Από τη Λάρισα και τη Θεσσαλονίκη έως την Ελασσόνα, τα εγκαίνια νέων μονάδων μπαταριών διαδέχονται το ένα το άλλο.
Η αγορά αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας αρχίζει να ανεβάζει ταχύτητα, με τους μεγάλους ενεργειακούς ομίλους να διεκδικούν θέση σε έναν κλάδο που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία για τη λειτουργία του ηλεκτρικού συστήματος.
Την προηγούμενη Τετάρτη 14 Οκτωβρίου η METLEN, σε συνεργασία με τον Ομιλο Καράτζη, εγκαινίασε στη Θεσσαλία τη μεγαλύτερη αυτόνομη εγκατάσταση αποθήκευσης με μπαταρίες στην Ελλάδα και μία από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη.
Η ανάγκη επιτάχυνσης των επενδύσεων σε αποθήκευση ενέργειας συνδέεται με ένα πρόβλημα που γίνεται ολοένα πιο ορατό στην Ελλάδα και στην υπόλοιπη Ευρώπη
Λίγες ημέρες πριν, η HELLENiQ ENERGY έθεσε σε λειτουργία το πρώτο μεγάλο πάρκο μπαταριών της στην Κεντρική Μακεδονία, ενώ η γαλλικών συμφερόντων FARIA Renewables έκοψε την κορδέλα σε μονάδα της στη Γαλανόβρυση Ελασσόνας.
Στην ουρά… μπαταρίες 72 GW
Παρά τα διαδοχικά εγκαίνια, το ελληνικό σύστημα εξακολουθεί να στερείται της αποθηκευτικής ισχύος που απαιτείται για την πλήρη αξιοποίηση της αυξανόμενης παραγωγής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). Η απόσταση ανάμεσα στα έργα που ανακοινώνονται και σε όσα τελικά λειτουργούν παραμένει μεγάλη. Η Ελλάδα διαθέτει σήμερα μόνο 800 MW εγκατεστημένης ισχύος μπαταριών, παρά το γεγονός ότι κατατάσσεται έκτη στην Ευρώπη ως προς το υπό ανάπτυξη χαρτοφυλάκιο έργων, το οποίο φτάνει τα 27 GW, σύμφωνα με το Power Barometer 2026 της Eurelectric.
Μάλιστα, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), το μέγεθος του επενδυτικού ενδιαφέροντος, με έργα που έχουν εξασφαλίσει βεβαίωση παραγωγού, αγγίζει τα 72 GW. Στο υφιστάμενο δυναμικό αποθήκευσης ενέργειας πρέπει να υπολογιστούν και οι δύο παλαιοί αντλησιοταμιευτικοί σταθμοί της ΔΕΗ, σε Θησαυρό και Σφηκιά, συνολικής ισχύος παραγωγής 699 MW.
Το έργο METLEN – Καράτζη
Στο μέτωπο των νέων έργων, το ενδιαφέρον των ελληνικών ομίλων είναι ευρύ, ενώ η είσοδος ξένων εταιρειών ενισχύει τον ανταγωνισμό.
Η μονάδα των ομίλων METLEN – Καράτζη στις Νέες Καρυές Λάρισας με ισχύ 330 MW και χωρητικότητα 790 MWh είχε τεθεί σε δοκιμαστική λειτουργία στις 30 Ιουνίου. Οι μπαταρίες θα αποθηκεύουν πλεονάζουσα πράσινη ενέργεια και θα την αποδίδουν όταν χρειάζεται, κατ’ αρχάς στις εγκαταστάσεις της Αλουμίνιον της Ελλάδος, περιορίζοντας την έκθεση της βιομηχανίας στις διακυμάνσεις των τιμών της αγοράς. Μάλιστα, η METLEN έχει σχεδιάσει και την επόμενη φάση, με την ανάπτυξη φωτοβολταϊκού πάρκου και μπαταρίας ισχύος περίπου 300 MW στα Ασπρα Σπίτια που επίσης θα καλύπτουν τις ανάγκες της βιομηχανίας. Η METLEN λειτουργεί από τον περασμένο Ιούνιο μπαταρίες και στον Πολύγυρο Χαλκιδικής, ισχύος 48 MW.
Οι μπαταρίες της HELLENiQ ENERGY
Πριν από λίγες ημέρες και η HELLENiQ ENERGY ολοκλήρωσε μονάδα μπαταριών 100 MW και χωρητικότητας 200 MWh στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις της στη Θεσσαλονίκη. Ο όμιλος προωθεί παράλληλα δεύτερη μονάδα στη Φλώρινα, ισχύος 50 MW και χωρητικότητας 200 MWh, με στόχο ολοκλήρωσης έως το τέλος του έτους.
Τα έργα της ΔΕΗ
Την ίδια στιγμή, η ΔΕΗ είχε περατώσει, ήδη από την άνοιξη, την κατασκευή των δύο σταθμών μπαταριών σε Πτολεμαΐδα και Μελίτη, συνολικής ισχύος περίπου 98 MW και χωρητικότητας 196 MWh, ενώ ολοκληρώνει και έργο με τετράωρους συσσωρευτές στο Αμύνταιο, ισχύος 50 MW και χωρητικότητας 200 MWh.
Ο όμιλος σχεδιάζει να εγκαταστήσει 800 MW μπαταριών έως το 2030 ενώ στο πλάνο της περιλαμβάνονται δύο έργα αντλησιοταμίευσης στα ορυχεία της Δυτικής Μακεδονίας, συνολικής ισχύος 560 MW και την προώθηση αντίστοιχου έργου στη Σφηκιά περίπου 475 MW.
Motor Oil και AKTOR
Παράλληλα, η Motor Oil διατηρεί τρία έργα μπαταριών συνολικής ισχύος 72 MW και χαρτοφυλάκιο αντλησιοταμίευσης 850 MW υπό ανάπτυξη, ενώ ο Ομιλος AKTOR διαθέτει σταθμούς αποθήκευσης ισχύος 100 MW και ένα ευρύτερο χαρτοφυλάκιο ΑΠΕ και αποθήκευσης.
Η αντλησιοταμίευση της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή
Στην αντλησιοταμίευση ξεχωρίζει το έργο της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή στην Αμφιλοχία, με εμπορική λειτουργία που τοποθετείται στις αρχές του 2027. Στο προσκήνιο βρίσκεται μάλιστα η προοπτική απόκτησης ποσοστού 50% στο έργο από τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.
Συζητήσεις με τη Masdar βρίσκονταν σε προχωρημένο στάδιο τους τελευταίους μήνες.
Η εξέλιξη συνδέεται με τους όρους της συμφωνίας εξαγοράς της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, η οποία περιλάμβανε ξεχωριστές προβλέψεις για τη συμμετοχή της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ τόσο στο έργο της Αμφιλοχίας όσο και σε επιλεγμένα έργα παραγωγής και αποθήκευσης ενέργειας συνολικής ισχύος περίπου 3 GW.
Παράλληλα, το ενδιαφέρον διευρύνεται πέρα από τους εγχώριους ομίλους. Στην Ελασσόνα, η FARIA GALANI BESS διαθέτει ισχύ 49,9 MW και χωρητικότητα 134,16 MWh, μονάδα που είχε ηλεκτριστεί τον Ιούλιο.
Η αμερικανικών συμφερόντων ContourGlobal απέκτησε τον Ιανουάριο χαρτοφυλάκιο έξι έργων μπαταριών συνολικής ισχύος 500 MW, ενώ τον προηγούμενο μήνα ηλεκτρίστηκε μονάδα 50 MW και 100 MWh της αιγυπτιακής Elsewedy Electric στα Οινόφυτα.
Η ισπανική FRV και η γαλλική EDF συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων, στις εταιρείες που έχουν παρουσία ή εξετάζουν νέες λύσεις στην ελληνική αγορά.
Το μεγάλο κύμα
Το μέγεθος του επενδυτικού ενδιαφέροντος αποτυπώνεται στα στοιχεία της ΡΑΑΕΥ. Αδειες έχουν δοθεί σε 1.714 έργα, συνολικής ισχύος περίπου 72 GW (χωρητικότητας 330 GWh).
Από αυτές, 1.592 αφορούν μπαταρίες (55,3 GW, 166,2 GWh) και 122 έργα αντλησιοταμίευσης (16,7 GW, 163,7 GWh). Στα μεγέθη αυτά προστίθενται 297 βεβαιώσεις παραγωγού έργων ΑΠΕ με αποθήκευση.
Το τι θα κατασκευαστεί τελικά εξαρτάται από την εξασφάλιση όρων σύνδεσης, τη χρηματοδότηση, τις τελικές επενδυτικές αποφάσεις και τη δυνατότητα κάθε έργου να εξασφαλίσει επαρκείς αποδόσεις.
Το επόμενο κρίσιμο βήμα αφορά τις λίστες προτεραιότητας για όρους σύνδεσης της πρόσκλησης του ΥΠΕΝ για έργα συνολικής ισχύος 4,7 GW, με περίπου 720 αιτήσεις, συνολικής ισχύος 9 GW, να έχουν περάσει τον έλεγχο πληρότητας. Παράλληλα, το ΥΠΕΝ προωθεί νέο σχήμα στήριξης ώριμων έργων ΑΠΕ με αποθήκευση, συνολικής δημοπρατούμενης δυναμικότητας 4,5 GW, το οποίο τελεί υπό έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Οι πρώτοι διαγωνισμοί τοποθετούνται στο 2027.
Οι περικοπές στις ΑΠΕ και οι αρνητικές τιμές πιέζουν για λύσεις
Η ανάγκη επιτάχυνσης των επενδύσεων σε αποθήκευση ενέργειας συνδέεται με ένα πρόβλημα που γίνεται ολοένα πιο ορατό στην Ελλάδα και στην υπόλοιπη Ευρώπη, δηλαδή την αδυναμία του ηλεκτρικού συστήματος να απορροφήσει όλη την ενέργεια που παράγεται από ΑΠΕ τις ώρες υψηλής παραγωγής και χαμηλής ζήτησης.
Οι περικοπές πράσινης ηλεκτροπαραγωγής έφτασαν στο πρώτο οκτάμηνο του έτους τις 1.905 GWh ενώ από τον Απρίλιο που λειτούργησαν οι πρώτες μπαταρίες στη χώρα έως και τον Αύγουστο απορρόφησαν συνολικά 121,8 GWh.
Οι μονάδες αποθήκευσης μπορούν να αξιοποιούν την πλεονάζουσα πράσινη ενέργεια και να τη διαθέτουν όταν αυξάνεται η ζήτηση, περιορίζοντας τόσο τις περικοπές ΑΠΕ όσο και τις ακραίες διακυμάνσεις των τιμών που πέφτουν στο μηδέν, ή κάτω από αυτό, τις μεσημεριανές ώρες της αυξημένης παραγωγής των φωτοβολταϊκών και αυξάνονται τις βραδινές όταν ενεργοποιούνται ακριβές θερμικές μονάδες.
Η βιωσιμότητα ωστόσο των μπαταριών εξαρτάται από τη συχνότητα και την κερδοφορία των κύκλων φόρτισης και εκφόρτισης, καθώς και από τη συμμετοχή τους στις αγορές εξισορρόπησης.
Για τα εμπορικά έργα που εκτίθενται στις διακυμάνσεις των τιμών, βασικό εμπόδιο αποτελεί η χρηματοδότηση. Οι τράπεζες καλύπτουν συνήθως το 50%60% του κόστους, θέτοντας αυστηρά κριτήρια, όπως η αξιοπιστία και το ιστορικό του επενδυτή και η εμπειρία του φορέα εμπορικής διαχείρισης της μπαταρίας.
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ (ΟΤ) – ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ
