Ένα μεσαιωνικό πλοίο χρησιμοποιήθηκε εκ νέου ως οροφή ενός υπογείου που χτίστηκε το 1244 στην Κωνσταντία, στη νότια Γερμανία.
Η ανακάλυψη έγινε κατά τη διάρκεια μιας μελέτης κτιρίου στην οδό Konradigasse από την Κρατική Υπηρεσία Διατήρησης Μνημείων στη Στουτγκάρδη.
Αρχικά, οι ερευνητές πίστευαν ότι η οροφή αποτελούταν από παλιές ξύλινες σανίδες. Μια πιο προσεκτική μελέτη αποκάλυψε κάτι πολύ πιο ασυνήθιστο. Τουλάχιστον 19 σανίδες αποτελούν τμήματα ενός σχεδόν συνεχούς μεσαιωνικού σκάφους. Η οροφή καλύπτει έκταση άνω των 25 τετραγωνικών μέτρων, προσφέροντας στους ερευνητές μια σπάνια ευκαιρία να μελετήσουν ξυλεία πλοίου εκτός νερού.
Η ομάδα αναγνώρισε τις σανίδες από το σχήμα τους και τις σειρές καρφιών. Ορισμένες σανίδες εξακολουθούν να βρίσκονται ενωμένες με την ίδια σειρά που είχαν στο σκάφος. Σε ορισμένα σημεία διατηρούνται επίσης ίχνη καλαφατίσματος, του υλικού που χρησιμοποιούνταν για τη σφράγιση των κενών μεταξύ των σανίδων.
Η εκ νέου αξιοποίηση του μεσαιωνικού πλοίου
Πρώιμες μελέτες υποδεικνύουν ότι πρόκειται για ένα ιστιοφόρο φορτηγό σκάφος με επίπεδο το κάτω τμήμα του κύτους. Παρόμοια σκάφη είναι γνωστά από την περιοχή της Λίμνης Κωνσταντίας, συμπεριλαμβανομένου ενός ναυαγίου που βρέθηκε κοντά στο Kippenhorn στο Immenstaad και χρονολογείται στον 14ο αιώνα. Το ξύλο της Konradigasse θα μπορούσε να προσφέρει νέες λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο κατασκευής τέτοιων σκαφών.
Οι σανίδες φέρουν επίσης σημάδια μακροχρόνιας χρήσης πριν μετατραπούν σε δομικό υλικό. Οι ερευνητές εντόπισαν τουλάχιστον τέσσερις επισκευές, όπου τα κατεστραμμένα τμήματα είχαν αποκοπεί και αντικατασταθεί με κομμάτια ξύλου που είχαν προσαρμοστεί. Σε μία από τις επισκευές χρησιμοποιήθηκε ένθετο κομμάτι σε σχήμα ουράς χελιδονιού. Μέχρι στιγμής δεν έχει εντοπιστεί καμία παρόμοια επισκευή σε μεσαιωνικά ναυάγια της Λίμνης της Κωνσταντίας.
Ο τρόπος με τον οποίο οι σανίδες είχαν τοποθετηθεί στο υπόγειο προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο. Αρκετά κομμάτια ταιριάζουν μεταξύ τους όπως συνέβαινε και στο πλοίο. Αυτό σημαίνει ότι οι κατασκευαστές επαναχρησιμοποίησαν ένα μεγάλο τμήμα του σκάφους αντί να διαλύσουν το παλιό πλοίο σε μικρά κομμάτια.
Η ανακάλυψη αυτή υποδεικνύει επίσης τον τρόπο με τον οποίο οι μεσαιωνικοί κατασκευαστές επαναχρησιμοποιούσαν τα ακριβά υλικά. Τα παλιά πλοία διέθεταν χρήσιμη ξυλεία ακόμη και αφού δεν ήταν πλέον κατάλληλα για πλεύση. Η επαναχρησιμοποίηση της ξυλείας τους σε σπίτια εξοικονομούσε εργασία και έδινε στο φθαρμένο υλικό μια νέα χρήση.
Τα υπολείμματα του πλοίου είναι ιδιαίτερα χρήσιμα, καθώς τα περισσότερα μεσαιωνικά ναυάγια της Λίμνης της Κωνσταντίας βρίσκονται υποβρύχια. Η μελέτη τους απαιτεί συχνά εργασία υπό δύσκολες συνθήκες. Το ξύλο της Konradigasse βρίσκεται σε ένα ξηρό υπόγειο και προσφέρει ευκολότερη πρόσβαση για λεπτομερή μελέτη.
Αναμένονται νεότερα στοιχεία για τα ξύλα του πλοίου
Τον Αύγουστο του 2026, η ερευνητική ομάδα κατέγραψε εκ νέου τα υπολείμματα και δημιούργησε ένα τρισδιάστατο μοντέλο χρησιμοποιώντας την τεχνική «structure-from-motion». Εκατοντάδες φωτογραφίες συνδυάστηκαν για τη δημιουργία ενός ψηφιακού αρχείου της οροφής και των ξύλινων τμημάτων της. Οι ερευνητές πήραν επίσης δείγματα ξύλου για δενδροχρονολόγηση, μια μέθοδο που χρησιμοποιείται για τη χρονολόγηση δέντρων μέσω της σύγκρισης των δακτυλίων ανάπτυξης.
Οι εν λόγω αναλύσεις αναμένεται να βοηθήσουν στον προσδιορισμό του χρόνου κοπής των δέντρων και ενδέχεται να αποκαλύψουν περισσότερα στοιχεία σχετικά με την ηλικία του πλοίου. Η περαιτέρω μελέτη του ξύλου, των επισκευών, του σχήματος των σανίδων και της στεγανοποίησης θα μπορούσε επίσης να συμβάλει στην εξήγηση του τρόπου κατασκευής του σκάφους.
Η Κρατική Υπηρεσία Διατήρησης Μνημείων μελετά ήδη ναυάγια στη Λίμνη Κωνσταντία μέσω του προγράμματος «Ναυάγια και Βυθός». Η νέα ανακάλυψη προσφέρει στους ερευνητές μια σπάνια ευκαιρία να συγκρίνουν ένα παλιό πλοίο που έχει διατηρηθεί μέσα σε ένα σπίτι με ναυάγια που βρίσκονται ακόμη στον βυθό της λίμνης.
Τα αποτελέσματα είναι ακόμη προκαταρκτικά.
Με πληροφορίες από Landesamt für Denkmalpflege Baden-Württemberg (LAD) και Archaeology News Online Magazine
