Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση της Ευρώπης ως προς την οικονομική επιβάρυνση των νοικοκυριών από τη στέγαση, με περισσότερο από το ένα τέταρτο του πληθυσμού να ζει σε σπίτια όπου τα σχετικά έξοδα απορροφούν πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για το 2025, που παρουσιάζει το Euronews, το ποσοστό αυτό φτάνει στην Ελλάδα το 26,4%, όταν ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι μόλις 7,7%. Πρόκειται για τη χειρότερη επίδοση ανάμεσα στις ευρωπαϊκές χώρες για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία.
Σε απόλυτους αριθμούς, περίπου 2,7 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ελλάδα ζουν σε νοικοκυριά που διαθέτουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για τη στέγη τους.
Στον υπολογισμό της Eurostat περιλαμβάνονται επίσης οι τόκοι των στεγαστικών δανείων, οι λογαριασμοί ρεύματος, νερού και θέρμανσης, καθώς και τα έξοδα συντήρησης, οι επισκευές και άλλες τακτικές χρεώσεις που σχετίζονται με την κατοικία.
Το διαθέσιμο εισόδημα είναι τα χρήματα που απομένουν σε ένα νοικοκυριό μετά τους φόρους και τις ασφαλιστικές εισφορές, μαζί με τυχόν συντάξεις και κοινωνικές παροχές.
Επομένως, όταν μια οικογένεια έχει διαθέσιμο εισόδημα 1.500 ευρώ τον μήνα και χρειάζεται περισσότερα από 600 ευρώ για το σπίτι της, καταγράφεται σε αυτή την κατηγορία.
Πώς συγκρίνεται η Ελλάδα με την υπόλοιπη Ευρώπη
Στη δεύτερη θέση της ΕΕ βρίσκεται η Δανία, με 23,4%, σύμφωνα με την τελευταία διαθέσιμη δημοσίευση της Eurostat. Ακολουθούν χώρες όπως η Γερμανία, με 11,2%, και η Σουηδία, με 10,8%.
Αντίθετα, στην Κύπρο μόλις το 2,4% των κατοίκων ζει σε νοικοκυριά που δαπανούν τόσο μεγάλο μέρος του εισοδήματός τους για στέγαση. Χαμηλά ποσοστά καταγράφονται επίσης στην Κροατία (3,2%), στη Σλοβενία και στη Σλοβακία (3,5%).
Ακόμη και σε ορισμένες από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης, η επιβάρυνση είναι πολύ μικρότερη από ό,τι στην Ελλάδα. Στην Ισπανία το ποσοστό ανέρχεται σε 7,2%, στη Γαλλία σε 6,4% και στην Ιταλία σε 5%.
Συνολικά, περισσότεροι από 34 εκατομμύρια κάτοικοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης ζουν σε νοικοκυριά που ξοδεύουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για κατοικία.
Η Γερμανία έχει τον μεγαλύτερο αριθμό ανθρώπων σε αυτή την κατάσταση, περίπου 9,4 εκατομμύρια. Ακολουθούν η Γαλλία με 4,4 εκατομμύρια, η Ισπανία με 3,5 εκατομμύρια και η Ιταλία με 2,9 εκατομμύρια.
Η Ελλάδα, παρά τον πολύ μικρότερο πληθυσμό της, βρίσκεται στην πέμπτη θέση μεταξύ των κρατών της ΕΕ σε απόλυτο αριθμό, με 2,7 εκατομμύρια ανθρώπους.
Πάνω από οκτώ στους δέκα φτωχότερους Έλληνες δίνουν σχεδόν το μισό εισόδημα για στέγη
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν εξετάζονται τα νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα.
Στην Ελλάδα, το 82,6% των ανθρώπων που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας ζει σε νοικοκυριά όπου η στέγαση κοστίζει πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος.
Με άλλα λόγια, περισσότεροι από οκτώ στους δέκα ανθρώπους αυτής της κατηγορίας χρειάζεται να διαθέτουν ένα πολύ μεγάλο μέρος των χρημάτων τους μόνο για να διατηρούν ένα σπίτι.
Και σε αυτή την κατηγορία, η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση. Στην ΕΕ το αντίστοιχο ποσοστό είναι 29,1%, ενώ στη Δανία φτάνει το 59,8%, στη Σουηδία το 46,8% και στη Γερμανία το 35%.
Η Eurostat θεωρεί ότι ένας άνθρωπος κινδυνεύει από φτώχεια όταν το εισόδημά του είναι χαμηλότερο από το 60% του διάμεσου εισοδήματος της χώρας του, αφού ληφθούν υπόψη οι ανάγκες και η σύνθεση του νοικοκυριού.
Γιατί η στέγαση κοστίζει όλο και περισσότερο
Οι τιμές των κατοικιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκαν κατά 69% από το 2015 έως το δεύτερο τρίμηνο του 2026, σύμφωνα με τη Eurostat. Σε ορισμένα κράτη μέλη, μάλιστα, έχουν υπερδιπλασιαστεί.
Η Χάνα Βίντμερ, ερευνήτρια στο ETH της Ζυρίχης, εξηγεί στο Euronews ότι το βασικό πρόβλημα είναι η απόσταση ανάμεσα στην αύξηση των στεγαστικών εξόδων και στην πιο περιορισμένη άνοδο των εισοδημάτων, ιδιαίτερα για όσους κερδίζουν λιγότερα χρήματα.
Ωστόσο, οι διαφορές ανάμεσα στις χώρες δεν εξηγούνται αποκλειστικά από το ύψος των ενοικίων.
Η Ρίκε Σκόβγκαρντ Νίλσεν, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο του Άαλμποργκ, επισημαίνει ότι η οικονομική κατάσταση και το κοινωνικό κράτος διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα. Ένα νοικοκυριό στην Ελβετία ή στη Δανία μπορεί να ξοδεύει μεγάλο ποσοστό του εισοδήματός του για τη στέγη, αλλά να του απομένουν πολύ περισσότερα χρήματα για τις υπόλοιπες ανάγκες του από όσα σε ένα αντίστοιχο ελληνικό νοικοκυριό.
Ρόλο παίζουν επίσης το πόσοι πολίτες νοικιάζουν ή έχουν δικό τους σπίτι, οι κοινωνικές παροχές και οι γενικότερες οικονομικές συνθήκες.
Η Μαριέτα Χάφνερ, από το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Ντελφτ, εκτιμά ότι το ενεργειακό κόστος θα αποτελέσει έναν από τους βασικούς παράγοντες που θα αυξήσουν περαιτέρω τα έξοδα στέγασης τον επόμενο χρόνο.
Με πληροφορίες από Euronews και Eurostat
