Το Ισραήλ διευκρινίζει ότι η Ελλάδα δεν θα αποκτήσει τον πηγαίο κώδικα των υφιστάμενων ισραηλινών συστημάτων που θα ενταχθούν στην «Ασπίδα του Αχιλλέα». Αντίθετα, ελληνικές εταιρείες θα αναπτύξουν, με ισραηλινή τεχνογνωσία, ξεχωριστό λογισμικό για το κεντρικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου, με τον κώδικά του να παραμένει υπό ελληνικό έλεγχο.
Η τοποθέτηση του ισραηλινού υπουργείου Άμυνας έρχεται μετά τη σύγχυση που προκάλεσαν δηλώσεις του Μοσέ Πατέλ, επικεφαλής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του Ισραήλ.
Σε συνέντευξή του στην «Καθημερινή», ο Πατέλ είχε απαντήσει αρνητικά όταν ρωτήθηκε αν ο πηγαίος κώδικας περιλαμβάνεται στην άδεια χρήσης της συμφωνίας.
Η νεότερη διευκρίνιση ξεχωρίζει πλέον τα δύο ζητήματα. Η Ελλάδα δεν θα έχει πρόσβαση στον ιδιόκτητο κώδικα πάνω στον οποίο λειτουργούν τα ήδη υπάρχοντα ισραηλινά συστήματα. Θα έχει όμως τον έλεγχο του νέου κώδικα που θα αναπτυχθεί ειδικά για το ελληνικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» είναι η νέα πολυεπίπεδη αντιαεροπορική και αντιβαλλιστική άμυνα που συμφώνησε να αποκτήσει η Ελλάδα από το Ισραήλ, στο πλαίσιο σύμβασης ύψους 3,035 δισ. ευρώ.
Το πακέτο περιλαμβάνει τα συστήματα Spyder, Barak MX και David’s Sling, ραντάρ και ένα ενιαίο σύστημα διοίκησης και ελέγχου, γνωστό ως C2.
«Ασπίδα του Αχιλλέα»: Γιατί έχει σημασία ο πηγαίος κώδικας
Η πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα καθορίζει σε μεγάλο βαθμό πόσο ελεύθερα μπορεί μια χώρα να προσαρμόζει και να αναβαθμίζει το λογισμικό ενός αμυντικού συστήματος.
Στην περίπτωση του C2, αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα θα μπορεί να παρεμβαίνει στο λογισμικό που συνδέει τα διαφορετικά τμήματα της «Ασπίδας του Αχιλλέα» και να το προσαρμόζει στις δικές της επιχειρησιακές ανάγκες.
Δεν σημαίνει, όμως, ότι θα αποκτήσει πρόσβαση στον εσωτερικό κώδικα κάθε ισραηλινού συστήματος που θα ενταχθεί στην αντιαεροπορική ομπρέλα.
Το ζήτημα είχε τεθεί δημόσια και από τον υπουργό Εθνικής Άμυνας Νίκο Δένδια πριν από την υπογραφή της συμφωνίας.
Ο Δένδιας είχε δηλώσει ότι η Αθήνα δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στη μεταφορά τεχνογνωσίας προς την ελληνική αμυντική βιομηχανία και στην πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα. Όπως είχε εξηγήσει, στόχος είναι η Ελλάδα να μην περιορίζεται στον ρόλο του αγοραστή, αλλά να μπορεί να συμμετέχει στην προσαρμογή και εξέλιξη των συστημάτων που αποκτά.
Η συμφωνία για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» υπογράφηκε στις 31 Αυγούστου στο Τελ Αβίβ και προβλέπει την ανάπτυξη ενός ενιαίου δικτύου αντιαεροπορικής, αντιβαλλιστικής και αντι-drone άμυνας.
Η ελληνική πλευρά θα αποκτήσει διαφορετικά ισραηλινά συστήματα, τα οποία θα πρέπει να λειτουργούν ως ενιαίο δίκτυο. Εκεί ακριβώς βρίσκεται ο ρόλος του C2, καθώς θα συγκεντρώνει τις πληροφορίες από ραντάρ και αισθητήρες και θα συντονίζει την αντίδραση απέναντι σε κάθε απειλή.
Τι μένει να φανεί στην πράξη
Η ισραηλινή διευκρίνιση λύνει ένα μέρος της σύγχυσης, χωρίς όμως να απαντά σε όλες τις τεχνικές λεπτομέρειες της συμφωνίας.
Το βασικό είναι πλέον σαφές. Η Ελλάδα δεν θα παραλάβει τον ιδιόκτητο κώδικα των ισραηλινών συστημάτων, αλλά θα αποκτήσει δικό της κώδικα για το κεντρικό σύστημα που θα τα συνδέει μεταξύ τους.
Το υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ αναφέρει ότι ο ελληνικός κώδικας θα αναπτυχθεί από ελληνικές εταιρείες με ισραηλινή τεχνογνωσία και ότι οι μελλοντικές αλλαγές και προσθήκες θα παραμένουν επίσης υπό ελληνικό έλεγχο.
Αυτό που θα κρίνει τελικά τον βαθμό αυτονομίας της Ελλάδας είναι το πόσο ελεύθερα θα μπορεί να συνδέει νέα ραντάρ, αισθητήρες ή οπλικά συστήματα στο C2 και να προχωρά σε αναβαθμίσεις χωρίς να χρειάζεται κάθε φορά έγκριση από τις ισραηλινές εταιρείες.
