Τις νωπές μνήμες και τα σώματα όλων όσων βίωσαν τις συνέπειες της ολέθριας καταστροφής που άφησε ο “Daniel” στο πέρασμά του, ήρθαν 2 χρόνια μετά να ζεστάνουν, μια σειρά από εκδηλώσεις.
Οι δράσεις, αποτελούν συνέχεια της εικαστικής εγκατάστασης που παρουσιάστηκε στο Πάρκο Τρίτση πριν από 6 μήνες, με θεματικό άξονα τον “Daniel” και τη μνήμη της καταστροφής, καθώς και της αντίστοιχης δράσης στα Μεγάλα Καλύβια Τρικάλων τον Σεπτέμβριο.
Η συμμετοχή των καλλιτεχνών μεγάλη.
Υποστηρικτές και συνδιοργανωτές των εκδηλώσεων στην κοινότητα της Μεταμόρφωσης, είναι: το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, η Σχολή Καλών Τεχνών Φλώρινας, ο Δήμος Παλαμά, η Κοινότητα Μεταμόρφωσης, η εικαστική ομάδα ΕΝΦΛΩ και ο Πολιτιστικός και Μορφωτικός Σύλλογος Μεταμόρφωσης, με Πρόεδρο την Κα Ρητά Ευαγγελία.
Η Κα Ρητά, είναι και η υπεύθυνη για την ξενάγηση στην εικαστική έκθεση που φιλοξενείται στο Κέντρο Κοινότητας της Μεταμόρφωσης. Η έκθεση αποτελεί ένα από τα δρώμενα των εκδηλώσεων. Κι εμείς την επισκεφτήκαμε.
Restory Άξιων λοιπόν.
Ένα λογοπαίγνιο, ένα μπόλιασμα της αγγλικής με την ελληνική.
Για όσους δεν γνωρίζουν αγγλικά το restore σημαίνει – επαναφέρω, αποκαθιστώ, παλινορθώ. Σχετική είναι και η λέξη destroy- καταστρέφω, εξοντώνω, φονεύω.
Το λογοπαίγνιο των καλλιτεχνών, εμπεριέχει την ιστορία-story. Αλλά και την δράση action – που προφέρεται “άξιων” στα ελληνικά. Άξιες δράσεις η ζήτηση.
Οι εκδηλώσεις, αποτελούν ένα συλλογικό κάλεσμα, μια πρόταση, μια ιστορία, ώστε ο τόπος να αποκατασταθεί, βασισμένος σε αξίες.
Στο φυλλάδιο μας πληροφορούν ότι η έκθεση είναι μνημείο επαναφοράς και αποκατάστασης, μέσω αφηγήσεων, τραγουδιών, εικόνων, συνεντεύξεων, ζωγραφιών από παιδιά δημοτικών.
Στο πλακόστρωτο η βάρκα του αείμνηστου βαρκάρη Κώστα Τασιόπουλου, με την οποία διέσωσε πολλούς συγχωριανούς του εκείνες τις ημέρες. Θα δούμε και το φωτεινό του πορτραίτο μέσα στην έκθεση, το οποίο φιλοτέχνησε ένας από τους καλλιτέχνες.
Στην είσοδο, φωτογραφίες από τις πλημμύρες του 1953 και 1994.
Οι σκάλες που οδηγούν στον επάνω όροφο, έχουν αγκαλιαστεί από τις ζωγραφιές παιδιών 5ου δημοτικού Πετρούπολης. Ζωγραφιές που ξεχειλίζουν αγνή αγάπη και εγκάρδια συμπαράσταση.
Στον επάνω όροφο, έχει κανείς την ευκαιρία να ακούσει συνεντεύξεις με τους ανθρώπους που είχαν καταφύγει εκεί για να σωθούν, καθώς το νερό μέσα σε μία ώρα είχε καλύψει όλους τους ισόγειους χώρους.
Κατεβαίνοντας στο ισόγειο, πριν μπούμε στον κυρίως χώρο, παρατηρούμε τον διάδρομο με τις κρεμασμένες ομπρέλες, όπως αφέθηκαν πίσω όταν έφυγαν τα 70 άτομα από εκεί στις βάρκες.
Κάπου αλλού, πορτρέτο του Στέφανου Κουζούνη, κάτοικου της Μεταμόρφωσης ο οποίος διέσωσε επίσης πολλούς άλλους συντοπίτες του.
Στον κύριο χώρο, οι τοίχοι και το πάτωμα, έχουν ζωγραφιές από βροχή και λάσπη. Έχουν μαζί και προβληματισμούς, απόγνωση και ελπίδα. Έτσι η μνήμη αποκτά restoration -αποκατάσταση της υλικής φθαρτότητας, μέσα από την ταυτόχρονη αναγνώριση του πόσο ευάλωτοι είμαστε, αλλά και της αφύπνισης για συμπόρευση με την Φύση.
Περιηγήτρια λοιπόν η Κα Ρητά, ένας άνθρωπος βαθιά αφοσιωμένος στον πολιτισμό και ιδιαίτερα της περιοχής μας, με αγάπη και προσήλωση στον τόπο και τις βουτηγμένες, στα βαλτώδη μας εδάφη, αξίες.
Μας εξέφρασε πρωτίστως τις ευχαριστίες της για τον καθηγητή της Σχολής Καλών Τεχνών Φλώρινας Κο Κοντοσούρη Χάρη, ο οποίος συνέλαβε το εικαστικό αφιέρωμα στον “Daniel”.
Και ακούμε την κυρία Ρητά:
”Ξεκινήσαμε τις τριήμερες δράσεις με τον αγιασμό.
Θα σας δώσω μια σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων των προηγούμενων ημέρων:
Θα αναφέρω τον Μάριο Νιάφα, κάτοικος του χωριού, έπαιξε ένα μοιρολόι με το κλαρίνο του, γυναίκες του χωριού τραγούδησαν με λόγια διασκευασμένα για την πλημμύρα το ”Φίλοι Καλωσορίσατε”. Μαζί ήταν η κυρία Μπράμη, Πρόεδρος Εφετών και Δικαστικός και η χορωδία του Δικηγορικού Συλλόγου Πειραιά, με τον μαέστρο Μάριο Καζά και τον δάσκαλο μουσικής κλαρίνου Γιάννη Μπάγου. Τραγούδησε επίσης ο Αποστόλης Καναβός. Η χορωδία συνέχισε με τον Εθνικό Ύμνο, την Υπερμάχω και τον Θούριο του Ρήγα.
Οι δράσεις τελείωσαν με ένα τραγούδι σχετικά με την πλημμύρα που τραγούδησαν οι γυναίκες στα σκαλιά του κοινοτικού γραφείου και διαβάσαμε ένα απόσπασμα, εναλλάξ 6 άτομα, με θεατρική απόδοση, από το βιβλίο του δασκάλου Γιάννη Παπαδημητρίου, με τα προσωπικά του βιώματα από τις πλημμύρες του 1953.
Σκοπός της έκθεσης, είναι να δείξουμε και να αναδείξουμε, ότι αυτό το χωριό έχει πλημμυρίσει τρεις φορές και έχει κινδυνεύσει ακόμα πάρα πολλές. Το πρόβλημα είναι ακόμη υπαρκτό. Έγιναν πολλά ανθρώπινα λάθη και έργα που προτάθηκαν και δεν έγιναν, όπως η πρόταση από Ελβετική εταιρεία το 1953 για 5 φράγματα στον ορεινό όγκο και μια λίμνη από το Κεραμίδι ως το Κουτσόχερο, μετά από μελέτη της περιοχής μας.
Την δεκαετία του 1950, ξεκίνησαν έργα για να μαζέψουν 3 ποτάμια και να φτιάξουν τον Καλέντζη. Η γέφυρα έμεινε ατελείωτη με ένα ανάχωμα κι έτσι είχαμε την πλημμύρα του 1953. Πριν το 1950 κι ας περνούσαν τα ποτάμια από το χωριό, πλημμύρες δεν είχαμε.
Εμείς κάνουμε τα λάθη, οι άνθρωποι. Μετά την πλημμύρα του 1994, ο Καλέντζης καθαρίστηκε το 1997 και έκτοτε δεν ξανακαθαρίστηκε.
Από τότε που έγινε το φράγμα του Σμοκόβου, οι Σοφάδες δεν ξαναπλημμύρισαν. Άρα τα φράγματα κρατάνε το νερό και το δίνουν σιγά σιγά για να ποτίζεται ο κάμπος το καλοκαίρι, αλλά και για να συγκρατούνε την απότομη ροή του στα ποτάμια.
Στο χωριό επέστρεψε το 40%. Αρκετοί ηλικιωμένοι και νέοι στο ξεκίνημα της ζωής τους έχουν φύγει μόνιμα. Περιμένουμε και την περιβόητη μετεγκατάσταση στον Παλαμά. Το πλάνο προβλέπει οικόπεδα μισού στρέμματος και δόμηση μονοκατοικιών.
Μας καίει να έχουμε μια ασφαλή κατοικία.
Φεύγοντας από την έκθεση, θέλουμε ο επισκέπτης να πάρει δύο πράγματα:
Την κατανόηση ότι το πρόβλημα είναι υπαρκτό και το δεύτερο, ένα δώρο μνήμης από τους καλλιτέχνες, ένα γούρι”.
…….Το νερό τελικά μπορεί να κάψει,
αλλά η φωτιά έχει την ιδιότητα της αναγέννησης
Μπορείτε να επισκέπτεστε την έκθεση
ως τις 2/11 (θα διαρκέσει πέραν του αρχικού προγραμματισμού)
10.00-13.00
15.00-20.00
Έκθεση Restory Άξιων
Κοινοτικό Γραφείο Μεταμόρφωσης
Υπεύθυνη Κα Ρητά Ευαγγελία
Τηλέφωνο για πληροφορίες 6934832876
Α.Ψ.
{gallery}20251023_metamorfosi_ekthesi{/gallery}















