Μια εφαρμογή που βρίσκει θέση στάθμευσης έχει αξία όταν ο οδηγός σταματά να κάνει κύκλους στο τετράγωνο. Ένας αισθητήρας στάθμης νερού όταν η ένδειξή του οδηγεί εγκαίρως σε προειδοποίηση. Και μια ηλεκτρονική αίτηση όταν απαλλάσσει πραγματικά τον πολίτη από την επίσκεψη στον δήμο.
Σε αυτές τις καθημερινές δοκιμασίες θα κριθεί το στοίχημα των έξυπνων πόλεων στην Ελλάδα, για το οποίο έχουν δρομολογηθεί δύο διακριτές χρηματοδοτικές δράσεις, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 325 εκατ. ευρώ.
Καθώς οι σχεδιασμοί και οι διαγωνισμοί δίνουν σταδιακά τη θέση τους στην υλοποίηση, το ερώτημα γίνεται συγκεκριμένο: ποιες υπηρεσίες λειτουργούν, πόσοι τις χρησιμοποιούν και ποιος θα φροντίζει να παραμείνουν χρήσιμες τα επόμενα χρόνια;
Πού κατευθύνονται οι χρηματοδοτήσεις
Η δράση «Έξυπνες Πόλεις» του Ταμείου Ανάκαμψης έχει αρχικό προϋπολογισμό 90 εκατ. ευρώ και αφορά 17 δήμους: 16 μεγάλα αστικά κέντρα με περισσότερους από 100.000 κατοίκους και τον Δήμο Τρικκαίων, ο οποίος εντάχθηκε ως πρότυπος έξυπνος δήμος.
Παράλληλα, το πρόγραμμα «Ψηφιακός Μετασχηματισμός των ΟΤΑ», μέσω του ΕΣΠΑ 2021-2027, διαθέτει προϋπολογισμό δημόσιας δαπάνης περίπου 235,3 εκατ. ευρώ και απευθύνεται στους 332 δήμους της χώρας.
Οι παρεμβάσεις καλύπτουν τη στάθμευση και τις μετακινήσεις, την ενεργειακή διαχείριση, την πολιτική προστασία, την εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων, αλλά και την κυβερνοασφάλεια. Περιλαμβάνουν επίσης πλατφόρμες συγκέντρωσης δεδομένων και πιο σύνθετα εργαλεία σχεδιασμού.
Κεντρικό ρόλο στην υλοποίηση της δράσης για τις 17 πόλεις έχει η Κοινωνία της Πληροφορίας, η οποία υποστηρίζει τις δημοτικές αρχές και παρακολουθεί την πορεία των έργων.
Η διαφορά ανάμεσα στο ψηφιακό και στο έξυπνο
Το πλήθος των εφαρμογών δεν αρκεί για να αποδείξει ότι μια πόλη έγινε εξυπνότερη. Σύμφωνα με την προσέγγιση του ΟΟΣΑ, η αξιολόγηση πρέπει να συνδέεται με τη βελτίωση της ευημερίας, της συμπερίληψης, της βιωσιμότητας και της ανθεκτικότητας.
Την ίδια διάκριση αναδεικνύει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο διευθύνων σύμβουλος της Κοινωνίας της Πληροφορίας, Σταύρος Ασθενίδης. Έξυπνη είναι η πόλη που εντοπίζει τα προβλήματά της και αξιοποιεί την τεχνολογία για να τα επιλύει με αυτοματοποίηση ή με την ελάχιστη δυνατή ανθρώπινη παρέμβαση.
Η απλή μηχανογράφηση μιας διαδικασίας δεν αρκεί. Μια ηλεκτρονική υπηρεσία αποκτά ουσιαστική χρησιμότητα όταν περιορίζει τα περιττά στάδια, τον χρόνο αναμονής και την ανάγκη φυσικής παρουσίας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, σημαντική πρόοδος έχει ήδη σημειωθεί στις ηλεκτρονικές αιτήσεις και πληρωμές των δήμων. Το επόμενο βήμα είναι περισσότερες διαδικασίες να ολοκληρώνονται αυτόματα.
Το πάρκινγκ, τα φώτα και οι κάδοι
Η στάθμευση δείχνει τόσο τις δυνατότητες όσο και τα όρια των παρεμβάσεων. Ένα ολοκληρωμένο σύστημα χρειάζεται αξιόπιστη ενημέρωση για τις διαθέσιμες θέσεις στο κινητό και διασυνδεδεμένη πληρωμή. Η παρακολούθηση, όμως, της παρόδιας στάθμευσης σε μεγάλη έκταση απαιτεί δαπανηρές υποδομές.
Αντίστοιχα, η αντικατάσταση των λαμπτήρων με LED μειώνει την ενεργειακή κατανάλωση. Η πρόσθετη «ευφυΐα» βρίσκεται στη δυνατότητα προσαρμογής της έντασης του φωτισμού στις πραγματικές συνθήκες.
Στην αποκομιδή απορριμμάτων, οι αισθητήρες πληρότητας μπορούν να βοηθήσουν στον καλύτερο προγραμματισμό. Όμως, όπως επισημαίνει ο κ. Ασθενίδης, το κόστος εγκατάστασης και επέκτασής τους δεν αντισταθμίζεται πάντοτε από το όφελος.
Κάθε τεχνολογική επιλογή χρειάζεται, επομένως, και οικονομική τεκμηρίωση: πόσο κοστίζει, ποιο πρόβλημα λύνει και τι εξοικονομεί στη διάρκεια της λειτουργίας της.
Άλλη αφετηρία το Ελληνικό, άλλη οι υφιστάμενες πόλεις
Η ενσωμάτωση τεχνολογίας σε μια πόλη που σχεδιάζεται εξαρχής διαφέρει σημαντικά από την αναβάθμιση ενός πυκνοδομημένου αστικού κέντρου με παλαιά δίκτυα και υπηρεσίες σε καθημερινή λειτουργία.
Στο Ελληνικό, η LAMDA Development αναπτύσσει μια νέα πόλη στην έκταση του πρώην αεροδρομίου, εντάσσοντας στον σχεδιασμό ψηφιακές και τηλεπικοινωνιακές υποδομές, ενεργειακά αποδοτικά κτίρια, έξυπνα δίκτυα και υπηρεσίες συνδεσιμότητας.
Για τους περισσότερους ελληνικούς δήμους, η αφετηρία είναι διαφορετική. Οι παρεμβάσεις πρέπει να προσαρμοστούν σε υφιστάμενες υποδομές και να επιλύσουν προβλήματα χωρίς να διακόπτουν τη λειτουργία της πόλης.
Ο κ. Ασθενίδης αναφέρει τα Τρίκαλα ως ένα από τα πρώτα θετικά παραδείγματα λύσεων προσαρμοσμένων στην τοπική κλίμακα, ενώ ξεχωρίζει και τα Χανιά για την αξιοποίηση παρεμβάσεων του Ταμείου Ανάκαμψης. Στα μεγαλύτερα αστικά κέντρα, σημειώνει, η κλίμακα δυσκολεύει την εφαρμογή και απαιτεί πιο στοχευμένες επιλογές.
Η τεχνητή νοημοσύνη στην πρόληψη κινδύνων
Η ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή και στα ακραία καιρικά φαινόμενα αποτελεί, κατά τον διευθύνοντα σύμβουλο της Κοινωνίας της Πληροφορίας, ένα από τα σημαντικότερα πεδία εφαρμογής.
Αισθητήρες ρύπανσης ή στάθμης υδάτων αποκτούν ουσιαστικό ρόλο όταν τα δεδομένα τους ενεργοποιούν προειδοποιήσεις, κινητοποιούν υπηρεσίες ή οδηγούν σε αυτόματες παρεμβάσεις.
Πιο σύνθετη δυνατότητα προσφέρουν τα ψηφιακά δίδυμα: υπολογιστικές αναπαραστάσεις της πόλης, στις οποίες συγκεντρώνονται γεωγραφικά, κυκλοφοριακά και άλλα δεδομένα. Με αλγορίθμους και τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να εξετάζονται σενάρια, να εκτιμώνται κίνδυνοι και να σχεδιάζεται η κατανομή πόρων.
Πρόκειται, ωστόσο, για απαιτητικά έργα. Η ποιότητα των αποτελεσμάτων τους προϋποθέτει αξιόπιστα δεδομένα.
Ποιος θα κρατήσει τα συστήματα σε λειτουργία;
Πριν από την επιλογή εξοπλισμού και εφαρμογών, χρειάζεται καταγραφή των πραγματικών αναγκών, των υποδομών και των διαδικασιών κάθε δήμου. Μια τεχνικά προηγμένη λύση μπορεί να αποδειχθεί υπερβολικά ακριβή για έναν μικρό οργανισμό ή δύσκολη στη συντήρηση.
Ο Αναστάσιος Μάνος, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της DOTSOFT, έχει υπογραμμίσει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός απαιτεί διαρκή στρατηγική, με λύσεις που εξελίσσονται, επικοινωνούν μεταξύ τους και αξιοποιούν με ασφάλεια τα δεδομένα.
Απαραίτητες είναι επίσης η εκπαίδευση του προσωπικού, η συνεργασία των υπηρεσιών και η συνεχής αξιολόγηση. Η διοικητική συνέχεια και η ύπαρξη κατάλληλων ανθρώπων καθορίζουν αν ένα έργο θα παραμείνει λειτουργικό μετά την παράδοσή του.
Για τους πολίτες, η τελική αξιολόγηση θα είναι απλή: λιγότερος χρόνος στην αναζήτηση πάρκινγκ, λιγότερες επισκέψεις στα γκισέ, καλύτερη ανταπόκριση των υπηρεσιών. Για τους δήμους, θα αποτυπωθεί στους πόρους που εξοικονομούν και στην ικανότητά τους να συντηρούν όσα απέκτησαν.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
