Εκεχειρία στον νότιο Λίβανο: Πρώτο βήμα ειρήνης ή μια νέα εύθραυστη ισορροπία

Η εκεχειρία στον νότιο Λίβανο αποδεικνύεται ο καταλύτης μιας ευρύτερης γεωπολιτικής κινητικότητας που εκτείνεται από τα ισραηλινά βόρεια σύνορα έως τον Περσικό Κόλπο, επηρεάζοντας άμεσα τις ισορροπίες Ισραήλ – Λιβάνου, αλλά και τις έμμεσες διαπραγματεύσεις με το Ιράν.

Στον πυρήνα της συμφωνίας βρίσκεται η εξασφάλιση μιας ζώνης ασφαλείας 10 χιλιομέτρων εντός του λιβανικού εδάφους. Η ζώνη αυτή, οριοθετημένη με «διακεκομμένες γραμμές», εκτείνεται από τα βόρεια σύνορα του Ισραήλ και μεταβάλλει το καθεστώς ασφάλειας στην περιοχή.

Για το Τελ Αβίβ, πρόκειται για ένα στρατηγικό κέρδος που μειώνει την άμεση απειλή στα σύνορα και δημιουργεί, όπως υποστηρίζεται από την ισραηλινή πλευρά, πιο ευνοϊκές συνθήκες για πολιτική διαπραγμάτευση.

Η Βηρυτός, ωστόσο, διαβάζει την εκεχειρία μέσα από ένα εντελώς διαφορετικό πρίσμα. Αντί να την εκλαμβάνει ως νέα στρατηγική πραγματικότητα, τη χαρακτηρίζει αφετηρία όχι κατάληξη. Για τη λιβανική ηγεσία, η παύση των εχθροπραξιών αποτελεί το αναγκαίο πρώτο βήμα για συνομιλίες που θα οδηγήσουν στην αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων και στη ρύθμιση των χρόνιων εδαφικών διαφορών. Οι δύο πλευρές, δηλαδή, συμφωνούν στο «πάγωμα», αλλά διαφωνούν ριζικά στο «που οδηγεί».

Δύσβατος ο δρόμος για ειρήνη

Αυτή η απόκλιση ερμηνείας εξηγεί γιατί, παρά τη θετική σημειολογία, ο δρόμος προς μια βιώσιμη ειρήνη παραμένει δύσβατος. Το μεγαλύτερο αγκάθι δεν είναι άλλο από το ζήτημα της Χεζμπολάχ. Ο αφοπλισμός της σιιτικής οργάνωση ή έστω ο δραστικός περιορισμός της στρατιωτικής της παρουσίας στον νότιο Λίβανο, θεωρείται από το Ισραήλ προϋπόθεση κάθε ουσιαστικής προόδου.

Παράλληλα, το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, σηματοδοτεί αποκλιμάκωση και απομάκρυνση από το σενάριο γενικευμένης σύγκρουσης. Ταυτόχρονα, άνοιξε ο δρόμος για διαπραγματεύσεις που αφορούν τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν, έστω και αν επίσημα τα μέτωπα παρουσιάζονται ως διακριτά.

Η Τεχεράνη είχεαταστήσει σαφές ότι οποιαδήποτε πρόοδος στο ιρανικό ζήτημα προϋπέθετε εκεχειρία στον Λίβανο. Η ικανοποίηση αυτού του όρου φαίνεται ήδη να αποδίδει καρπούς.

Οι εξελίξεις στο κρίσιμο ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν χαρακτηρίζονται από συγκρατημένη αισιοδοξία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι από ιρανικής πλευράς δεν υπήρξε επίσημη διάψευση ή αντίδραση στις δηλώσεις περί επικείμενης συμφωνίας.

Οι ενδείξεις συνηγορούν σε έναν πιθανό συμβιβασμό, με πληροφορίες να κάνουν λόγο για συμφωνία εντός των επόμενων 60 ημερών.

Ανάλυση: Άννα Παπασωτηρίου