Χωρίς να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία για μακροπρόθεσμη στήριξη, ολοκληρώθηκε η Σύνοδος Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τους ηγέτες να εξετάζουν τώρα προσωρινές λύσεις ώστε να διασφαλιστεί η οικονομική ρευστότητα της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με Ευρωπαίους αξιωματούχους, το νέο προσχέδιο συμπερασμάτων προβλέπει τη χρήση μιας μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής «γέφυρας», μέχρι να υπάρξει συνολική συμφωνία για τη στήριξη του Κιέβου.
Η έντονη διαφωνία γύρω από την αξιοποίηση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων οδήγησε σε καθυστέρηση των αποφάσεων, με το θέμα να παραπέμπεται για μακροπρόθεσμες πολιτικές και νομικές διαβουλεύσεις. Στο μεταξύ, η ΕΕ εξετάζει τη δυνατότητα κοινού δανεισμού για την κάλυψη των άμεσων αναγκών της Ουκρανίας.
Η προσωρινή αυτή προσέγγιση στοχεύει στην αδιάλειπτη οικονομική στήριξη της Ουκρανίας, ενώ οι διαπραγματεύσεις για μια μόνιμη λύση παραμένουν δύσκολες και πολιτικά ευαίσθητες.
ΕΕ: Η χρηματοδότηση της Ουκρανίας στο επίκεντρο -«Χρήματα σήμερα ή αίμα αύριο», προειδοποιεί ο Τουσκ
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας, με τις διαπραγματεύσεις να επικεντρώνονται στη χρήση παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων ως εγγύηση για ένα μεγάλο δάνειο προς το Κίεβο. Η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, είχε πει νωρίτερα ότι δεν θα αποχωρήσει από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αν δεν επιτευχθεί συμφωνία, υπογραμμίζοντας τη σημασία της πολιτικής απόφασης.
Ο Πολωνός πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ, ασκώντας πίεση στους Ευρωπαίους ηγέτες, τόνισε: «Τώρα έχουμε μια απλή επιλογή: είτε χρήματα σήμερα είτε αίμα αύριο», προσθέτοντας ότι όλοι οι ηγέτες πρέπει να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων.
Το επίμαχο σχέδιο προβλέπει τη χρήση κεφαλαίων ύψους 210 δισ. ευρώ της ρωσικής Κεντρικής Τράπεζας, εκ των οποίων τα 185 δισ. βρίσκονται στο βελγικό Euroclear. Το Βέλγιο, φοβούμενο νομικούς και χρηματοοικονομικούς κινδύνους σε περίπτωση αγωγής από τη Ρωσία, ζητά πλήρη προστασία πριν εγκρίνει τη συμφωνία.
Στο τραπέζι βρέθηκαν επίσης τεχνικές διαφωνίες για τα ταμειακά αποθέματα που θα συνοδεύουν το δάνειο. Η αρχική πρόταση προέβλεπε εκταμίευση μόλις όταν τα αποθέματα θα έφταναν στο 50% της πρώτης δόσης, ποσοστό που κρίθηκε ανεπαρκές από το Βέλγιο. Το νέο σχέδιο ανεβάζει το όριο στο 75%, χωρίς ακόμη να είναι σαφές ποια κράτη-μέλη το υποστηρίζουν.
Τα εναλλακτικά σενάρια -«Κλωτσάει» η Ουγγαρία
Εν τω μεταξύ, εξετάζονται εναλλακτικά σενάρια, όπως η «ενισχυμένη συνεργασία», που θα επιτρέψει σε μια ομάδα χωρών – με επικεφαλής Ιταλία και Βέλγιο – να εκδώσει κοινό χρέος για την Ουκρανία, παρακάμπτοντας την ανάγκη ομοφωνίας και αποκλείοντας την αντίθετη στάση της Ουγγαρίας. Παρά τις εναλλακτικές λύσεις, διπλωμάτες επισημαίνουν ότι η αξιοποίηση των παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων παραμένει η μοναδική ρεαλιστική επιλογή.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της χθεσινής ημέρας, οι αξιωματούχοι των κρατών-μελών είχαν συνεχείς διαβουλεύσεις για να γεφυρωθεί το χάσμα με το Βέλγιο. Η επικεφαλής ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, δήλωσε ότι οι πιθανότητες συμφωνίας είναι 50-50, ενώ ο Γερμανός καγκελάριος, Φρίντριχ Μερτς, εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος.
Όλα τα υπόλοιπα θέματα της Συνόδου, από τη διεύρυνση της ΕΕ έως την κατάσταση στη Μέση Ανατολή και τη μετανάστευση, έχουν ήδη συμφωνηθεί, αφήνοντας τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας ως το μοναδικό ανοιχτό και κρίσιμο ζήτημα.
Σε άλλα σημεία της Συνόδου Κορυφής και η επόμενη μέρα για την Ουκρανία
- Η ΕΕ χαιρετίζει τις ειρηνευτικές προσπάθειες στη Γάζα και επαναβεβαιώνει την ανάγκη για λύση δύο κρατών.
- Καταδικάζονται οι πρόσφατες υβριδικές επιθέσεις κατά των κρατών-μελών και επισημαίνεται η ανάγκη προστασίας κρίσιμων υποδομών.
- Οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες συμφώνησαν για το μακροπρόθεσμο δημοσιονομικό πλαίσιο πριν από το τέλος του 2026, ώστε να εξασφαλιστεί η ομαλή χρηματοδότηση της ΕΕ από το 2028.
- Επιταχύνεται η διαδικασία ένταξης νέων κρατών-μελών, με στόχο τις απαραίτητες προετοιμασίες για τον επόμενο γύρο προσχωρήσεων.
Η επόμενη μέρα για την Ουκρανία εξαρτάται πλέον από τη βούληση των ευρωπαϊκών ηγεσιών να γεφυρώσουν τις διαφωνίες και να επιτύχουν συμφωνία σε μία από τις πιο κρίσιμες στιγμές της σύγχρονης ευρωπαϊκής ιστορίας.
