Ρωσία: Τι γνωρίζουμε μέχρι στιγμής για τον αιφνίδιο θάνατο εργαζόμενης σε ινστιτούτο μελέτης της πανώλης

Στις 2 Οκτωβρίου, μια εργαζόμενη σε εργαστήριο ερευνητικού ινστιτούτου της πανώλης στη Σιβηρία αρρώστησε και πέθανε υπό άγνωστες συνθήκες. Το γεγονός ώθησε τις αρχές να θέσουν αρχικά σε καραντίνα περίπου 200 άτομα και προκάλεσε φόβους για τη δημόσια υγεία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ο θάνατος της Ντάρια Σιπίλοβα, μιας 28χρονης εργαζόμενης στο Ινστιτούτο Έρευνας κατά της Πανώλης στο Ιρκούτσκ της Σιβηρίας, ο οποίος δεν έχει ακόμη εξηγηθεί πλήρως, ώθησε τις ρωσικές αρχές να εφαρμόσουν γρήγορα μια σειρά προληπτικών αντιεπιδημικών μέτρων που τράβηξαν την παγκόσμια προσοχή.

Οι αρχές δήλωσαν ότι η νέα γυναίκα πέθανε από άγνωστο είδος πνευμονίας, όμως προληπτικά έθεσαν σε καραντίνα όλους όσους είχαν έρθει σε επαφή μαζί της.

Το 90% των ατόμων που τέθηκαν σε καραντίνα έχουν αφεθεί ελεύθεροι μετά από σχεδόν 5.000 εργαστηριακές εξετάσεις. Κρούσματα πανώλης δεν εντοπίστηκαν σε κανένα άτομο με το οποίο ήρθε σε επαφή η Σιπίλοβα, η οποία ήταν εμβολιασμένη και ως εκ τούτου θεωρητικά είχε «ανοσία στις επικίνδυνες λοιμώξεις με τις οποίες εργαζόταν».

Η ρυθμιστική αρχή υγείας της Ρωσίας Rospotrebnadzor δήλωσε την Τετάρτη (8/10) ότι δεν υπάρχουν κίνδυνοι επιδημίας και ότι χαλαρώνει τα προληπτικά μέτρα.

Ωστόσο, ανεπιβεβαίωτες αναφορές για το πώς αρρώστησε η Σιπίλοβα κυκλοφόρησαν γρήγορα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Μια εκδοχή ανέφερε ότι στο εργαστήριο της έπεσε ένας δοκιμαστικός σωλήνας που περιείχε ζωντανά βακτήρια, μια θεωρία που απορρίφθηκε από την αρμόδια αρχή υγείας της Ρωσίας. Μια άλλη λέει ότι αρρώστησε αφού ταξίδεψε στην Ταϊλάνδη ή τη Μολδαβία, ενώ μια τρίτη αναφέρει ότι αρρώστησε αφού πήγε σε μια περιοχή κοντά στα σύνορα με τη Μογγολία.

Δεν υπάρχουν δημόσια στοιχεία που να υποστηρίζουν οποιαδήποτε από αυτές τις θεωρίες.

Η αρμόδια αρχή υγείας δήλωσε ότι πέθανε από άγνωστο τύπο πνευμονίας και ότι δεν βρέθηκαν σχετικά παθογόνα σε κανένα άτομο που ήρθε σε επαφή μαζί της. Δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί, ωστόσο, τι προκάλεσε την πνευμονία που την σκότωσε ή πώς αρρώστησε.

Η πανώλη

Η πνευμονία, μια πνευμονική λοίμωξη, μπορεί να έχει ποικίλες αιτίες. Μία από αυτές μπορεί να είναι η πανώλη, όμως υπάρχουν και άλλες βακτηριακές λοιμώξεις ή ιογενείς αναπνευστικές ασθένειες, όπως η γρίπη ή η COVID-19.

Η πανώλη κυκλοφορεί κυρίως μεταξύ μικρών ζώων και ψύλλων. Προκαλείται από το βακτήριο Yersinia pestis και μπορεί να μολύνει επίσης και τους ανθρώπους. Μεταξύ των επιδημιών που έχει προκαλέσει είναι και ο διαβόητος «Μαύρος Θάνατος», ο οποίος σκότωσε περισσότερους από 50 εκατομμύρια ανθρώπους στην Ευρώπη τον 14ο αιώνα.

Από τα ζώα στους ανθρώπους μεταδίδεται μέσω του δαγκώματος μολυσμένων ψύλλων, της εισπνοής μολυσμένων αναπνευστικών σωματιδίων και — σπανιότερα — της κατάποσης μολυσμένων ουσιών. Το ποσοστό θνησιμότητας της νόσου είναι υψηλό αν δεν αντιμετωπιστεί. Ωστόσο αν εντοπιστεί γρήγορα, η πανώλη μπορεί να αντιμετωπιστεί επιτυχώς με αντιβιοτικά.

Είναι ενδημική σε πολλές χώρες σε Αφρική, Αμερική και Ασία, όμως τα περισσότερα ανθρώπινα κρούσματα τα τελευταία έξι χρόνια αναφέρθηκαν από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και τη Μαδαγασκάρη, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Η πανώλη είναι ενδημική στη Σιβηρία επίσης, η οποία μάλιστα αποτελεί την τοποθεσία όπου καταγράφηκε η πρώτη γνωστή προϊστορική ανθρώπινη επιδημία.

Τα είδη της

Η πανώλη εμφανίζεται σε τρεις μορφές που επηρεάζουν διαφορετικά μέρη του σώματος. Η πνευμονική πανώλη, η λιγότερο συχνή μορφή, αλλά και η πιο θανατηφόρα, είναι μια λοίμωξη των πνευμόνων που ωθεί τους ασθενείς να βήχουν μολυσματικά αερομεταφερόμενα σταγονίδια.

Η βουβωνική πανώλη είναι η πιο κοινή μορφή, που εμφανίζεται κυρίως όταν ένας μολυσμένος ψύλλος δαγκώνει ένα άτομο και προκαλεί πρήξιμο των λεμφαδένων.

Η σηψαιμική πανώλη, η οποία δεν εξαπλώνεται από άτομο σε άτομο, εμφανίζεται όταν τα βακτήρια της πανώλης πολλαπλασιάζονται στο αίμα.

Η διεθνής αντίδραση

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) ζήτησε από τη Ρωσία να κοινοποιήσει περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την υπόθεση, όπως και οι Ηνωμένες Πολιτείες, αν και ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θεωρεί ότι η Μόσχα έχει την κατάσταση υπό έλεγχο και ότι οι ΗΠΑ δεν πιστεύουν ότι ο θάνατος της Σιπίλοβα προκλήθηκε από βιολογικό όπλο, μια θεωρία που έχει αποτελέσει αντικείμενο εικασιών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Το Καζακστάν, το Κιργιστάν και το Ουζμπεκιστάν δήλωσαν ότι εντείνουν τα προληπτικά μέτρα στα σύνορά τους ως μέσο προστασίας από την πιθανή εξάπλωση μολυσματικών ασθενειών.

Το Ινστιτούτο πανώλης

Το Ινστιτούτο Έρευνας κατά της Πανώλης του Ιρκούτσκ στη Σιβηρία ιδρύθηκε το 1934 για τον έλεγχο των επιδημιών πανώλης και βοήθησε στην καταστολή των επιδημιών στη Σιβηρία, τη Μογγολία και την Κίνα, αναφέρει η ιστοσελίδα του ιατρικού κέντρου. Αργότερα ασχολήθηκε με άλλες επικίνδυνες ασθένειες, όπως η χολέρα και ο άνθρακας.

Πώς εξαπλώθηκε η ανησυχία

Η πανδημία της COVID-19 αύξησε τις ανησυχίες σχετικά με τον κίνδυνο εμφάνισης νέων θανατηφόρων ασθενειών και οι αναφορές για άγνωστες ασθένειες ή εργαστηριακά ατυχήματα που απελευθερώνουν βακτήρια προκαλούν πλέον πανικό στο διαδίκτυο.

Οι περισσότεροι επιστήμονες πιστεύουν ότι ο κορωνοϊός που προκάλεσε την COVID-19 προήλθε από ζώα, αλλά ορισμένοι έχουν υποστηρίξει ότι προκλήθηκε από διαρροή σε εργαστήριο.

Πηγή: Reuters