Εντοπίστηκε ένα κρυμμένο ορμονικό «μονοπάτι» που προστατεύει το ήπαρ

Μια ορμόνη που είναι ήδη γνωστή για τη μείωση της όρεξης και την υποστήριξη της απώλειας βάρους μπορεί να έχει και μια άλλη σημαντική λειτουργία: να προστατεύει το ήπαρ από τη βλαπτική φλεγμονή.

Η ορμόνη GDF15 μπορεί να προστατεύει από τη φλεγμονή και την ουλοποίηση του ήπατος μέσω μιας νέας οδού που λειτουργεί ανεξάρτητα από την απώλεια βάρους. Ερευνητές στο Πανεπιστήμιο McMaster του Καναδά διαπίστωσαν ότι η GDF15 δρα μέσω μιας μέχρι σήμερα άγνωστης οδού σηματοδότησης αποκαλύπτοντας έναν πιθανό νέο τρόπο αντιμετώπισης της προχωρημένης λιπώδους νόσου του ήπατος.

Η μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθώρηση «Cell Metabolism» διαπίστωσε ότι η GDF15 μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή του ήπατος και να επιβραδύνει την ανάπτυξη ηπατικής ίνωσης ακόμη και όταν δεν υπάρχει απώλεια βάρους. Το εύρημα αυτό αμφισβητεί την άποψη ότι τα οφέλη της ορμόνης συνδέονται κυρίως με την επίδρασή της στην όρεξη και στο σωματικό βάρος.

Η μεταβολικά δυσλειτουργική στεατοηπατίτιδα (MASH) επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως και μπορεί να εξελιχθεί σε κίρρωση, καρκίνο του ήπατος και ηπατική ανεπάρκεια. Παρότι τα νεότερα φάρμακα για την απώλεια βάρους έχουν βελτιώσει την κατάσταση πολλών ασθενών η φλεγμονή στο ήπαρ μπορεί να παραμένει ακόμη και μετά από σημαντική απώλεια βάρους. Τα ευρήματα της ομάδας του McMaster εντοπίζουν μια οδό που ρυθμίζει άμεσα αυτή τη φλεγμονή δημιουργώντας την προοπτική μελλοντικών θεραπειών που θα μπορούσαν να χρησιμοποιούνται παράλληλα με θεραπείες που μειώνουν το βάρος και το λίπος στο ήπαρ.

«Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι η GDF15 κάνει πολύ περισσότερα από το να ρυθμίζει την όρεξη και το σωματικό βάρος» αναφέρει ο Γκρέγκορι Στέινμπεργκ καθηγητής στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου McMaster συνδιευθυντής του Κέντρου Έρευνας Μεταβολισμού Παχυσαρκίας και Διαβήτης (MODR) και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης. «Ανακαλύψαμε ότι το GDF15 ενεργοποιεί μια φυσική οδό σηματοδότησης από τον εγκέφαλο προς το ήπαρ, η οποία συμβάλλει στην καταστολή της ηπατικής φλεγμονής και στη μείωση της ίνωσης. Αυτό αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την ορμόνη και υποδηλώνει ότι μπορεί να αποτελεί μέρος του φυσικού αμυντικού συστήματος του οργανισμού απέναντι στη χρόνια βλάβη του ήπατος»

Η εγκεφαλική σηματοδότηση καταστέλλει τη φλεγμονή του ήπατος

Για να κατανοήσουν πώς δρα η GDF15 οι ερευνητές μελέτησαν μοντέλα ποντικών σχεδιασμένα ώστε να προσομοιάζουν όσο το δυνατόν περισσότερο την ανθρώπινη MASH. Παράλληλα, συνδύασαν γενετικές, φαρμακολογικές, γονιδιωματικές και χωρικές μεταγραφωμικές μεθόδους.

Διαπίστωσαν ότι η GDF15 προκαλεί σηματοδότηση από τον εγκέφαλο μέσω του νευρικού συστήματος, οδηγώντας στην απελευθέρωση γλυκοκορτικοειδών, στεροειδών ορμονών που συμμετέχουν στον μεταβολισμό, στη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος και στην απόκριση στο στρες.

Οι ορμόνες αυτές μείωσαν τη φλεγμονή στο ήπαρ ανεξάρτητα από την πρόσληψη τροφής, το σωματικό βάρος ή την ποσότητα λίπους στο ήπαρ. Η GDF15 βοήθησε επίσης να επιβραδυνθεί η ηπατική ίνωση, δηλαδή η συσσώρευση ουλώδους ιστού που συνοδεύει την προχωρημένη νόσο.

«Η GDF15 βοηθά στον επαναπρογραμματισμό των ηπατικών κυττάρων ώστε να μειώνεται η φλεγμονή και η ουλοποίηση, χρησιμοποιώντας προηγμένες χωρικές τεχνολογίες. Αντί να προκαλεί βλάβη στο ήπαρ, το GDF15 φαίνεται να βοηθά στην καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος του ήπατος. Μεταβάλλει τα ανοσοκύτταρα σε μια πιο προστατευτική και λιγότερο ενεργοποιημένη κατάσταση, συμβάλλοντας στη μείωση της φλεγμονής και στην πρόληψη της ηπατικής βλάβης» λέει ο Ντονγκντόνγκ Γουάνγκ επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Ιατρικής του McMaster πρώτος συγγραφέας της μελέτης.

Ο δεύτερος προστατευτικός ρόλος

Έρευνα που η ίδια ερευνητική ομα΄δα το 2023 έδειξε ότι η GDF15 βοηθά στη διατήρηση της καύσης θερμίδων κατά την απώλεια βάρους. Τα νεότερα ευρήματα αποκαλύπτουν μια διαφορετική λειτουργία: ότι η ορμόνη μπορεί να προστατεύει το ήπαρ μέσω μιας νέας αντιφλεγμονώδους οδού.

Συνολικά οι δύο μελέτες θα μπορούσαν να συμβάλουν στον σχεδιασμό μελλοντικών θεραπειών που θα στοχεύουν άμεσα τη φλεγμονή του ήπατος, η οποία παραμένει δύσκολο να αντιμετωπιστεί και αποτελεί βασικό παράγοντα της εξέλιξης της MASH. Ο Στέινμπεργκ έχει επίσης συνυπογράψει πρόσφατη προκλινική έρευνα σχετικά με έναν πολλά υποσχόμενο υποψήφιο φαρμακευτικό παράγοντα για την προχωρημένη ηπατική νόσο.

Ενώ εκείνη η έρευνα εξέτασε μια πιθανή θεραπευτική ουσία, η νέα μελέτη αποκαλύπτει έναν φυσικό μηχανισμό που χρησιμοποιεί ο οργανισμός για να ελέγχει τη φλεγμονή του ήπατος, προσφέροντας μια ακόμη πιθανή κατεύθυνση για την ανάπτυξη μελλοντικών θεραπειών.

«Οι σημερινές θεραπείες επικεντρώνονται σε μεγάλο βαθμό στη μείωση του σωματικού βάρους και του λίπους στο ήπαρ. Η δουλειά μας υποδηλώνει ότι θα μπορούσε να υπάρχει όφελος από τον συνδυασμό αυτών των προσεγγίσεων με θεραπείες που στοχεύουν άμεσα τη φλεγμονή. Κατανοώντας τον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός προστατεύει φυσικά το ήπαρ, μπορούμε να εντοπίσουμε νέες ευκαιρίες για την ανάπτυξη αποτελεσματικότερων θεραπειών για τους ανθρώπους που ζουν με MASH» εξηγεί ο Στέινμπεργκ.

Naftemporiki.gr