Επιστήμονες του Northwestern Medicine και συνεργάτες τους παρουσίασαν μια νέα τεχνική υγρής βιοψίας, η οποία μπορεί να μετρήσει το καρκινικό φορτίο και να αποκαλύψει μοριακά χαρακτηριστικά του μικροκυτταρικού καρκίνου του πνεύμονα (SCLC), σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Journal of Clinical Investigation».
Η νέα προσέγγιση θα μπορούσε μελλοντικά να επιτρέψει στους γιατρούς να παρακολουθούν, μέσω μιας απλής εξέτασης αίματος, τον τρόπο με τον οποίο μεταβάλλεται η νόσος κατά τη διάρκεια της θεραπείας, σύμφωνα με τον επικεφαλής συγγραφέα της μελέτης, Anish Thomas, καθηγητή Αιματολογίας και Ογκολογίας.
«Παρότι ο SCLC αντιμετωπιζόταν ιστορικά σε μεγάλο βαθμό ως μία ενιαία νόσος, πλέον αναγνωρίζουμε ότι υπάρχουν σημαντικές βιολογικές διαφορές μεταξύ των όγκων», δήλωσε ο Thomas, ο οποίος είναι επίσης μέλος του Robert H. Lurie Comprehensive Cancer Center του Northwestern University. «Η κατανόηση αυτών των διαφορών είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη αποτελεσματικότερων θεραπειών», πρόσθεσε.
Ο μικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύμονα αντιπροσωπεύει περίπου το 15% των περιπτώσεων καρκίνου του πνεύμονα, σύμφωνα με εκτιμήσεις των αμερικανικών Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), και χαρακτηρίζεται από ταχεία ανάπτυξη, πρώιμη εξάπλωση και χαμηλά ποσοστά επιβίωσης.
Πώς λειτουργεί η τεχνική cfChIP-seq για τον καρκίνο του πνεύμονα
Παρότι οι επιστήμονες έχουν εντοπίσει μοριακούς υποτύπους του καρκίνου με διαφορετικά βιολογικά χαρακτηριστικά, η εξασφάλιση επαρκούς ιστού από τον όγκο για τη διενέργεια μοριακών εξετάσεων παραμένει μια σημαντική πρόκληση.
Για να αντιμετωπίσουν αυτό το πρόβλημα, οι ερευνητές συνεργάστηκαν με ομάδα επιστημόνων από την Ιερουσαλήμ, οι οποίοι ανέπτυξαν μια τεχνική που ονομάζεται cell-free chromatin immunoprecipitation sequencing (cfChIP-seq).
Οι ερευνητές έδειξαν ότι η cfChIP-seq μπορούσε να εντοπίσει βασικά χαρακτηριστικά της γονιδιακής έκφρασης του μικροκυτταρικού καρκίνου του πνεύμονα χρησιμοποιώντας μόλις 1 χιλιοστόλιτρο αίματος.
Οι ερευνητές ανέλυσαν 441 δείγματα πλάσματος από ασθενείς με SCLC και άλλες μορφές καρκίνου, καθώς και από υγιή άτομα, και συνέκριναν τα ευρήματα από το αίμα με αντίστοιχα δείγματα όγκων.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η cfChIP-seq μπορούσε να μετρήσει το καρκινικό φορτίο, να παρακολουθήσει την εξέλιξη του καρκίνου και να αναγνωρίσει μοριακούς υποτύπους του SCLC, χωρίς να απαιτούνται επαναλαμβανόμενες βιοψίες ιστού.
«Ο SCLC αποτελεί μια ιδιαίτερη πρόκληση», δήλωσε ο Thomas. «Οι περισσότερες υπάρχουσες τεχνολογίες υγρής βιοψίας είναι πολύ αποτελεσματικές στον εντοπισμό μεταλλάξεων του DNA, αλλά στον SCLC μεγάλο μέρος της σημαντικής βιολογίας καθορίζεται από διαφορές στη γονιδιακή έκφραση και όχι από μεταλλάξεις. Αυτές οι διαφορές καθορίζουν τους μοριακούς υποτύπους της νόσου και ενδέχεται να αποκαλύψουν ευάλωτα σημεία που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν για την ανάπτυξη νέων θεραπειών».
Τι διαπίστωσαν οι ερευνητές
Σε αντίθεση με τις συμβατικές υγρές βιοψίες, οι οποίες επικεντρώνονται κυρίως στις μεταλλάξεις του DNA του όγκου, η cfChIP-seq εξετάζει θραύσματα DNA και τις πρωτεΐνες που συνδέονται με αυτά, τα οποία απελευθερώνονται στην κυκλοφορία του αίματος από κύτταρα που πεθαίνουν. Αναλύοντας δείκτες ενεργής χρωματίνης, οι ερευνητές μπορούν να προσδιορίσουν ποια γονίδια είναι ενεργοποιημένα στα καρκινικά κύτταρα.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ο δείκτης SCLC που βασίστηκε σε δείγματα αίματος παρουσίαζε ισχυρή συσχέτιση με το φορτίο του καρκίνου, όπως αυτό αποτυπώθηκε στις απεικονιστικές εξετάσεις του όγκου.
Τα ευρήματα θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές κλινικές εφαρμογές. Οι επαναλαμβανόμενες βιοψίες συχνά δεν είναι πρακτικά εφικτές σε ασθενείς με υποτροπιάζοντα μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα, καθώς η νόσος μπορεί να εξελιχθεί γρήγορα και να απαιτεί άμεση θεραπεία.
«Ένα ιδιαίτερο πλεονέκτημα της μελέτης μας ήταν η διαθεσιμότητα αντιστοιχισμένων δειγμάτων αίματος και όγκου από αρκετούς ασθενείς. Αυτό μας επέτρεψε να επικυρώσουμε τις μετρήσεις που βασίστηκαν στο αίμα σε σύγκριση με τη γονιδιακή έκφραση στους ίδιους τους όγκους», δήλωσε ο Thomas.
«Μια εξέταση αίματος που καταγράφει τόσο το καρκινικό φορτίο όσο και τη μοριακή ταυτότητα του όγκου θα μπορούσε μελλοντικά να βοηθήσει τους γιατρούς να παρακολουθούν την ανταπόκριση στη θεραπεία, να εντοπίζουν αλλαγές στη βιολογία του όγκου καθώς αναπτύσσεται αντίσταση και να κατανοούν καλύτερα ποιοι ασθενείς ενδέχεται να ωφεληθούν από μελλοντικές θεραπείες», δήλωσε ο Thomas.
Αν και τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά, απαιτούνται ευρύτερες προοπτικές μελέτες προτού η τεχνολογία αυτή ενσωματωθεί στη συνήθη κλινική φροντίδα, ανέφερε ο Thomas.
Με πληροφορίες πληροφορίες από MedicalXpress, Journal of Clinical Investigation
