Η Τζούντιτ Πόλγκαρ αρνήθηκε την πρόταση να γίνει η επόμενη πρόεδρος της Ουγγαρίας, μόλις μία ημέρα αφότου ο πρωθυπουργός Πέτερ Μαγιάρ ανακοίνωσε ότι θα της προσφέρει το αξίωμα.
Η 49χρονη Ουγγαρέζα, η οποία θεωρείται η κορυφαία σκακίστρια όλων των εποχών, ευχαρίστησε τον Μαγιάρ για την πρόταση. Δήλωσε, ωστόσο, ότι δεν αισθάνεται έτοιμη να αναλάβει την ευθύνη που συνεπάγεται ο ρόλος.
«Δεν νιώθω ότι έχω μέσα μου αρκετή δύναμη για να αναλάβω την ιστορική ευθύνη να ενώσω ένα διχασμένο έθνος», έγραψε σε ανάρτησή της. «Γι’ αυτό δεν μπορώ να δεχτώ την πρόταση».
Ο Μαγιάρ είχε παρουσιάσει την Πόλγκαρ ως μια προσωπικότητα που θα μπορούσε να ενώσει τους Ούγγρους μετά από μια περίοδο έντονης πολιτικής πόλωσης. Το αξίωμα του προέδρου είναι κατά κύριο λόγο τιμητικό, αλλά ο αρχηγός του κράτους μπορεί να υπογράφει ή να αναπέμπει νόμους και να παραπέμπει ζητήματα στο Συνταγματικό Δικαστήριο.
Η πρότασή της είχε διατυπωθεί αρχικά σε ανοικτή επιστολή 16 επιφανών Ούγγρων, μεταξύ των οποίων και ο Έρνο Ρούμπικ, δημιουργός του κύβου του Ρούμπικ. Ο Μαγιάρ υιοθέτησε την ιδέα, λέγοντας ότι το όνομα της Πόλγκαρ είναι εδώ και δεκαετίες συνώνυμο του ταλέντου και της επιμονής.
Ουγγαρία: Πολιτική σύγκρουση για την απομάκρυνση Σούλιοκ
Η θέση έμεινε κενή μετά την απομάκρυνση του Τάμας Σούλιοκ, ο οποίος είχε διοριστεί την περίοδο που κυβερνούσε ο Βίκτορ Όρμπαν. Η νέα κυβέρνηση κατηγορούσε τον Σούλιοκ ότι παρέμενε πιστός στο προηγούμενο σύστημα εξουσίας και δεν προστάτευσε τους δημοκρατικούς θεσμούς.
Το κοινοβούλιο, όπου το κόμμα Tisza του Μαγιάρ διαθέτει πλειοψηφία δύο τρίτων, ενέκρινε συνταγματική τροποποίηση που τερμάτισε πρόωρα τη θητεία του. Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων επέκριναν τη διαδικασία ως βιαστική και παρόμοια με τις πρακτικές που χρησιμοποιούσε το Fidesz επί Όρμπαν.
Η Πόλγκαρ γεννήθηκε στη Βουδαπέστη και υπήρξε για 25 χρόνια η κορυφαία γυναίκα στην παγκόσμια κατάταξη, μέχρι την αποχώρησή της από την ενεργό δράση το 2014.
Σε ηλικία 15 ετών έγινε η νεότερη γκραν μετρ στον κόσμο, καταρρίπτοντας το ρεκόρ που κατείχε από το 1958 ο Μπόμπι Φίσερ. Παραμένει η μοναδική γυναίκα που έχει βρεθεί στην πρώτη δεκάδα της παγκόσμιας κατάταξης και η μόνη που έχει ξεπεράσει τους 2.700 βαθμούς Elo, όριο που θεωρείται χαρακτηριστικό των κορυφαίων γκραν μετρ.
Στην καριέρα της νίκησε αρκετούς παγκόσμιους πρωταθλητές, μεταξύ των οποίων και τον Γκάρι Κασπάροφ το 2002. Τον Φεβρουάριο κυκλοφόρησε ντοκιμαντέρ για τη ζωή της με τίτλο «Η βασίλισσα του σκακιού».
Συνεχίζεται η απομάκρυνση από την εποχή Όρμπαν
Η άρνησή της αφήνει ανοιχτό το ζήτημα της διαδοχής του Σούλιοκ, σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνηση Μαγιάρ κινείται γρήγορα για να περιορίσει την επιρροή που διατηρεί ο Όρμπαν στους κρατικούς θεσμούς.
Από τότε που κέρδισε τις εκλογές με σύνθημα την «αλλαγή καθεστώτος», το Tisza έχει προχωρήσει σε σειρά αλλαγών που στοχεύουν τα κέντρα εξουσίας της προηγούμενης κυβέρνησης. Μεταξύ άλλων, ανέστειλε ενημερωτικές εκπομπές δημόσιων μέσων που θεωρούνταν προσκείμενα στον Όρμπαν και κατήργησε την υπηρεσία προστασίας της εθνικής κυριαρχίας.
Η συγκεκριμένη υπηρεσία είχε δεχτεί έντονη κριτική επειδή επέτρεπε στις μυστικές υπηρεσίες να αποκτούν πρόσβαση σε στοιχεία πολιτών και οργανώσεων χωρίς προηγούμενη δικαστική έγκριση.
Η επιλογή του επόμενου προέδρου αναμένεται πλέον να αποτελέσει νέο τεστ για τον Μαγιάρ, ο οποίος υποστηρίζει ότι θέλει ένα πρόσωπο ικανό να συμβολίσει την ενότητα της χώρας, ενώ οι επικριτές του τον κατηγορούν ότι χρησιμοποιεί τη μεγάλη κοινοβουλευτική του πλειοψηφία για να συγκεντρώσει υπερβολική εξουσία.
Με πληροφορίες από Guardian
