Ο ύπνος μία ή δύο ώρες επιπλέον τα Σαββατοκύριακα μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο υψηλής αρτηριακής πίεσης, σύμφωνα με μελέτη.
Οι επιστήμονες έχουν υποστηρίξει σε μεγάλο βαθμό ότι οι άνθρωποι θα πρέπει να διατηρούν σταθερές ώρες ύπνου και αφύπνισης, ακολουθώντας ένα συνεπές πρόγραμμα ύπνου καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, συμπεριλαμβανομένων των Σαββατοκύριακων.
Ωστόσο, μία νέα μελέτη αμφισβητεί αυτή την άποψη, προσθέτοντας στα ευρήματα άλλων πρόσφατων ερευνών που δείχνουν ότι ο επιπλέον ύπνος τα Σαββατοκύριακα και ο περισσότερος ύπνος γενικότερα είναι ωφέλιμος για την καρδιά και τη συνολική υγεία.
Τι έδειξε η πιο πρόσφατη μελέτη;
Τα ευρήματα, τα οποία παρουσιάστηκαν την Κυριακή στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας στο Μόναχο της Γερμανίας, βασίστηκαν σε επταετή μελέτη 40.727 ενηλίκων στη Νότια Κορέα. Πρόκειται για συμμετέχοντες στην Εθνική Έρευνα Υγείας και Διατροφής της Κορέας, οι οποίοι μελετήθηκαν από το 2016 έως το 2023.
Οι ερευνητές εξέτασαν πόσες επιπλέον ώρες κοιμούνταν οι συμμετέχοντες τα Σαββατοκύριακα σε σύγκριση με τις καθημερινές.
Η τελευταία μελέτη διαπίστωσε ότι η αναπλήρωση του χαμένου ύπνου το Σαββατοκύριακο, έπειτα από μια απαιτητική εβδομάδα εργασίας, μειώνει τη συχνότητα εμφάνισης υψηλής αρτηριακής πίεσης.
Ωστόσο, αυτό ίσχυε μόνο όταν ο επιπλέον ύπνος παρέμενε σε μέτρια επίπεδα, περίπου μία έως δύο επιπλέον ώρες, με την ιδανική αύξηση να υπολογίζεται περίπου στη μία ώρα και 37 λεπτά.
Ο ύπνος αναπλήρωσης το Σαββατοκύριακο συνδέθηκε με μείωση κατά 6% της πιθανότητας εμφάνισης υψηλής αρτηριακής πίεσης
Συνολικά, ο ύπνος αναπλήρωσης το Σαββατοκύριακο συνδέθηκε με μείωση κατά 6% της πιθανότητας εμφάνισης υψηλής αρτηριακής πίεσης. Η μείωση ήταν μεγαλύτερη μεταξύ των ανθρώπων που δεν ήταν σωματικά δραστήριοι, οι οποίοι παρουσίασαν μείωση κατά 6,9% της πιθανότητας υπέρτασης. Η μελέτη διαπίστωσε ότι κάποιος που κοιμάται μία ώρα και 37 λεπτά επιπλέον τα Σαββατοκύριακα θα μπορούσε να μειώσει κατά 9% την πιθανότητα εμφάνισης υπέρτασης.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το 2024 περίπου 1,4 δισεκατομμύρια ενήλικες ηλικίας 30-79 ετών παγκοσμίως είχαν υπέρταση, αριθμός που αντιστοιχεί στο 33% του παγκόσμιου πληθυσμού αυτής της ηλικιακής ομάδας. Η υψηλή αρτηριακή πίεση αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αιτίες πρόωρου θανάτου παγκοσμίως, πρόσθεσε ο οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών.
Τα ευρήματα της συγκεκριμένης μελέτης δεν έχουν ακόμη δημοσιευθεί σε επιστημονικό περιοδικό με σύστημα αξιολόγησης από ομότιμους επιστήμονες (peer review).
Η συγγραφέας της μελέτης, Nawon Lee από το Πανεπιστήμιο Korea στη Σεούλ, δήλωσε, σύμφωνα με όσα μετέδωσαν αρκετά ειδησεογραφικά μέσα τη Δευτέρα, ότι η έλλειψη επαρκούς ύπνου επιβαρύνει επιπλέον τον οργανισμό, αναγκάζοντας την καρδιά και τα αιμοφόρα αγγεία να λειτουργούν εντονότερα, γεγονός που μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση.
Πρόσθεσε ότι οι άνθρωποι δεν θα πρέπει να αισθάνονται τεμπέληδες ή να έχουν ενοχές επειδή κοιμούνται λίγο περισσότερο το Σαββατοκύριακο, εφόσον δεν έχουν καταφέρει να κοιμηθούν αρκετά κατά τη διάρκεια της εβδομάδας. Ο επιπλέον ύπνος το Σαββατοκύριακο μπορεί να αποτελεί τον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός αναπληρώνει την απώλεια ύπνου.
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι όταν η αναπλήρωση του ύπνου το Σαββατοκύριακο γίνεται υπερβολική, μπορεί να αυξηθεί ο βαθμός ακανόνιστου ύπνου και διαταραχής του κιρκάδιου ρυθμού, γεγονός που ενδέχεται να εξουδετερώσει το όφελος.
Υποστηρίζουν παρόμοιους ισχυρισμούς και άλλες μελέτες;
Στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας το 2024, στο Λονδίνο, οι ερευνητές παρουσίασαν μελέτη στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 90.000 άνθρωποι.
Η μελέτη διαπίστωσε ότι όσοι κοιμούνταν περισσότερο τα Σαββατοκύριακα για να αναπληρώσουν τον χαμένο ύπνο είχαν περίπου 20% χαμηλότερο κίνδυνο να εμφανίσουν καρδιαγγειακή νόσο σε σύγκριση με εκείνους που αναπλήρωναν τον λιγότερο ύπνο.
Ένας μεγάλος όγκος σύγχρονων ιατρικών ερευνών υποστηρίζει ότι υπάρχει ισχυρή σύνδεση μεταξύ επαρκούς ύπνου και καλύτερης καρδιαγγειακής υγείας.
Τα αποτελέσματα μίας ευρύτερης επιστημονική έρευνα για τον ύπνο
Εδώ και δεκαετίες, η ιατρική συναίνεση είναι ότι ο ανεπαρκής ύπνος μπορεί να βλάψει την καρδιαγγειακή υγεία, ότι επτά έως εννέα ώρες ύπνου κάθε βράδυ είναι γενικά το βέλτιστο για τους ενήλικες και ότι ο συστηματικά πολύ περισσότερος ύπνος μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να αποτελεί ένδειξη υποκείμενου προβλήματος υγείας.
Ωστόσο, επιστήμονες έχουν στο παρελθόν υποστηρίξει ότι ο επιπλέον ύπνος τα Σαββατοκύριακα μπορεί να είναι επιβλαβής, καθώς διαταράσσει τον φυσικό κιρκάδιο ρυθμό του οργανισμού. Πρόκειται για ένα ενσωματωμένο βιολογικό ρολόι που λειτουργεί σε έναν κύκλο περίπου 24 ωρών και ρυθμίζει τον ύπνο, την έκκριση ορμονών και τη θερμοκρασία του σώματος.
Το 2019, ερευνητές μελέτησαν 36 ενήλικες, χωρίζοντάς τους σε τρεις ομάδες. Στην πρώτη ομάδα ο ύπνος περιορίστηκε σε πέντε ώρες κάθε βράδυ για εννέα νύχτες, συμπεριλαμβανομένων των Σαββατοκύριακων. Στη δεύτερη ομάδα ο ύπνος περιορίστηκε επίσης σε πέντε ώρες κάθε βράδυ, αλλά οι συμμετέχοντες μπορούσαν να αναπληρώσουν χωρίς περιορισμό τον ύπνο τους τα Σαββατοκύριακα. Η τρίτη ομάδα μπορούσε να κοιμάται εννέα ώρες κάθε βράδυ για εννέα νύχτες.
Και οι δύο ομάδες με περιορισμένο ύπνο κατανάλωναν περισσότερα σνακ το βράδυ και παρουσίασαν επιδείνωση της μεταβολικής τους υγείας. Η μελέτη διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι που κοιμούνταν περισσότερο τα Σαββατοκύριακα παρουσίασαν μερική βελτίωση όσο κοιμούνταν περισσότερο.
Ωστόσο, μόλις επέστρεψαν στον περιορισμένο ύπνο, τα οφέλη εξαφανίστηκαν και η συνολική μεταβολική τους υγεία παρέμενε χειρότερη σε σύγκριση με εκείνη των ανθρώπων που κοιμούνταν σταθερά περισσότερο κάθε βράδυ.
Με πληροφορίες από Al Jazeera
