Η Μπιενάλε της Βενετίας αντικαθιστά φέτος τα βραβεία Χρυσού Λέοντα που απονέμονταν από διεθνή επιτροπή ειδικών με σύστημα ψηφοφορίας του κοινού, μετά την παραίτηση της κριτικής επιτροπής εν μέσω αντιδράσεων για τη συμμετοχή χωρών όπως το Ισραήλ και η Ρωσία.
Τα βραβεία της διοργάνωσης θεωρούνται από τα σημαντικότερα στον χώρο της σύγχρονης τέχνης και συχνά λειτουργούν ως σημείο αναφοράς για την πορεία καλλιτεχνών στη διεθνή σκηνή.
Η πενταμελής επιτροπή παραιτήθηκε την περασμένη εβδομάδα, ύστερα από μήνες πιέσεων και αντιδράσεων σχετικά με τη συμμετοχή κρατών που εμπλέκονται σε πολεμικές συγκρούσεις. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η κρίση εντάθηκε όταν η επιτροπή αποφάσισε να αποκλείσει καλλιτέχνες από χώρες των οποίων οι ηγέτες ερευνώνται από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.
Η καλλιτέχνιδα που εκπροσωπεί το Ισραήλ φέρεται επίσης να εξέταζε νομικές ενέργειες κατά της απόφασης.
Σε ανακοίνωσή του, το Ίδρυμα της Μπιενάλε ανέφερε ότι η φετινή διαδικασία αποτελεί απάντηση στην «εξαιρετική φύση της τρέχουσας διεθνούς γεωπολιτικής κατάστασης».
Οι επισκέπτες θα μπορούν να ψηφίζουν για δύο βραβεία, εφόσον έχουν επισκεφθεί και τους δύο βασικούς εκθεσιακούς χώρους της διοργάνωσης, τους Giardini και Arsenale. Η συμμετοχή θα επιβεβαιώνεται μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος εισιτηρίων.
Η Μπιενάλε υπογράμμισε ότι όλες οι εθνικές συμμετοχές παραμένουν επιλέξιμες για τα βραβεία, επικαλούμενη την αρχή της ίσης μεταχείρισης και της συμπερίληψης.
Η διοργάνωση έχει βρεθεί πολλές φορές στο επίκεντρο πολιτικών εντάσεων. Κατά τη διάρκεια των φετινών προεπισκοπήσεων πραγματοποιήθηκαν κινητοποιήσεις υπέρ των Παλαιστινίων, αλλά και διαμαρτυρίες για τη συμμετοχή της Ρωσίας λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.
Η απονομή των Χρυσών Λεόντων είχε διακοπεί και στο παρελθόν, μετά από τις φοιτητικές κινητοποιήσεις του 1968, πριν επανέλθει αρκετά χρόνια αργότερα.
Μεταξύ των προηγούμενων νικητών συγκαταλέγονται σημαντικά ονόματα της σύγχρονης τέχνης, όπως ο Jasper Johns, η Marina Abramović και η Simone Leigh.
Όπως αναφέρουν οι New York Times, η νέα διαδικασία ψηφοφορίας προκαλεί ήδη ανησυχίες για πιθανή χειραγώγηση ή οργανωμένες εκστρατείες επηρεασμού, παρόμοιες με εκείνες που έχουν κατά καιρούς απασχολήσει τον διαγωνισμό Eurovision Song Contest.
Με πληροφορίες από New York Times















