Ο Τζον Κρεγκ Βέντερ ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος του J. Craig Venter Institute και πρωτοπόρος στις έρευνες του ανθρώπινου DNA πέθανε σε ηλικία 79 ετών στο Σαν Ντιέγκο έπειτα από σύντομη νοσηλεία λόγω απρόσμενων επιπλοκών που προέκυψαν κατά τη θεραπεία πρόσφατα διαγνωσμένου καρκίνου.
Ήταν μια εμβληματική μορφή της επιστήμης με καθοριστική συμβολή στη διαμόρφωση της σύγχρονης γονιδιωματικής και στην ανάπτυξη της συνθετικής βιολογίας. Ο Βέντερ ξεχώρισε για την ικανότητά του να προωθεί ριζοσπαστικές ιδέες, να επιταχύνει τις επιστημονικές διαδικασίες και να μετατρέπει τη βασική έρευνα σε πρακτικές εφαρμογές.
Κατά τη διάρκεια της καριέρας του, συνέβαλε στη μετάβαση της γονιδιωματικής από τη σταδιακή μελέτη μεμονωμένων γονιδίων σε μια κλίμακα μεγάλων δεδομένων. Στα Εθνικά Ινστιτούτα Υγεία των ΗΠΑ βοήθησε στην ανάπτυξη της μεθόδου των ακολουθιών ESTs ( Expressed Sequence Tags), επιτρέποντας την ταχεία αναγνώριση μεγάλου αριθμού ανθρώπινων γονιδίων και επιταχύνοντας τη χαρτογράφηση του γονιδιώματος.
Αργότερα ηγήθηκε προσπαθειών που οδήγησαν στη δημιουργία των πρώτων πρόχειρων αλληλουχιών του ανθρώπινου γονιδιώματος, ένα ορόσημο που έφερε τη βιολογία στην ψηφιακή εποχή. Στη συνέχεια δημοσίευσε μαζί με συνεργάτες του ένα από τα πρώτα πλήρη διπλοειδή ανθρώπινα γονιδιώματα, αναδεικνύοντας τη σημασία της γενετικής ποικιλότητας που κληρονομείται από τους δύο γονείς.
Στον τομέα της συνθετικής βιολογίας ο Βέντερ και η ομάδα του πέτυχαν ένα σημαντικό επίτευγμα: δημιούργησαν το πρώτο βακτηριακό κύτταρο που μπορεί να αυτοαναπαράγεται και ελέγχεται από ένα συνθετικά κατασκευασμένο γονιδίωμα. Αυτό απέδειξε ότι τα γονιδιώματα μπορούν να σχεδιαστούν ψηφιακά, να κατασκευαστούν χημικά και να «ενεργοποιηθούν» για να λειτουργήσουν μέσα σε ζωντανά κύτταρα.
Επιπλέον ηγήθηκε της αποστολής Sorcerer II Global Ocean Sampling Expedition κατά την οποία χρησιμοποιήθηκε η μεταγονιδιωματική για τη μελέτη της θαλάσσιας μικροβιακής ζωής. Η έρευνα αυτή αποκάλυψε εκατομμύρια νέα γονίδια και διεύρυνε σημαντικά τη γνώση μας για το μικροβίωμα των ωκεανών και τον ρόλο του στα παγκόσμια οικοσυστήματα.
Πέρα από την επιστημονική του δράση, ήταν και επιχειρηματίας, συνιδρύοντας εταιρείες όπως η Synthetic Genomics, η Human Longevity Inc. και η Diploid Genomics Inc., με στόχο τη μεταφορά των ανακαλύψεων της γονιδιωματικής στην ιατρική και την κοινωνία. Η απώλειά του θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για την επιστημονική κοινότητα, καθώς το έργο και το όραμά του επηρέασαν βαθιά τον τρόπο με τον οποίο κατανοούμε και χρησιμοποιούμε το γενετικό υλικό.
Naftemporiki.gr με πληροφορίες από το J. Craig Venter Institute
