Όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έθεσαν σε εφαρμογή το σχέδιο επίθεσης στο Ιράν, ενδεχομένως να μην είχαν αναλογιστεί -και σίγουρα δεν είχαν υπολογίσει- την αντίσταση, την πιθανή εξάπλωση του πολέμου, τις παράπλευρες απώλειες και βέβαια τις συνέπειες στην παγκόσμια οικονομία. Ωστόσο, η κατάσταση, όπως έχει διαμορφωθεί στην περιοχή, εξελίσσεται ακόμη χειρότερα και από το πλέον δυσοίωνο σενάριο. Η εμπλοκή των Χούθι και η πιθανότητα να κλείσει και το στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, αλλάζει τις ισορροπίες δυνάμεων στην περιοχή, ενισχύει το Ιράν και το πλέγμα που είχε δημιουργήσει και θέτει τις αραβικές χώρες σε ένα άβολο δίλημμα, βυθίζοντας την ίδια ώρα τις αγορές στα… Τάρταρα, καθώς εκτοξεύονται οι τιμές του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και των παραγώγων τους.
Μετά τις τελευταίες εξελίξεις και την παρουσία των Χούθι σε όλο το μήκος της ακτογραμμής στην Υεμένη, η Σαουδική Αραβία και οι υπόλοιπες αραβικές χώρες, καλούνται να λάβουν σημαντικές αποφάσεις και να επιλέξουν – στην ουσία- ανάμεσα σε δύο λύσεις: να απορροφήσουν το αυξανόμενο κόστος ή να αναζητήσουν συμβιβασμούς με την Τεχεράνη.
Οι Χούθι, από τη στιγμή που εξασφάλισαν τις θέσεις τους σε καίρια σημεία ελέγχου για το στενό του Μπαμπ ελ Μαντέμπ, μία εκ των σημαντικότερων αρτηριών για την παγκόσμια ναυσιπλοΐα, άνοιξαν ένα δεύτερο -και εξίσου σημαντικό- μέτωπο πίεσης, μετά το Στενό του Ορμούζ, απειλώντας ευθέως τις εξαγωγές πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας και 7 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου που διοχέτευε στις αγορές.
Το Ιράν, το οποίο είχε απειλήσει ευθέως ότι θα κλείσει -μέσω των Χούθι- και το στενό του Μπαμπ ελ Μαντέμπ, επιδιώκει να προκαλέσει αλυσιδωτές αυξήσεις στη χρηματιστηριακή τιμή του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, τροφοδοτώντας τον πληθωρισμό σε όλον τον πλανήτη. Ο έλεγχος του Μπαμπ ελ Μαντέμπ και του Ορμούζ, θεωρείται από την Τεχεράνη ως ένα ισχυρό μέσο πίεσης προς τον Ντόναλντ Τραμπ, ενόψει και των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ, στις 3 Νοεμβρίου.
Η στρατηγική της Τεχεράνης στοχεύει στο να πιέσει ασφυκτικά τις χώρες του Κόλπου ώστε ή να ανεχθούν τον αυξανόμενο οικονομικό στραγγαλισμό από τη μείωση στις εξαγωγές πετρελαίου τους και τις ιρανικές επιθέσεις ή να συνεργαστούν με το Ιράν για την προστασία του εμπορίου, των ενεργειακών ροών και της οικονομικής σταθερότητας.
Ποιες χώρες του Κόλπου θα συμμετάσχουν στη συνάντηση του Ομάν με το Ιράν για το Ορμούζ
Η κίνηση των Χούθι για τον έλεγχο του στενού Μπαμπ ελ Μαντέμπ ανέτρεψε τα δεδομένα. Όμως δεν είναι μόνο αυτό. Ο βομβαρδισμός από τους Χούθι των εγκαταστάσεων στη Σαουδική Αραβία, ανάγκασε το Ριάντ να κλείσει τον αγωγό που μετέφερε πετρέλαιο στην Ερυθρά Θάλασσα.
Η άρνηση του Ντόναλντ Τραμπ να συμφωνήσει με το αίτημα της Σαουδικής Αραβίας να χτυπήσουν τους Χούθι, σε συνδυασμό με το αυξανόμενο οικονομικό κόστος, ενισχύει την άποψη σε ορισμένες πρωτεύουσες του Κόλπου ότι οι διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη δεν είναι πλέον επιλογή, αλλά αναγκαιότητα για αυτοσυντήρηση, δήλωσαν στο Reuters περιφερειακές πηγές.
Αυτή η μετατόπιση μπορεί να αρχίσει να γίνεται πράξη ήδη από τη Δευτέρα, όταν οι υπουργοί Εξωτερικών του Κόλπου συναντηθούν με τον Ιρανό ομόλογό τους Αμπάς Αραγτσί στο Ομάν, στο πλαίσιο μιας προσπάθειας από το Ομάν και το Ιράν για την εξασφάλιση μιας προσωρινής ρύθμισης για τη διαχείριση της ναυτιλίας μέσω του Ορμούζ.
Μια πηγή του Reuters από τον Κόλπο ανέφερε ότι θα παραστεί ο Σαουδάραβας υπουργός Εξωτερικών Φαϊζάλ μπιν Φαρχάν, ενώ θα υπάρχουν εκπρόσωποι και από το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ιράκ. Διπλωμάτης δυτικής χώρας, πρόσθεσε ότι θα υπάρξει εκπροσώπηση και από το Κουβέιτ. Το Μπαχρέιν, ωστόσο, απέρριψε τις όποιες επαφές, πριν την αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων.
Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε την Κυριακή ότι είχε θετικές συνομιλίες με τον πρίγκιπα διάδοχο των ΗΑΕ, Σεΐχη Χαλέντ μπιν Μοχάμεντ μπιν Ζαγιέντ αλ Ναχιάν, στο Νέο Δελχί, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής των ηγετών των BRICS. «Συμφωνήσαμε να αφήσουμε στην άκρη το παρελθόν και να κοιτάξουμε μπροστά στο μέλλον, και στο πώς μπορούμε να χτίσουμε ένα μέλλον μαζί», είπε χαρακτηριστικά.
Το δίλημμα για τα κράτη του Κόλπου είναι ότι η γεωγραφία είναι αμετάβλητη. Δεκαετίες αντιπαράθεσης δεν έχουν καταφέρει να αλλάξουν μια απλή πραγματικότητα: η θέση του Ιράν δίπλα στις ενεργειακές και εμπορικές αρτηρίες της περιοχής το καθιστά αναπόφευκτο παράγοντα σε οποιαδήποτε εξίσωση ασφάλειας του Κόλπου.
Ό,τι και αν πιστεύουν οι ηγέτες του Κόλπου για την Ισλαμική Δημοκρατία, παραμένει μια πραγματικότητα που δεν μπορούν να παρακάμψουν ή απλώς να ευχηθούν να εξαφανιστεί. Η σύγκρουση που προκλήθηκε από τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν κατέστρεψε δεκαετίες διπλωματικών προσπαθειών για τον περιορισμό της.
Ο Ντόναλντ Τραμπ την Κυριακή, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, δήλωσε ότι δεν τον αφορά μία πιθανή συνάντηση των κρατών του Κόλπου, αναδεικνύοντας μία ακόμη πτυχή της πολύπλοκης κατάστασης στην περιοχή. Ότι τα κράτη του Κόλπου δεν μπορούν πλέον να στηρίζονται στις ΗΠΑ και ότι πρέπει τα ίδια να βρουν ένα κοινό πλαίσιο συνύπαρξης με το Ιράν και τους συμμάχους του.
Ο Άλεξ Βατάνκα του Ινστιτούτου Μέσης Ανατολής δήλωσε ότι το ερώτημα για τα κράτη του Κόλπου μπορεί να είναι ολοένα και πιο κρίσιμο στο αν πρέπει να εμπιστεύονται λιγότερο το Ιράν και περισσότερο το πώς να προστατεύσουν τα συμφέροντά τους και να επιβιώσουν από εχθροπραξίες που η Ουάσινγκτον δεν μπορεί να τερματίσει γρήγορα.
Αυτό θα μπορούσε να τους ωθήσει προς μια παράλληλη διπλωματία με την Τεχεράνη και, με την πάροδο του χρόνου, προς μια ευρύτερη στρατηγική ασφαλείας που θα εξαρτάται λιγότερο από τις Ηνωμένες Πολιτείες μόνο. «Τα κράτη του Κόλπου σκέφτονται τη βασική πραγματικότητα ότι ίσως χρειαστεί να συνάψουν συμφωνία με τους Ιρανούς, ανεξάρτητα από το αν πληγώνουν τα αμερικανικά αισθήματα ή όχι, επειδή η Αμερική δεν μπορεί να τα βγάλει από αυτό το τέλμα», τόνισε ο Βατάνκα.
Η έξαρση της έντασης αναζωπυρώνει μια σύγκρουση που προϋπήρχε κατά πολύ της σύγκρουσης ΗΠΑ-Ιράν. Οι Χούθι, που προέρχονται από τη σιιτική μειονότητα Ζαϊντί της Υεμένης, συμμετείχαν σε μια σειρά πολέμων με τη Σαουδική Αραβία πριν καταλάβουν τη Σαναά το 2014, προκαλώντας μια επέμβαση υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας το επόμενο έτος. Παρά τα χρόνια αεροπορικών επιδρομών και διασυνοριακού πολέμου, επέζησαν, επέκτειναν τις δυνατότητές τους και αναδείχθηκαν ως ένας από τους πιο αποτελεσματικούς περιφερειακούς συμμάχους του Ιράν.
«Οι Χούθι δεν είναι παραδοσιακοί πληρεξούσιοι», δήλωσε ο πρώην διαπραγματευτής των ΗΠΑ Άαρον Ντέιβιντ Μίλερ. «Μπορούν να οπλίσουν τη γεωγραφία και να έχουν δραματικό αντίκτυπο στη διεθνή οικονομία και στην παγκόσμια οικονομία πετρελαίου».
Η οικονομική πίεση που ασκεί η Ουάσινγκτον στο Ιράν έχει αντίκτυπο , αλλά η μία… παράπλευρη συνέπεια είναι ότι πιέζει τους εταίρους της Αμερικής στον Κόλπο να επανεξετάσουν το κατά πόσον η αντιπαράθεση με την Τεχεράνη είναι βιώσιμη και κατά πόσο τους συμφέρει να διατηρήσουν τη στάση τους απέναντι στο Ιράν.
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
