Σε μια τηλεοπτική αναμέτρηση γεμάτη προσωπικές επιθέσεις, ειρωνείες και αλληλοκατηγορίες για διαφθορά συγκρούστηκαν το βράδυ της Κυριακής (18/10) ο πρόεδρος της Βραζιλίας Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα και ο ακροδεξιός γερουσιαστής Φλάβιο Μπολσονάρου, μόλις μία εβδομάδα πριν από τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών.
Οι δύο υποψήφιοι αντάλλαξαν επανειλημμένα χαρακτηρισμούς όπως «ψεύτης» και «απατεώνας», ενώ ο 45χρονος Μπολσονάρου, γιος του ακροδεξιού πρώην προέδρου Ζαΐχ Μπολσονάρου, προσπάθησε να προκαλέσει τον σχεδόν 81χρονο αντίπαλό του λέγοντάς του ότι «η Βραζιλία θα σε στείλει στη σύνταξη».
Η αντιπαράθεση ήταν ιδιαίτερα έντονη, καθώς ο Φλάβιο Μπολσονάρου προηγείται οριακά στην πρόθεση ψήφου ενόψει της αναμέτρησης της 25ης Οκτωβρίου. Δύο πρόσφατες δημοσκοπήσεις καταγράφουν ποσοστό 51% για τον Μπολσονάρου έναντι 49% για τον Λούλα, με τη διαφορά μεταξύ τους να έχει περιοριστεί τις τελευταίες ημέρες.
Ο Μπολσονάρου είχε προκαλέσει έκπληξη στις αρχές Οκτωβρίου, όταν επικράτησε στον πρώτο γύρο, αφήνοντας στη δεύτερη θέση τον απερχόμενο πρόεδρο, ο οποίος διεκδικεί την τέταρτη θητεία του.
Βραζιλία: Ένα ντιμπέιτ γεμάτο προσωπικές επιθέσεις
Κατά τη διάρκεια της τηλεμαχίας, ο Φλάβιο Μπολσονάρου δεν περιορίστηκε στις λεκτικές επιθέσεις. Όταν μιλούσε ο Λούλα, περπατούσε πίσω του, κουνώντας το κεφάλι, χαμογελώντας ειρωνικά και εκφράζοντας με χειρονομίες τη διαφωνία του μπροστά στις κάμερες.
Ο Λούλα τον χαρακτήρισε «κατά συρροή ψεύτη» και «απατεώνα», ενώ δήλωσε ότι δεν θέλει να στέκεται κοντά σε έναν «παραστρατιωτικό», αναφερόμενος στις καταγγελίες για σχέσεις του αντιπάλου του με παραστρατιωτικές εγκληματικές ομάδες του Ρίο ντε Τζανέιρο.
Ο Μπολσονάρου απάντησε ότι προτιμά και ο ίδιος να κρατά αποστάσεις, «γιατί μπορεί να μου κλέψουν το πορτοφόλι», αναφερόμενος στις παλαιότερες υποθέσεις διαφθοράς του Λούλα.
Ο Βραζιλιάνος πρόεδρος είχε φυλακιστεί για υποθέσεις διαφθοράς, αλλά οι καταδικαστικές αποφάσεις σε βάρος του ακυρώθηκαν αργότερα από τη Δικαιοσύνη.
Σε αρκετές στιγμές της συζήτησης, ο Λούλα εμφανίστηκε εκνευρισμένος από τις παρεμβάσεις του αντιπάλου του και κάλεσε επανειλημμένα τους τηλεθεατές να αναζητήσουν στο Google στοιχεία που, όπως υποστήριζε, αποδείκνυαν ότι ο Μπολσονάρου έλεγε ψέματα.
Οι δύο υποψήφιοι διαφώνησαν επίσης για την οικονομία, τη δημόσια ασφάλεια, την υγεία και τις σχέσεις της Βραζιλίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η αντιπαράθεση για την οικονομία και τον Τραμπ
Ο Μπολσονάρου προσπάθησε να επικεντρώσει τη συζήτηση στα προβλήματα που απασχολούν τους Βραζιλιάνους, κυρίως στην ακρίβεια και την εγκληματικότητα.
Κατηγόρησε τον Λούλα ότι προχωρά σε υπερβολικές δημόσιες δαπάνες και εξαγγέλλει κοινωνικές παροχές για να εξασφαλίσει την επανεκλογή του.
Ο Λούλα, από την πλευρά του, ζήτησε από τον αντίπαλό του να εξηγήσει αν σκοπεύει να ακολουθήσει το παράδειγμα του προέδρου της Αργεντινής Χαβιέρ Μιλέι, ο οποίος έχει προχωρήσει σε δραστικές περικοπές των δημόσιων δαπανών και των κοινωνικών επιδομάτων.
Ο Μπολσονάρου απέφυγε να απαντήσει ευθέως, αλλάζοντας θέμα κάθε φορά που ο Λούλα επανερχόταν στο ερώτημα.
Σημείο αντιπαράθεσης αποτέλεσαν και οι σχέσεις της οικογένειας Μπολσονάρου με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Λούλα κατηγόρησε τον αντίπαλό του ότι προτίθεται να παραχωρήσει στις ΗΠΑ μεγαλύτερο έλεγχο στα αποθέματα σπάνιων γαιών της Βραζιλίας.
«Είναι εντυπωσιακό πόσο υποταγμένη είναι η οικογένεια Μπολσονάρου στα αμερικανικά συμφέροντα», δήλωσε.
Ο φυλακισμένος Ζαΐχ Μπολσονάρου και η πρόσκληση του Λούλα
Στη διάρκεια της τηλεμαχίας υπήρξαν επανειλημμένες αναφορές στον Ζαΐχ Μπολσονάρου, πρώην πρόεδρο της Βραζιλίας και πατέρα του σημερινού υποψηφίου.
Ο Ζαΐχ Μπολσονάρου εκτίει ποινή κάθειρξης 27 ετών σε κατ’ οίκον περιορισμό για την απόπειρα πραξικοπήματος μετά την ήττα του στις προεδρικές εκλογές του 2022.
Σε μια προσπάθεια να πλήξει τον Λούλα, ο γιος του τον ρώτησε γιατί τόσοι φυλακισμένοι τον είχαν υποστηρίξει στις εκλογές.
Ο Βραζιλιάνος πρόεδρος απάντησε ότι θέλει την ψήφο όλων, ακόμη και του ίδιου του Ζαΐχ Μπολσονάρου.
«Ψήφισέ με, Μπολσονάρου. Ξέρεις τον γιο σου, ξέρεις ότι είμαι καλύτερος από εκείνον», είπε, προκαλώντας αντιδράσεις στο στούντιο.
Δεκάδες χιλιάδες στους δρόμους για τους δύο υποψηφίους
Πριν από την τηλεοπτική αναμέτρηση, δεκάδες χιλιάδες υποστηρικτές των δύο υποψηφίων είχαν συγκεντρωθεί σε μεγάλες πόλεις της Βραζιλίας.
Στο Σάο Πάολο, χιλιάδες άνθρωποι ντυμένοι στα κίτρινα και πράσινα, τα χρώματα της βραζιλιάνικης σημαίας, κατέκλυσαν τη λεωφόρο Παουλίστα για να υποστηρίξουν τον Φλάβιο Μπολσονάρου.
Ο υποψήφιος διέσχισε τη λεωφόρο πάνω σε φορτηγό, χαιρετώντας τους συγκεντρωμένους. Σύμφωνα με εκτίμηση ερευνητών του Πανεπιστημίου του Σάο Πάολο, στη συγκέντρωση συμμετείχαν περίπου 71.000 άνθρωποι.
«Η χώρα βρίσκεται σε κατάσταση καταστροφής. Για να τα βγάλεις πέρα ή να αγοράσεις οτιδήποτε, πρέπει να κάνεις δύο ή τρεις δουλειές μόνο και μόνο για να πληρώσεις τους λογαριασμούς», δήλωσε στο AFP η 36χρονη Σάρα Μασάντο, φορώντας μπλουζάκι με το σύνθημα «Δεξιά. Με υπερηφάνεια».
Στο Ρίο ντε Τζανέιρο, οι υποστηρικτές του Λούλα οργάνωσαν διαφορετικές κινητοποιήσεις. Στην παραλία Πράια Βερμέλια, κολυμβητές σχημάτισαν με τα σώματά τους το όνομα του προέδρου μέσα στη θάλασσα.
Αργότερα, στην παραλία Κοπακαμπάνα, ο διάσημος τραγουδιστής Καετάνο Βελόζο, ηλικίας 84 ετών, συμμετείχε σε μεγάλη συγκέντρωση υπέρ του Λούλα, με κεντρικό σύνθημα την υπεράσπιση της δημοκρατίας. Σύμφωνα με τους ερευνητές του Πανεπιστημίου του Σάο Πάολο, συγκεντρώθηκαν περίπου 56.000 άνθρωποι.
Ανάμεσά τους ήταν και η 51χρονη νοσηλεύτρια και κοινωνική λειτουργός Φαμπιάνα Λέιτε, η οποία δήλωσε ότι τα κοινωνικά προγράμματα της κυβέρνησης Λούλα τη βοήθησαν να ξαναφτιάξει τη ζωή της έπειτα από άδικη φυλάκιση και την απώλεια της επιμέλειας των παιδιών της.
«Μπορεί να έχεις τη θέληση να αγωνιστείς και να προχωρήσεις, αλλά χωρίς τα μέσα, χωρίς κοινωνικά προγράμματα, αυτό δεν είναι δυνατό. Γι’ αυτό βρίσκομαι εδώ και συνεχίζω τον αγώνα», είπε.
Ο δεύτερος γύρος των προεδρικών εκλογών θα διεξαχθεί την Κυριακή 25 Οκτωβρίου, με τους Λούλα και Μπολσονάρου να διεκδικούν την προεδρία σε μια χώρα που παραμένει βαθιά διχασμένη πολιτικά.
Με πληροφορίες από France 24, AFP, Reuters
