Η ρέγκε και οι ράστα πάνε μαζί, έγιναν ένα πράγμα. Έγιναν ο λόγος που ο κάθε νέος στο Kingston μπορεί να πει «ναι, τώρα έχω σημαία, έχω έθνος, έχω θεό και τώρα άντε γαμήσου, λευκέ, κι εσύ, επίσης, “καραφλέ”».
―Ποια η διαφορά μεταξύ rasta και jah;
Είναι το ίδιο πράγμα. Jah Ras Tafari, τίτλος του Haile Selassie, βασιλιά των βασιλέων, άρχοντα των αρχόντων, αυτοκράτορα της Αιθιοπίας, κυρίαρχο λιοντάρι της φυλής των Judah. Οι Rastafarians ήταν ακόλουθοι του Marcus Garvey, που ήταν το πρόσωπο-κλειδί σε όλα αυτά. Προσπάθησε να οργανώσει τους μαύρους και να τους πείσει να επιστρέψουν στην Αφρική. Αυτό που έλεγε ήταν: «Ο μαύρος δεν είναι λευκός, ο μαύρος ανήκει στην Αφρική».
―Ρατσιστικό ακούγεται.
Εντελώς. Μου έλεγαν «από σένα, Έλληνα, δεν θέλουμε τίποτα, επειδή οτιδήποτε μας δίνεις δεν είναι δικό σου για να μπορείς να το δώσεις. Είναι η δική μου ζωή, και η δική μου ζωή είναι μαύρη και δεν θα μπορέσει ποτέ να βελτιωθεί με τη δική σου φροντίδα. Θέλω να φροντίζω για τη ζωή μου, να την ελέγχω, έτσι θα πάω στην Αφρική που είναι γεμάτη μαύρους και θα γίνω μέρος αυτού του άλλου κόσμου, της μαύρης ζωής». Υπήρχε ρατσισμός και ανάμεσά τους, ανάμεσα στους ανοιχτόχρωμους και στους πιο σκούρους μαύρους, ανάμεσα στους πιο μορφωμένους και στους αμόρφωτους.
―Πώς έπεισες τους μουσικούς να παίξουν ρόλους στην ταινία σου; Δεν έκανες ντοκιμαντέρ τελικά.
Έζησα πάνω από δύο χρόνια μαζί τους και μου πήρε αρκετό καιρό για να τους πείσω. Δεν ήταν κάτι που μπορούσες να επιβάλεις. Το ενδιαφέρον με την ταινία ήταν ότι όλα έγιναν αντεστραμμένα: πρώτα έκανα το κάστινγκ, έπειτα επέλεξα τους χώρους και τελευταίο έγραψα το σενάριο. Κι όλοι παίζουν τον εαυτό τους, αυτό ακριβώς που είναι. Αυτά που λένε είναι πολύ απλά, ακόμα και η πλοκή είναι πολύ «φτωχή». Αφού έζησα για καιρό στο νησί, δεν ήθελα να γυρίσω ντοκιμαντέρ, όλοι μπορούσαν να πάνε να το κάνουν αυτό. Ήθελα να φτιάξω μια ταινία για τη μουσική της Τζαμάικα και να συμπεριλάβω όλους τους ανθρώπους που ήταν εκεί, με εξαίρεση τον Bob Marley.
―Γιατί δεν τον ήθελες στην ταινία;
Επειδή ήταν πολύ μεγάλος σταρ και θα γινόταν μια ταινία για τον Marley.
―Μπορούσες να τον έχεις όμως;
Σίγουρα. Εκείνη την εποχή μόλις τον είχαν πυροβολήσει και δεν ήταν στην Τζαμάικα. Θα επισκίαζε σίγουρα τους άλλους μουσικούς, που ήταν το ίδιο ή ακόμα καλύτεροι, και δεν ήθελα. Δεν έχω τίποτα εναντίον του Marley, αλλά πιστεύω πραγματικά ότι ο Burning Spear είναι σπουδαίος, το ίδιο και οι περισσότεροι μουσικοί που συμμετέχουν. Για διάφορους λόγους. Κατάφερα να συμμετάσχουν όλοι οι καλοί μουσικοί και νομίζω ότι κατέγραψα τη μουσική της εποχής στο καλύτερο σημείο της.
―Πώς ήταν η υποδοχή της ταινίας;
Τρομερή. Στο film festival στο Λος Άντζελες πρωτοπαίχτηκε σε ένα μεγάλο θέατρο 800 ατόμων, γεμάτο, και την ξανάπαιξαν μετά το τέλος του φεστιβάλ, γιατί ήθελαν πάρα πολλοί να τη δουν. Προβλήθηκε πρώτη φορά Κυριακή, ξαναπαίχτηκε Δευτέρα και τα εισιτήρια πουλήθηκαν μέσα σε μισή ώρα. Το βράδυ ήταν τίγκα και απ’ έξω άνθρωποι να περιμένουν. Στις Κάννες προβλήθηκε το ίδιο βράδυ που παιζόταν το «Αποκάλυψη τώρα» του Κόπολα και δημιουργήθηκε ένα επεισόδιο με χιλιάδες ανθρώπους, έφιππους μπάτσους και ΜΑΤ. Έγινε παρεξήγηση. Ήταν πολλοί αυτοί που ήθελαν να μπουν, είχαν πουληθεί τα εισιτήρια κι έγινε ένας χαμός. Την άλλη μέρα ήταν πρωτοσέλιδο παντού. Μου έκαναν εντύπωση οι κριτικές στη Γαλλία, ακόμα κι από συντηρητικές εφημερίδες. Η πρώτη φράση που έγραψε η «Monde» ήταν «το Rockers δεν είναι ταινία, είναι έργο τέχνης. Τόσο καλό, που είναι δύσκολο να το πιστέψεις, κι όμως είναι αλήθεια». Οι «Financial Times» είχαν γράψει «πρέπει να είσαι τρελός αν χάσεις το Rockers». Η ρέγκε είχε γίνει διεθνής μουσική, όπως η σάμπα, η ρούμπα, η κουβανέζικη μουσική. Είχε προχωρήσει ένα βήμα παραπέρα και είχε περάσει σε όλο τον κόσμο για πρώτη φορά. Αμέσως μετά την προβολή της ταινίας, με αντιμετώπισαν σαν κάτι αξιοπερίεργο, είχα προτάσεις απ’ το Χόλιγουντ, αλλά ήθελα να κάνω άλλα πράγματα.
