίες υποστηρίζουν ότι οι υφιστάμενοι θεσμοί δεν κατάφεραν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τις υποθέσεις διαφθοράς που αφορούσαν υψηλόβαθμους αξιωματούχους.
«Οι παραδοσιακοί θεσμοί έχουν χάσει την εμπιστοσύνη του κοινού, διότι απέτυχαν να διαχειριστούν τις υποθέσεις διαφθοράς στις οποίες εμπλέκονται υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι», δήλωσε ο Σάντορ Λέντερερ, διευθυντής της ουγγρικής ΜΚΟ K-Monitor.
Το κόμμα Fidesz του Όρμπαν έχει υιοθετήσει εντελώς διαφορετική στάση, συγκρίνοντας τη NVVH με την AVH, την περιβόητη μυστική αστυνομία της κομμουνιστικής περιόδου.
Έξι χρόνια για τις μεγάλες υποθέσεις
Η επιλογή της Άννα Ούνγκερ για την ηγεσία της υπηρεσίας έχει επίσης προκαλέσει συζητήσεις. Πολιτική επιστήμονας με ειδίκευση στη διάβρωση των δημοκρατικών θεσμών κατά την περίοδο Όρμπαν, η Ούνγκερ ανέλαβε να ηγηθεί ενός θεσμού από τον οποίο η νέα κυβέρνηση περιμένει χειροπιαστά αποτελέσματα.
Κατά την κοινοβουλευτική της ακρόαση, ωστόσο, προειδοποίησε ότι θα ήταν «μη ρεαλιστικό» να περιμένει κανείς οριστικές δικαστικές αποφάσεις στις μεγαλύτερες υποθέσεις διαφθοράς μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Εκτίμησε μάλιστα ότι για ορισμένες από τις σοβαρότερες υποθέσεις μπορεί να χρειαστούν έως και έξι χρόνια, δηλαδή όσο διαρκεί η θητεία της.
Η δήλωση αυτή προκάλεσε αντιδράσεις σε μια κοινωνία που μετά από 16 χρόνια διακυβέρνησης Όρμπαν περιμένει γρήγορη απόδοση ευθυνών.
Ο Μαγιάρ έχει δεσμευθεί από την πλευρά του να προωθήσει αλλαγές που θα επιταχύνουν τις ποινικές διαδικασίες, ενώ η Ούνγκερ έχει καταστήσει σαφές ότι η υπηρεσία της δεν πρόκειται να περιορίσει τον έλεγχό της μόνο στις προηγούμενες κυβερνήσεις.
«Θα επικεντρωθώ σε ένα πράγμα: να διασφαλίσω ότι οι ευθύνες θα αποδοθούν γρήγορα και αποτελεσματικά, με βάση τον νόμο, και ότι στο μεταξύ θα διαφυλαχθεί το μέγιστο μέρος του πλούτου που έχει μεταφερθεί από αυτή τη χώρα σε ιδιωτικά συμφέροντα», δήλωσε στον ιδιωτικό τηλεοπτικό σταθμό RTL.
Νέα υπόθεση με τις δαπάνες του πρώην υπουργού Εξωτερικών
Η εκστρατεία ελέγχων δεν περιορίζεται πλέον μόνο στις υποθέσεις που είχαν ήδη γίνει γνωστές.
Στις 15 Σεπτεμβρίου, η σημερινή υπουργός Εξωτερικών της Ουγγαρίας, Ανίτα Όρμπαν, κατέθεσε ποινική καταγγελία σε βάρος του προκατόχου της Πίτερ Σιγιάρτο και συνεργατών του, σχετικά με τη χρήση ακριβών ιδιωτικών και στρατιωτικών πτήσεων αντί εμπορικών αεροσκαφών κατά την περίοδο 2022-2026.
Σύμφωνα με τη Reuters, η νέα κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι επιλογές αυτές προκάλεσαν δημόσια δαπάνη σχεδόν 4 δισ. φιορινιών, περίπου 12,6 εκατ. δολαρίων, ποσό που φέρεται να είναι εξαπλάσιο από το κόστος αντίστοιχων ταξιδιών σε εισιτήρια business class.
Ο Όρμπαν έχει απορρίψει τις καταγγελίες περί διαφθοράς, ενώ εκπρόσωπος του Σιγιάρτο υποστήριξε ότι οι μετακινήσεις του υπουργείου Εξωτερικών ήταν σύμφωνες με τους ισχύοντες κανονισμούς.
Η υπόθεση προσθέτει έναν ακόμη φάκελο στη μεγάλη προσπάθεια της νέας κυβέρνησης να ελέγξει τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιήθηκαν δημόσιοι πόροι κατά την προηγούμενη 16ετία.
Το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο πόσες υποθέσεις θα ανοίξουν, αλλά πόσες από αυτές θα καταλήξουν σε τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις και σε πραγματική επιστροφή χρημάτων στο ουγγρικό Δημόσιο.
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
