Πέντε χώρες της ΕΕ εκτιμούν ότι έως το 2027 θα είναι έτοιμες να στείλουν παράτυπους μετανάστες σε κέντρα επιστροφής που θα λειτουργούν εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η ανακοίνωση έγινε μετά τη συνάντηση των αρμόδιων υπουργών της Δανίας, της Αυστρίας, της Γερμανίας, της Ολλανδίας και της Ελλάδας, την Παρασκευή στην Κοπεγχάγη.
Οι υπουργοί συμφώνησαν σε ένα κοινό μοντέλο για τα λεγόμενα «κέντρα επιστροφής» (return hubs), στα οποία θα μεταφέρονται αιτούντες άσυλο των οποίων οι αιτήσεις έχουν απορριφθεί και οι οποίοι δεν μπορούν να επιστρέψουν στις χώρες καταγωγής τους.
Ουγκάντα και Ρουάντα μεταξύ των πιθανών επιλογών
Οι πέντε χώρες βρίσκονται ήδη σε διαπραγματεύσεις για τη δημιουργία των κέντρων στο έδαφος μίας ή περισσότερων τρίτων χωρών, οι οποίες δεν έχουν ακόμη κατονομαστεί. Το Euronews αναφέρει ότι μεταξύ των πιθανών χωρών υποδοχής βρίσκονται η Ουγκάντα και η Ρουάντα.
«Οι κατευθυντήριες αρχές που συμφωνήσαμε σήμερα αποτελούν τη βάση για τα επόμενα βήματα, ώστε να είμαστε έτοιμοι να μεταφέρουμε τους πρώτους παράτυπους μετανάστες σε χώρα-εταίρο εκτός ΕΕ το 2027», δήλωσε ο υπουργός Μετανάστευσης της Δανίας, Μόρτεν Μπόντσκοβ.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι τα κέντρα δεν θα είναι «φυλακές» ούτε «στρατόπεδα κράτησης», αλλά χώροι στους οποίους οι χώρες-εταίροι θα προσφέρουν στους παράτυπους μετανάστες «μια νέα ευκαιρία».
Οι πέντε χώρες αναμένεται να αναλάβουν εξ ολοκλήρου τη χρηματοδότηση των κέντρων, ενώ ενδέχεται να προσφέρουν στις χώρες που θα συμμετάσχουν πρόσθετη οικονομική στήριξη, εμπορικές συνεργασίες ή άλλα κίνητρα. Σύμφωνα με το κείμενο των κατευθυντήριων αρχών, το σύστημα θα βασίζεται σε «ισότιμες και αμοιβαία επωφελείς συνεργασίες με χώρες εκτός της ΕΕ».
Το νέο μοντέλο αποσκοπεί παράλληλα στη σημαντική μείωση της παράτυπης μετανάστευσης προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. «Κοινός μας στόχος είναι να φέρουμε την παράτυπη μετανάστευση κοντά στο μηδέν», δήλωσε ο Αυστριακός υπουργός Εσωτερικών Γκέρχαρντ Κάρνερ.
Νέα συνάντηση στο Μόναχο στα τέλη Σεπτεμβρίου
Οι επαφές με πιθανές χώρες-εταίρους συνεχίζονται και οι συζητήσεις γίνονται «πιο ουσιαστικές και πιο παραγωγικές», δήλωσε ο Έλληνας υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, ο οποίος εξέφρασε την ελπίδα ότι σύντομα θα μπορεί να ανακοινωθεί συμφωνία.
Οι υπουργοί αναμένεται να συναντηθούν εκ νέου στα τέλη Σεπτεμβρίου στο Μόναχο, προκειμένου να εξετάσουν την πρόοδο των διαπραγματεύσεων.
Οι συμφωνίες με τις τρίτες χώρες θα καθορίζουν, μεταξύ άλλων, τις διαδικασίες που θα εφαρμόζονται στα κέντρα επιστροφής, τις συνθήκες παραμονής των μεταναστών και την κατανομή των αρμοδιοτήτων μεταξύ των κρατών-μελών που θα συμμετέχουν στο σχήμα.
Κερδίζει έδαφος στην ΕΕ το μοντέλο των «return hubs»
Το σχέδιο προβλέπεται να υλοποιηθεί σε συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς, όπως η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες και ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης, και σε πλήρη συμμόρφωση με το δίκαιο της ΕΕ και τις διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών.
Τον Ιούνιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε το αυστηρότερο μέχρι σήμερα πλαίσιο για τις επιστροφές, το οποίο δίνει στα κράτη-μέλη τη δυνατότητα να δημιουργούν κέντρα επιστροφής σε τρίτες χώρες κατόπιν συμφωνίας με αυτές. Σύμφωνα με αξιωματούχο της ΕΕ που μίλησε στο Euronews, η σχετική νομοθεσία αναμένεται να υιοθετηθεί οριστικά το φθινόπωρο, μετά και την έγκρισή της από τα κράτη-μέλη.
Η ιδέα των κέντρων επιστροφής φαίνεται να κερδίζει έδαφος στην ΕΕ, ενώ η Ιταλία εφαρμόζει ήδη ένα παρόμοιο μοντέλο σε συνεργασία με την Αλβανία.
Τον περασμένο Ιούνιο, 19 κράτη-μέλη χαρακτήρισαν τα κέντρα αυτά «καινοτόμο λύση» για τη διαχείριση της μετανάστευσης, σε κοινή επιστολή τους προς την ευρωπαϊκή ηγεσία, ζητώντας ουσιαστικά να προχωρήσει η αξιοποίηση τέτοιων σχημάτων.
Με πληροφορίες από Euronews
