ΙΣΩΣ ΝΑ ΦΤΑΙΕΙ η παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας για το γεγονός ότι έλαβε λίγη δημοσιότητα παραπάνω φέτος (χθες) ο παραδοσιακός εορτασμός του Αγίου Γερασίμου στην Κεφαλονιά, ο οποίος γίνεται δύο φορές τον χρόνο, στις 20 Οκτωβρίου (ημερονηνία της ανακομιδής του «άφθαρτου» στους αιώνες ιερού λειψάνου του) και στις 16 Αυγούστου, όταν βρίσκεται στο νησί σύσσωμο το πλήθος των ξενιτεμένων της Αθήνας ή του εξωτερικού.
Όσοι/ες έχουν βρεθεί κάποτε στις εορταστικές αυτές εκδηλώσεις, γύρω από τις οποίες στήνεται δύο φορές τον χρόνο μια πολύχρωμη εμποροπανήγυρη (κι ένα «καρναβάλι των ψυχών»), έχουν δει το αλλόκοτο και στοιχειωμένο τελετουργικό που τις πλαισιώνει. Τους ανθρώπους που ξαπλώνουν ο ένας πάνω στον άλλον σχηματίζοντας μια ατέλειωτη ουρά-διάβαση ώστε να περάσει από πάνω τους το ιερό σκήνωμα του Αγίου, το οποίο περιφέρεται «νεκροζώντανο», συνοδεία τιμητικού αγήματος, πεντακόσια χρόνια μετά τον φυσικό θάνατό του. Τις εκδηλώσεις λατρείας, τα ξεσπάσματα εκστατικής λύτρωσης, τις κραυγές των «δαιμονισμένων» τη στιγμή που έβγαινε ο Σατανάς από μέσα τους. Τη συνεύρεση με το «θαύμα».
O Άγιος Γεράσιμος (ο εν Κεφαλληνία) θεωρείται από την παράδοση της Ορθόδοξης Εκκλησίας ως ο επίσημος προστάτης «των ψυχικά ασθενών, των ψυχοπαθών και των δαιμονισμένων».
Λόγω της υψηλής θεσμικής εκπροσώπησης που κέρδισε ο χθεσινός εορτασμός, κάποιοι που δεν είχαν ιδέα για όλα αυτά, πήραν μια μικρή ιδέα μέσα από τις κάμερες που συνόδεψαν την επίσκεψη του κ. Τασούλα στο νησί. Και φρίκαραν, παρότι καταστάσεις «εξορκισμού» σίγουρα συμβαίνουν και σε άλλες επιφανείς λιτανείες ανά την επικράτεια.
Με τη διαφορά ότι ο Άγιος Γεράσιμος (ο εν Κεφαλληνία) θεωρείται από την παράδοση της Ορθόδοξης Εκκλησίας ως ο επίσημος προστάτης «των ψυχικά ασθενών, των ψυχοπαθών και των δαιμονισμένων». Των τρελών, κοινώς, στοιχείο που έχει το νόημά του σ΄ ένα μέρος σαν την Κεφαλονιά, όπου στερεοτυπικά η «κουρλαμάδα», όπως και η βλαστήμια, είναι περίπου ιερή (και όπου κάθε χωριό μοιάζει να έχει πολύ περισσότερους από έναν «τρελό του χωριού»).
Παρότι έχουν μεσολαβήσει αρκετές δεκαετίες από την τελευταία φορά που πήγα στο (αυγουστιάτικο) πανηγύρι του Αγίου Γερασίμου, μου έχουν μείνει έντονες στο μυαλό κάποιες σκηνές που είχα δει μικρός. Θυμάμαι πόσο εντύπωση μου είχε κάνει το λείψανο (σαν «μούμια» του σινεμά, πράγματι έτοιμη να ζωντανέψει), πόσο οδυνηρά κλειστοφοβική ήταν η επίσκεψη (η κάθοδος) στην στενή κρύπτη που προσευχόταν και ασκήτευε ο Άγιος, πόσο απόκοσμο αλλά και βαθιά δυσάρεστο ήταν το θέαμα των ανθρώπων, μικρών παιδιών ανάμεσά τους, που σέρνονταν στο προαύλιο αλλά και μέσα στο ναό, με εμφανή τα σημάδια κάποιας βαριάς ασθένειας ή αναπηρίας.
Με τα χρόνια (με την εφηβεία), η επίσκεψη στον Άγιο, μέσα στη ντίρλα του 15αύγουστου, πήρε διαφορετικές διαστάσεις. Η παρέα αντικατέστησε την οικογένεια και η εμπειρία εστιάστηκε στους πάγκους, τις μουσικές και τα φώτα του πανηγυριού που έμενε ζωντανό όλη τη νύχτα. Ήταν τέσσερις το πρωί και ήταν σαν μέρα, από τον κόσμο και τους πολύβουους αντιπερισπασμούς. Ήταν μια εμπειρία σχεδόν ψυχεδελική, που μπορούσε όμως ανά πάσα στιγμή να μετατραπεί σε κακό τριπ όταν ξαφνικά έμπαινε στο πλάνο κάποιος «κολασμένος».
Δεν μου άφησαν κάποιο τραύμα όλα αυτά, υποθέτω (ας πούμε ότι ήταν ένα είδος «rue de passage»), αλλά παρακολουθώντας κάποια στιγμιότυπα από τον χθεσινό εορτασμό, σκέφτηκα και λίγο όλα αυτά τα παιδάκια που ήταν εκεί και έβλεπαν το αλλόκοτο θέαμα του λειψάνου στην πολυτελή βιτρίνα να περνά πάνω από ανθρώπους που έπεφταν σε έκσταση και ξεσπούσαν σε ουρλιαχτά. Μπορεί να το έχουν συνηθίσει. Μπορεί να τους φαίνεται κάτι εντελώς φυσιολογικό. Μπορεί να πιστεύουν ότι η «τρέλα» θεραπεύεται με θαύματα.
