Το εμπορικό έλλειμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Κίνα έφτασε σε ιστορικό υψηλό, αγγίζοντας το 1 δισ. ευρώ ημερησίως, εντείνοντας τις ανησυχίες στις Βρυξέλλες για την αυξανόμενη εξάρτηση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας από τα κινεζικά προϊόντα.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat, η διαφορά ανάμεσα στις εισαγωγές της ΕΕ από την Κίνα και στις ευρωπαϊκές εξαγωγές προς τη χώρα ανήλθε στα 31,9 δισ. ευρώ μόνο τον Απρίλιο, το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα.
Τα στοιχεία δημοσιοποιούνται λίγες ημέρες πριν από συνάντηση Ευρωπαίων ηγετών, οι οποίοι αναμένεται να εξετάσουν τρόπους αντιμετώπισης της διευρυνόμενης εμπορικής ανισορροπίας με το Πεκίνο.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκονται οι αυξημένες εισαγωγές κινεζικών προϊόντων, από ηλεκτρικά και υβριδικά οχήματα μέχρι βιομηχανικά εξαρτήματα και χημικά προϊόντα που χρησιμοποιούνται σε εργοστάσια σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο Ραφαέλ Χιμένες Μπουενδία, ερευνητής του Mercator Institute for China Studies, εκτιμά ότι το έλλειμμα ενδέχεται να συνεχίσει να διευρύνεται και τους επόμενους μήνες.
Όπως σημειώνει, τα στοιχεία των κινεζικών τελωνείων δείχνουν ότι μεγάλες ποσότητες εμπορευμάτων βρίσκονται ήδη καθ’ οδόν προς την Ευρώπη και δεν έχουν ακόμη καταγραφεί στις ευρωπαϊκές στατιστικές, γεγονός που προμηνύει τη διατήρηση του εμπορικού χάσματος σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα.
Οι φόβοι για ένα «China Shock 2.0» στην Ευρώπη
Η διεύρυνση του εμπορικού ελλείμματος έχει αναζωπυρώσει τη συζήτηση στην Ευρώπη για το κατά πόσο η ήπειρος κινδυνεύει να βιώσει μια νέα εκδοχή του λεγόμενου «China Shock».
Ο όρος χρησιμοποιήθηκε αρχικά για να περιγράψει τις επιπτώσεις που είχε στην αμερικανική βιομηχανία η μαζική εισροή κινεζικών προϊόντων μετά την ένταξη της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου πριν από περισσότερες από δύο δεκαετίες. Πολλές βιομηχανικές περιοχές των ΗΠΑ γνώρισαν τότε μαζικές απώλειες θέσεων εργασίας και αποβιομηχάνιση, αποκτώντας τη φήμη της «σκουριασμένης ζώνης» (Rust Belt).
Ανάλογες ανησυχίες εκφράζονται πλέον και στην Ευρώπη.
Ο Αλεξάντερ Γιούλιους, πρόεδρος της Eurometal, της ευρωπαϊκής ένωσης αγοραστών προϊόντων χάλυβα, προειδοποίησε ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία βρίσκεται αντιμέτωπη με αυξανόμενη πίεση από τον κινεζικό ανταγωνισμό.
«Υποφέρουμε ήδη σημαντικά και οι πολιτικοί δεν αντιλαμβάνονται πόσο οι Κινέζοι υπονομεύουν τη βιομηχανική ραχοκοκαλιά της Ευρώπης», δήλωσε χαρακτηριστικά στον Guardian.
Κατά τον ίδιο, η αυξανόμενη εξάρτηση από κινεζικές εισαγωγές εγκυμονεί κινδύνους όχι μόνο για τη βιομηχανία αλλά και για στρατηγικούς τομείς, όπως η άμυνα.
«Αν καταλήξουμε να εξαρτόμαστε από την Κίνα, τότε η Κίνα θα μπορεί να καθορίζει ποια εξαρτήματα θα είναι διαθέσιμα, σε ποιες ποσότητες και σε ποιες τιμές», υποστήριξε.
Οι ανησυχίες αυτές εντείνονται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επιδιώκει να ενισχύσει την αμυντική της βιομηχανία και να μειώσει τις εξαρτήσεις της από τρίτες χώρες σε κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού.
Τα μέτρα που εξετάζει η ΕΕ
Η αυξανόμενη πίεση έχει οδηγήσει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξετάζει νέα εργαλεία για τον περιορισμό της εμπορικής ανισορροπίας με την Κίνα.
Σύμφωνα με αναλυτές που επικαλείται ο Guardian, οι δασμοί δεν θεωρούνται σήμερα η πιθανότερη επιλογή, καθώς απαιτούν σημαντική πολιτική στήριξη από τα κράτη-μέλη και ενδέχεται να προκαλέσουν αντίποινα από το Πεκίνο.
Πιο ρεαλιστικό σενάριο θεωρείται η επιβολή ποσοστώσεων σε ορισμένες κατηγορίες εισαγωγών, όπως τα χημικά προϊόντα και τα υβριδικά αυτοκίνητα κινεζικής προέλευσης.
Οι εισαγωγές υβριδικών οχημάτων έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα μετά την επιβολή ευρωπαϊκών δασμών στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα που κατασκευάζονται στην Κίνα. Πολλές κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες στράφηκαν έκτοτε στα υβριδικά μοντέλα, τα οποία δεν υπόκεινται στους ίδιους περιορισμούς.
Ο Ευρωπαίος επίτροπος Εμπορίου, Μάρος Σέφτσοβιτς, έχει ήδη δηλώσει ότι το εμπορικό έλλειμμα με την Κίνα αποτελεί ζήτημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί, καθώς η τάση διεύρυνσής του συνεχίζεται.
Από την πλευρά του, το Πεκίνο απορρίπτει τις κατηγορίες περί αθέμιτου ανταγωνισμού και κρατικών επιδοτήσεων.
Η απάντηση του Πεκίνου
Η κινεζική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι δεν επιδιώκει σκόπιμα τη δημιουργία εμπορικών πλεονασμάτων, ενώ επισημαίνει ότι σημαντικό μέρος του εμπορικού ελλείμματος προκύπτει από ευρωπαϊκές επιχειρήσεις που παράγουν προϊόντα στην Κίνα και στη συνέχεια τα εξάγουν πίσω στην ευρωπαϊκή αγορά.
Το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Xinhua υποστήριξε πρόσφατα ότι περίπου οι μισές κινεζικές εξαγωγές προς την Ευρώπη αφορούν εξαρτήματα και ενδιάμεσα προϊόντα που συμβάλλουν στη μείωση του κόστους παραγωγής για τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες.
Το θέμα αναμένεται να βρεθεί ψηλά στην ατζέντα των ευρωπαϊκών ηγεσιών τις επόμενες ημέρες, καθώς εντείνεται ο προβληματισμός για το πώς η Ευρώπη μπορεί να προστατεύσει τη βιομηχανική της βάση χωρίς να οδηγηθεί σε μια ευρύτερη εμπορική σύγκρουση με τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου.
Με πληροφορίες από Guardian
