Η 18χρονη Μπάο Λε, χορεύει σε στύλο, προπονείται στο γυμναστήριο, τρέχει, κάνει γυμναστική, boulders, παίζει πιάνο, βιολί και κιθάρα, κάνει την DJs, ράβει, πλέκει με βελονάκι, φτιάχνει χειροτεχνίες, σχεδιάζει, ζωγραφίζει, σχεδιάζει νύχια, παίζει σκάκι και Sudoku, διαβάζει και ερευνά. Όλα αυτά σαν… χόμπι. Δίνει προτεραιότητα σε τρία χόμπι και τα εξασκεί κάθε μέρα. Στη συνέχεια, επιλέγει μία ακόμη τριάδα από χόμπι και ακολουθεί το ίδιο μοτίβο με την επόμενη τριάδα.
Η Μπάο Λε, όπως πολλοί άλλοι νεαροί ενήλικες, έχει φτάσει στα άκρα με τα χόμπι της. Πρόκειται για μία τάση που το διαδίκτυο ονόμασε hobbymaxxing. «Δεν είναι χαλαρωτικό, γιατί νιώθω παραγωγική», λέει η Μπάο Λε, η οποία ζει στη Βρέμη της Γερμανίας. «Νιώθω σαν να σπαταλάω τον χρόνο μου όταν δεν είμαι παραγωγική».
Στο βιβλίο του «Οικονομικές Δυνατότητες για τα Εγγόνια μας», ο John Maynard Keynes οραματίστηκε αυτή τη στιγμή. Έγραψε το 1930: «Για πρώτη φορά από τη δημιουργία του, ο άνθρωπος θα βρεθεί αντιμέτωπος με το πραγματικό, το μόνιμο πρόβλημά του: πώς να χρησιμοποιήσει την ελευθερία του από πιεστικές οικονομικές έγνοιες, πώς να ασχοληθεί με τον ελεύθερο χρόνο του». Το hobbymaxxing γεννιέται από μια επιθυμία για μια πλούσια ζωή εκτός εργασίας. Αλλά η εμμονή με τα χόμπι της Gen Ζ μπορεί να έχει εξελιχθεί πολύ, έτσι ώστε αυτές οι δραστηριότητες να μην θεωρούνται πλέον αναψυχή, αλλά πρόσθετη… εργασία.
Μόλις στα τέλη του 1800, τα χόμπι άρχισαν να θεωρούνται… φυσιολογικά. Πριν από τότε, η λέξη αναφερόταν σε οποιαδήποτε εμμονή, ακόμη και στην ιππασία ενός αλόγου «χόμπι», εξ ου και το όνομα που δόθηκε. Αλλά μετά την αύξηση του ελεύθερου χρόνου που δημιουργήθηκε στη Βιομηχανική Επανάσταση, τα χόμπι συνδέθηκαν με την ηθική επιτυχία. Όπως εξηγεί ο Steven Gelber στο βιβλίο του «Χόμπι: Αναψυχή και η κουλτούρα της εργασίας στην Αμερική», ο ελεύθερος χρόνος δημιούργησε μια ευκαιρία για παραβατικότητα, που τα χόμπι μπορούσαν να λύσουν, και έτσι προωθήθηκαν.
Σε όλη την ιστορία, αυτό που τώρα ονομάζουμε hobbymaxxing έχει συμβεί σε περιόδους εθνικής οικονομικής δυσπραγίας ή υπαρξιακού φόβου: η Μεγάλη Ύφεση, ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος, η πανδημία covid-19. Τα χόμπι προσφέρουν μια λύση στην αδράνεια, αλλά και στη βαθιά ριζωμένη αναταραχή και το άγχος.
Τα χόμπι μπορούν να παρατραβήξουν, στο μέγιστο των δυνατοτήτων τους, και να καταλήξουν σε… ψυχαναγκασμό. Αυτή η επιθυμία για βελτιστοποίηση τροφοδοτείται από μετρήσεις και ψηφιακή τήρηση αρχείων. Το Letterboxd (για ταινίες που έχετε παρακολουθήσει), το Goodreads (βιβλία που έχετε διαβάσει), το Backloggd (βιντεοπαιχνίδια που έχετε παίξει) και το Beli (εστιατόρια που έχετε επισκεφτεί) είναι μόνο μερικές από τις πολλές δημοφιλείς εφαρμογές για την παρακολούθηση των χόμπι.
Αλλά αυτές οι μετρήσεις, μειώνουν επίσης την ευχαρίστηση που αποκομίζουμε από τον ελεύθερο χρόνο με την πάροδο του χρόνου. Με άλλα λόγια, το νιώθουμε σαν δουλειά. Βάζοντας αριθμούς στα χόμπι ή δημοσιεύοντας σχετικά με αυτά στο διαδίκτυο, το μετατρέπουμε σε υποχρέωση απέναντι στον εαυτό μας και, τελικά, θα υπονομεύσει το βασικό ζητούμενο από ένα χόμπι: Την ευχαρίστηση. Όπως υποστήριξε ο Alfie Kohn στο βιβλίο του «Τιμωρημένοι από Ανταμοιβές», ο έπαινος κάνει τους ανθρώπους να χάνουν το ενδιαφέρον τους για την ίδια την εργασία, μετατρέποντας το παιχνίδι σε εργασία.
Επίσης, ο… εξανασγκασμός των χόμπι είναι αντίθετος με τη διαίσθηση. Η 23χρονη Dana Gould, το βίωσε αυτό από πρώτο χέρι. Μεγιστοποίησε την προπόνηση και το πρόγραμμα τρεξίματος που ακολουθούσε. Άφησε τον εαυτό της να διαβάζει μόνο βιβλία αυτοβοήθειας. Παρακολουθούσε και δημοσίευε για κάθε χόμπι στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Σύντομα έχασε τον θαυμασμό και την περιέργεια που την τραβούσαν σε αυτές τις δραστηριότητες εξαρχής. Όλοι οι κανόνες που έπρεπε να ακολουθεί για την εντατικοποίηση των χόμπι της, τελικά της στέρησαν την «αληθινή ουσία ενός χόμπι που σε κάνει να απολαμβάνεις τη ζωή», παραδέχθηκε η ίδια. «Όλα γίνονται δουλειά», πρόσθεσε.
Έκτοτε σταμάτησε να δημοσιεύει στα social media και διαπίστωσε ότι τα χόμπι είναι «πολύ πιο εύκολα όταν δεν έχεις αυτή την πίεση». Όταν η Gould βλέπει βίντεο με hobbymaxxers να εμφανίζονται στο feed της, νιώθει ενόχληση.
Μία ακόμη χαρακτηριστική περίπτωση είναι η Yum. «Νιώθω απόλυτη πίεση να βρω τρόπους να προσελκύσω συνδρομητές επί πληρωμή ή να κάνω συνεργασίες με επωνυμίες. Όχι επειδή το χρειάζομαι ως δεύτερη δουλειά, αλλά επειδή υπάρχει πίεση από όλες τις πλευρές για συνεχή βελτιστοποίηση και δημιουργία εσόδων», τονίζει. Ακόμα προσπαθεί να βρει πώς να εξισορροπήσει τη βελτιστοποίηση για τον αλγόριθμο Substack με τη συγγραφή δοκιμίων που είναι σημαντικά για εκείνη.
Η Gen Z έχει… παρεξηγήσει την απόλασυη των χόμπι, με τον εξαναγκασμό των social media. Η συνήθεια της συνεχούς έκθεσης της προσωπικής μας ζωής, ιδιαίτερα των στιγμών εκτός δουλειάς, μετατρέπει εξ ολοκλήρου το 24ωρο μας σε έναν διαρκή αγώνα. Σαν να εργάζεται κάποιος 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
