Η 12η Αυγούστου στην Ισπανία ήταν μια σχεδόν πανηγυρική μέρα. Γιατί είναι μια από τις χώρες όπου ήταν ορατό το φαινόμενο της ολικής έκλειψης Ηλίου και παρατηρητές και επιστήμονες από όλη την υφήλιο πήγαν εκεί για να το απολαύσουν.
Ολική έκλειψη Ηλίου συμβαίνει όταν η Σελήνη μπαίνει μπροστά από τον Ήλιο και καθώς η φαινόμενη διάμετρος των δύο ουρανίων σωμάτων, κατά μία αγαθή εύνοια της τύχης είναι εντυπωσιακά παρόμοια, ο δίσκος της Σελήνης καλύπτει εξ’ ολοκλήρου τον φωτεινό δίσκο του Ήλιου, με αποτέλεσμα για τα λίγα λεπτά του φαινομένου, ο Ήλιος να εξαφανίζεται, να εκ-λείπει (έκλειψη) και να πέφτει το σκοτάδι μέσα στη μέρα.
Οι εκλείψεις Ηλίου, όπως είναι φυσικό, προκαλούσαν από την αρχαιότητα δέος και απορία στους ανθρώπους, και συχνά συνδέονταν με δεισιδαιμονίες. Μάλιστα, κατά ορισμένους μελετητές, μία έκλειψη Ηλίου αναφέρεται ακόμα και στην Ιλιάδα του Ομήρου (Ραψωδία Ρ), όπου περιγράφεται το σκοτάδι που ρίχνει ο Δίας πάνω στη μάχη γύρω από το σώμα του Πάτροκλου, αλλά οι υπόλοιποι Τρώες και Αχαιοί πολεμούσαν στο φως, χωρίς σύννεφο πάνω στη γη και στα βουνά.
Η ολική έκλειψη είναι ορατή κάθε φορά από μία εξαιρετικά λεπτή λωρίδα Γης (γύρω στα 290 χλμ πλάτος), που σημαίνει ότι όσοι θέλουν να το παρακολουθήσουν, θα πρέπει να ταξιδέψουν στην περιοχή που συμβαίνει. Για φέτος, το μονοπάτι της σκιάς της Σελήνης περιελάμβανε τη Β. Ρωσία, τη Γροιλανδία, την Ισλανδία, την Πορτογαλία και την Ισπανία.
Την Ισπανία επέλεξε και η ομάδα της PeriAstron για να ζήσει την έκλειψη. Η PeriAstron δημιουργήθηκε από ανθρώπους με επιστημονικό και επαγγελματικό υπόβαθρο στην αστρονομία και την επικοινωνία της επιστήμης και οργανώνει εκπαιδευτικές και πολιτιστικές δράσεις με επίκεντρο την αστρονομική παρατήρηση, τη διάδοση της επιστημονικής γνώσης και τον ουρανό ως φορέα πολιτισμού. Συνδυάζοντας όλα τα παραπάνω, γεννήθηκε, πριν από έναν χρόνο, η ιδέα ενός ταξιδιού στην Ισπανία, με επίκεντρο το επιστημονικό φαινόμενο, που θα εντάσσει παράλληλα την επιστήμη μέσα στον πολιτισμό και στον τόπο.
Ο επιστημονικός τουρισμός έχει ισχυρή παρουσία στο εξωτερικό, για παράδειγμα, στη Σεγκόβια διασταυρωθήκαμε με τις εκδρομές που διοργάνωσε το Smithsonian Institution και το Harvard University. Στην Ελλάδα ο επιστημονικός τουρισμός κάνει τώρα τα πρώτα του βήματα και η PeriAstron προσπαθεί να συμβάλει προς αυτή την κατεύθυνση, είτε με βραδιές αστροπαρατήρησης με τηλεσκόπια και διήγηση ιστοριών του ουρανού, είτε μέσα από ταξίδια στο εξωτερικό για να βιώσουμε φαινόμενα όπως η έκλειψη. Ο συνδυασμός του ουρανού και του πολιτισμού είναι άλλωστε και κομμάτι της φιλοσοφίας της, που αντιμετωπίζει τον ουρανό όχι μόνο ως αντικείμενο επιστημονικής παρατήρησης, αλλά και ως πεδίο έμπνευσης και συλλογικής ανακάλυψης.
Η Αστροφυσικός και Επικοινωνός της Επιστήμης Νάντια Μουτσουρούφη περιγράφει στο Naftemporiki.gr την εμπειρία που έζησε η ίδια και η ομάδα PeriAstron στην Ισπανία.
Οδηγούμε στην εθνική οδό έξω από τη Μαδρίτη και βλέπουμε στις φωτεινές πινακίδες της τροχαίας την ενημέρωση «12 Αυγούστου, ολική έκλειψη Ηλίου. Παρακαλώ ανάψτε τα φώτα σας!»
Νωρίς το απόγευμα μας βρίσκει σε ένα χρυσαφένιο υψίπεδο του Βαγιαδολίδ. Στην περιοχή καλλιεργούν σιτηρά, στο βάθος υπάρχουν στοίβες με αχυρόμπαλες και εμείς κατεβαίνουμε από το λεωφορείο και είναι σαν να μπαίνουμε στον πίνακα του Ζαν-Φρανσουά Μιλέ. Κατασκηνώνουμε και περιμένουμε παίζοντας ομαδικά παιχνίδια με θέμα την έκλειψη. Οι φωτογράφοι στήνουν τον εξοπλισμό τους. Θα γίνουν και επιστημονικές παρατηρήσεις ηλιακών φασμάτων στη διάρκεια της έκλειψης. Αλλά πολλοί από εμάς απλά θα το ζήσουμε. Πολλά αυτοκίνητα που μας βλέπουν, σταματούν δίπλα μας.
Επιτέλους, ο δίσκος της Σελήνης ακουμπάει τον ηλιακό και έχουμε την πρώτη επαφή. Στη συνέχεια, τα ουράνια σώματα πλησιάζουν όλο και περισσότερο, καλύπτοντας σταδιακά το ένα το άλλο. Αυτές οι διαδικασίες παίρνουν τον χρόνο τους και εμείς φορώντας τα ειδικά γυαλιά/φίλτρα της έκλειψης στεκόμαστε στο χώμα ως μάρτυρες αυτής της κοσμικής σύμπτωσης. Τα αυτοκίνητα από το διπλανό χωριό δεν σταματούν να φτάνουν.
Σταδιακά το φως αδυνατίζει, σαν να βρίσκεσαι σε ένα δωμάτιο με πολύ αδύναμη λάμπα. Το σκοτάδι έρχεται με ταχύτητα από δεξιά μας και φτάνει η στιγμή της ολικότητας. Ανάβουν τα κόκκινα φωτάκια στις ανεμογεννήτριες στο βάθος. Είμαστε κάτω από τη σκιά της Σελήνης. Όλη η περιοχή βρίσκεται κάτω από τη σκιά της Σελήνης. Νύχτα κανονική. Ωστόσο χαμηλά στον ορίζοντα έχει ακόμα φως.
Πάνω αριστερά βλέπουμε την Αφροδίτη να λάμπει. Γελάμε, φωνάζουμε, κλαίμε. Νιώθω πιο ελαφριά, σαν μια κλωστή να με έχει σηκώσει από την άκρη του κεφαλιού μου και να μην πατάω στο έδαφος.
Κρατάει λίγο. Μόλις ένα λεπτό και 40 δευτερόλεπτα. Μου φαίνεται ότι το έκανα όλο με μία αναπνοή. Η ολικότητα τελειώνει, βάζουμε ξανά τα φίλτρα μας, όλα φωτίζονται. Μέρα ξανά. Η Σελήνη τώρα καλύπτει τον Ήλιο κατά 99%. Τί σου κάνει η ελάχιστη απόκλιση, ε;
Για την επόμενη ώρα βλέπουμε τον Ήλιο να δύει μισός. Ξανανυχτώνει. Ξημερώνει η επόμενη μέρα και τα δύο ουράνια σώματα, ο Ήλιος και η Σελήνη τραβούν το καθένα το δρόμο τους.
Naftemporiki.gr
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
