Κρίση οξυγόνου στα νερά της Γης

Η συνεχής μείωση του διαλυμένου οξυγόνου στους ωκεανούς, τις θάλασσες, τις λίμνες και τα ποτάμια εξελίσσεται σε μία από τις σοβαρότερες περιβαλλοντικές απειλές για τον πλανήτη σύμφωνα με νέα μελέτη ερευνητών του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας Scripps.

Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι η υδάτινη αποξυγόνωση θα πρέπει πλέον να αναγνωριστεί ως μία από τις βασικές διεργασίες που καθορίζουν τη σταθερότητα της Γης και να ενταχθεί στο διεθνές πλαίσιο των «Πλανητικών Ορίων»

Η υδάτινη αποξυγόνωση είναι η σταδιακή μείωση του διαλυμένου οξυγόνου στα θαλάσσια και τα γλυκά νερά. Το οξυγόνο είναι απαραίτητο για την επιβίωση των περισσότερων υδρόβιων οργανισμών και για πολλές χημικές διεργασίες που διατηρούν την ισορροπία των οικοσυστημάτων.

Η απώλειά του επηρεάζει από μικροσκοπικούς οργανισμούς έως ψάρια, καρχαρίες και θαλάσσια θηλαστικά, ενώ μπορεί να προκαλέσει αλλαγές που διαρκούν για πολύ μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από την ανθρώπινη ζωή.

Τι είναι τα Πλανητικά Όρια

Το πλαίσιο των Πλανητικών Ορίων που παρουσιάστηκε το 2009, περιγράφει τα βασικά φυσικά συστήματα που διατηρούν τη Γη σταθερή και κατάλληλη για ζωή. Σήμερα περιλαμβάνει εννέα βασικές κατηγορίες:

* κλιματική αλλαγή
* οξίνιση των ωκεανών
* απώλεια βιοποικιλότητας
* ατμοσφαιρικά αερολύματα
* καταστροφή της στρατόσφαιρας του όζοντος
* μεταβολές στους υδάτινους πόρους
* αλλαγές στη χρήση γης
* χημική ρύπανση
* διαταραχές στους βιογεωχημικούς κύκλους, όπως ο κύκλος του αζώτου

Οι ερευνητές θεωρούν ότι η απώλεια διαλυμένου οξυγόνου είναι τόσο σημαντική ώστε πρέπει να προστεθεί ως μια νέα, ξεχωριστή πλανητική παράμετρος.

Η μελέτη επισημαίνει τρεις βασικές αιτίες:

* την υπερθέρμανση του πλανήτη λόγω της κλιματικής αλλαγής
* τη ρύπανση από υπερβολικές ποσότητες θρεπτικών ουσιών, κυρίως αζώτου και φωσφόρου
* τις αλλαγές στα θαλάσσια και λιμναία ρεύματα που μεταφέρουν οξυγόνο στα βαθύτερα στρώματα των υδάτων
Όλοι αυτοί οι παράγοντες μειώνουν σταδιακά την ποσότητα διαθέσιμου οξυγόνου στα οικοσυστήματα.

Επιπτώσεις στο περιβάλλον

Η έλλειψη οξυγόνου διαταράσσει σημαντικές βιολογικές και χημικές διεργασίες που συμβάλλουν στη ρύθμιση του κλίματος και παράλληλα:

* μειώνει τη βιοποικιλότητα
* καταστρέφει θαλάσσια και γλυκά οικοσυστήματα
* επηρεάζει την αλιεία
* αλλάζει τις τροφικές αλυσίδες
* τα θαλάσσια θηλαστικά τα οποία αναπνέουν στην επιφάνεια, επηρεάζονται έμμεσα καθώς αλλάζουν οι βιότοποι τους και μειώνεται η διαθέσιμη τροφή.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι η αποξυγόνωση δεν αποτελεί ένα μεμονωμένο φαινόμενο. Αντίθετα, αλληλεπιδρά με όλες σχεδόν τις υπόλοιπες μεγάλες περιβαλλοντικές κρίσεις, όπως η κλιματική αλλαγή, η απώλεια βιοποικιλότητας και η ρύπανση, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο που επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τη σταθερότητα του πλανήτη.

Έκκληση για διεθνή δράση

Η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Έρικα Φέρερ, δήλωσε ότι η υγεία του πλανήτη εξαρτάται άμεσα από την υγεία των υδάτινων οικοσυστημάτων, τα οποία χρειάζονται επαρκές οξυγόνο για να λειτουργούν φυσιολογικά. Οι ερευνητές καλούν την επιστημονική κοινότητα και τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να αντιμετωπίσουν την αποξυγόνωση ως μία από τις σημαντικότερες περιβαλλοντικές προκλήσεις της εποχής.

Όπως επισημαίνουν, η ένταξή της στο πλαίσιο των Πλανητικών Ορίων θα βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση των επιπτώσεών της και στην ανάπτυξη αποτελεσματικότερων στρατηγικών για την προστασία της βιοποικιλότητας, των υδάτινων οικοσυστημάτων και της σταθερότητας του κλίματος.

Naftemporiki.gr