Δύο δεκαετίες μετά την εκκένωσή του, το Καντίμ επιστρέφει στον χάρτη των ισραηλινών εποικισμών. Μια νέα γενιά εποίκων εγκαθίσταται ξανά στον οικισμό της κατεχόμενης Δυτικής Όχθης, καθώς η κυβέρνηση του Ισραήλ ανατρέπει αποφάσεις του παρελθόντος και επιταχύνει μια εποικιστική επέκταση που αλλάζει ταχύτατα τα δεδομένα γύρω από την Τζενίν.
Τριάντα «οικογένειες πρωτοπόρων» έφτασαν στον οικισμό την Πέμπτη από το Τελ Αβίβ, σύμφωνα με το περιφερειακό συμβούλιο των εποίκων, μέσα σε ένα κλίμα ενισχυμένου εβραϊκού εθνικισμού που τροφοδοτείται από τη σημερινή ισραηλινή κυβέρνηση.
Οι οικογένειες έφτασαν σε μικρές ομάδες, ορισμένες υπό στρατιωτική συνοδεία. Ισραηλινές σημαίες ανέμιζαν από τα αυτοκίνητά τους καθώς διέσχιζαν παλαιστινιακά χωριά και καλλιεργήσιμες εκτάσεις, ενώ ορισμένοι μετέφεραν ρυμουλκούμενα γεμάτα κλινοσκεπάσματα, έπιπλα και οικοδομικά υλικά – όλα όσα χρειάζονται για μια εγκατάσταση που αυτή τη φορά προορίζεται να είναι μόνιμη.
أكثر من 100 مستوطن بحماية جيش الاحتلال يقتحمون مستوطنة “كاديم” المخلاة منذ عام 2005 في خطوة تمهّد لإعادة إقامتها وتوطين نحو 30 عائلة من المستوطنين فيها بشكل دائم pic.twitter.com/qOb7aO5Kzx
— PaltodayTV (@Paltodaytv) August 20, 2026
«Είκοσι ένα χρόνια μετά το έγκλημα της εκδίωξης από τη βόρεια Σαμάρεια, αποκαταστήσαμε αυτή την αδικία […] και επιστρέψαμε στον οικισμό Καντίμ», δήλωσε στην τελετή εγκαινίων ο ακροδεξιός υπουργός Οικονομικών του Ισραήλ, Μπεζαλέλ Σμότριτς, χρησιμοποιώντας τη βιβλική ονομασία με την οποία αναφέρεται στη βόρεια Δυτική Όχθη.
21 שנים אחרי פשע הגירוש: השלמנו היום סופית את השיבה ליישובי צפון השומרון 🧡🇮🇱
המשפחות הראשונות עלו היום ליישוב כדים, והדגל שהורד בגירוש חזר הביתה. אחרי חומש, שא-נור וגנים שבנו גם לכדים. גורשנו מ-4 יישובים בצפון השומרון, ואנחנו נקים 19 יישובים!
היישובים בצפון השומרון הם רצועת… pic.twitter.com/VcRP21Ul1p
— בצלאל סמוטריץ’ (@bezalelsm) August 20, 2026
Στο πλευρό του βρίσκονταν ο υπουργός Δικαιοσύνης, ο πρόεδρος της Κνεσέτ και ο Γιόσι Ντάγκαν, επικεφαλής του περιφερειακού συμβουλίου των εποίκων. Ο τελευταίος δεν περιορίστηκε στο Καντίμ: δεσμεύτηκε ότι κάποια ημέρα οι έποικοι θα επιστρέψουν και στη Γάζα.
Από την εκκένωση του 2005 στην ανατροπή της απόφασης
Το Καντίμ, χτισμένο σε έναν μικρό λόφο έξω από την παλαιστινιακή πόλη Τζενίν, εκκενώθηκε το 2005 από προηγούμενη ισραηλινή κυβέρνηση στο πλαίσιο του μονομερούς Σχεδίου Αποδέσμευσης. Το ίδιο σχέδιο προέβλεπε την αποχώρηση όλων των Εβραίων εποίκων και στρατιωτών από τη Γάζα, καθώς και τη διάλυση τριών ακόμη οικισμών στη βόρεια Δυτική Όχθη.
Τότε, οι τέσσερις οικισμοί κρίθηκαν υπερβολικά απομονωμένοι, δαπανηροί ως προς την προστασία τους και περιορισμένης στρατηγικής σημασίας.
Είκοσι χρόνια αργότερα, η ίδια περιοχή ακολουθεί την αντίστροφη πορεία.
Τις τελευταίες εβδομάδες, λευκά τροχόσπιτα άρχισαν να εμφανίζονται ξανά στην κορυφή του λόφου, προετοιμάζοντας το έδαφος για την επιστροφή των εποίκων.
أكثر من 100 مستوطن بحماية جيش الاحتلال يقتحمون مستوطنة “كاديم” المخلاة منذ عام 2005 في خطوة تمهّد لإعادة إقامتها وتوطين نحو 30 عائلة من المستوطنين فيها بشكل دائم pic.twitter.com/qOb7aO5Kzx
— PaltodayTV (@Paltodaytv) August 20, 2026
Το αίτημα των δημοσιογράφων του BBC να μιλήσουν με ανθρώπους που συμμετείχαν στην τελετή εγκαινίων απορρίφθηκε. Όπως ενημερώθηκαν, εκείνη την ημέρα δεν επιτρεπόταν η είσοδος δημοσιογράφων στον οικισμό.
Σε έναν χωματόδρομο στον λόφο πίσω από το Καντίμ, συνάντησαν ωστόσο έναν Παλαιστίνιο καλλιεργητή λαχανικών, ο οποίος εξακολουθεί να ζει στο σπίτι όπου γεννήθηκε πριν από 53 χρόνια.
Ως παιδί, είδε το Καντίμ να χτίζεται. Είκοσι χρόνια αργότερα, παρακολούθησε τους εποίκους να απομακρύνονται με κυβερνητική απόφαση. Τώρα τους βλέπει να επιστρέφουν.
«Τότε, οι έποικοι ζούσαν δίπλα μας και συνυπήρχαμε ειρηνικά. Εκείνοι ζούσαν τη ζωή τους και εμείς τη δική μας», σημειώνει.
Σήμερα, όμως, η επιστροφή τους τού προκαλεί φόβο. «Φοβάμαι ότι όσα συμβαίνουν γύρω μας θα εξαπλωθούν, όπως και όσα έγιναν στον παρακαμπτήριο δρόμο, όπου κατεδάφισαν καταστήματα και επιχειρήσεις».
«Έδιωξαν τα ανίψια μου από τις καλλιέργειες λαχανικών και τα εσπεριδοειδή τους, λέγοντάς τους “δεν έχετε θέση εδώ, μην ξαναγυρίσετε”», αναφέρει.
Η οικογένειά του, όπως λέει, είχε εγκαταλείψει τη Χάιφα κατά τον αραβοϊσραηλινό πόλεμο του 1948 και κατέφυγε στην περιοχή. «Δεν αντέχω άλλον εκτοπισμό. Ζούμε με ένα αίσθημα παραίτησης. Είναι μια ζωή γεμάτη φόβο», σημειώνει.
Η απαγόρευση ήρθη, οι οικισμοί επιστρέφουν
Μετά την εκκένωση του Καντίμ και των άλλων τριών οικισμών το 2005, απαγορεύτηκε στους Ισραηλινούς να εγκαθίστανται ξανά στην περιοχή. Η σημερινή κυβέρνηση ανέτρεψε την απαγόρευση, ανοίγοντας τον δρόμο για την επιστροφή τους.
Το Καντίμ είναι ο τελευταίος από τους οικισμούς εκείνης της περιόδου που επαναλειτουργεί. Οι οικισμοί Γκανίμ, Σανούρ και Χομές έχουν ήδη ανοίξει επισήμως και οικογένειες έχουν εγκατασταθεί σε αυτούς.
Ωστόσο, τα τέσσερα αυτά σημεία είναι μόνο ένα μικρό κομμάτι ενός πολύ ευρύτερου εποικιστικού σχεδίου.
Από τότε που ανέλαβε την εξουσία στα τέλη του 2022, η σημερινή ισραηλινή κυβέρνηση έχει εγκρίνει περισσότερους από 100 νέους εποικισμούς σε ολόκληρη τη Δυτική Όχθη, μεταξύ των οποίων 19 στο βόρειο τμήμα της.
Η Χαγκίτ Οφράν, διευθύντρια του προγράμματος Settlement Watch της οργάνωσης Peace Now, εκτιμά ότι η ταχύτατη οικοδόμηση στην περιοχή της Τζενίν εντάσσεται σε μια ευρύτερη κούρσα της ισραηλινής κυβέρνησης να επεκτείνει τους εποικισμούς πριν από τις εκλογές του Οκτωβρίου.
Ένας από τους νέους οικισμούς είναι ο Εμέκ Ντοτάν, δυτικά της Τζενίν, ο οποίος εγκαινιάστηκε επισήμως την περασμένη Κυριακή και φιλοξενεί πλέον σχεδόν 20 εβραϊκές οικογένειες.
«Ο φόβος κυριαρχεί παντού»
Από έναν μικρό παλαιστινιακό οικισμό δίπλα στο Εμέκ Ντοτάν, ο δάσκαλος Σάμερ Τζάμπερ παρακολουθεί εδώ και καιρό τον νέο οικισμό να παίρνει μορφή μπροστά στα μάτια του: πρώτα ήρθαν οι μπουλντόζες και έπειτα τα τροχόσπιτα.
Όπως λέει, οι εντάσεις άρχισαν πριν ακόμη εγκατασταθούν οι περισσότερες οικογένειες. «Έρχονται ομάδες και στέκονται απέναντι από τα σπίτια μας, βιντεοσκοπώντας μας», σημειώνει.
«Χθες ήρθαν και στάθηκαν εδώ, βιντεοσκοπώντας εμένα και τα παιδιά μου. Κάθε φορά που η γυναίκα μου έβγαινε από το σπίτι, βιντεοσκοπούσαν και εκείνη. Προσπαθούν να μπουν στα σπίτια μας. Πηγαίνουν από σπίτι σε σπίτι και στρέφουν ισχυρούς προβολείς κατευθείαν στα παράθυρα στις δύο ή τρεις τα ξημερώματα», προσθέτει.
Ο Σάμερ έχει μερική απώλεια όρασης και έναν τραυματισμό στο πόδι που δυσκολεύει τις μετακινήσεις του. «Ο φόβος κυριαρχεί παντού. Είμαστε εντελώς απροστάτευτοι. Όλοι τους έχουν όπλα. Φέρνω τσιμεντόλιθους για να κλείσω αυτή την πλευρά του σπιτιού, επειδή φοβάμαι για τα παιδιά μου», λέει.
Τα τελευταία χρόνια έχει δει τόσο τους εποικισμούς όσο και τις επιθέσεις εποίκων να πολλαπλασιάζονται σε άλλα τμήματα της Δυτικής Όχθης, παρά τις διεθνείς πιέσεις.
.Η δική του αποτίμηση για τη διεθνή στάση είναι σκληρή. «Η Ευρώπη δεν έχει χρόνο για εμάς, η Αμερική είναι απασχολημένη με το Ιράν, η Κίνα δεν ενδιαφέρεται. Η Ρωσία ασχολείται με την Ουκρανία, τα Ηνωμένα Έθνη έχουν τελειώσει και οι αραβικές χώρες έχουν τα δικά τους εσωτερικά προβλήματα», τονίζει
«Τα δημοκρατικά συστήματα τελείωσαν, δεν υπάρχουν πια», καταλήγει, με τον θυμό και την πικρία του να είναι εμφανή: «Ο πολιτισμός, η πρόοδος και η νεωτερικότητα είναι ψέματα».
Οικισμοί και στρατός αλλάζουν ταυτόχρονα το τοπίο
Η επέκταση γύρω από την Τζενίν δεν περιορίζεται στους εποικισμούς.
Την ίδια ώρα, δύο νέες ισραηλινές στρατιωτικές βάσεις κατασκευάζονται με ταχύτατους ρυθμούς. Οχήματα έργων σηκώνουν σύννεφα σκόνης πίσω από ψηλούς τσιμεντένιους τοίχους, πάνω από τους οποίους υψώνονται παρατηρητήρια και συρματοπλέγματα, ενώ ισραηλινές σημαίες ανεμίζουν στον άνεμο.
Παράλληλα, στρατιωτικό φυλάκιο κατασκευάζεται σε κατασχεμένη παλαιστινιακή γη δίπλα στον προσφυγικό καταυλισμό της Τζενίν. Πρόκειται για την πρώτη ισραηλινή στρατιωτική βάση που ανεγείρεται σε έδαφος που βρίσκεται υπό τον πλήρη έλεγχο της Παλαιστινιακής Αρχής από την υπογραφή των Συμφωνιών του Όσλο το 1993.
Ο ισραηλινός στρατός είχε απομακρύνει χιλιάδες κατοίκους από τον προσφυγικό καταυλισμό της Τζενίν πριν τον καταλάβει το 2025. Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις επιβεβαίωσαν ότι η κατασκευή του φυλακίου στην Τζαμπριγιάτ διατάχθηκε «σύμφωνα με τις επιχειρησιακές ανάγκες».
Για τον κυβερνήτη της Τζενίν εκ μέρους της Παλαιστινιακής Αρχής, Καμάλ Αμπού αλ-Ρουμπ, όμως, η εικόνα γεννά βαθύτερους φόβους. Εκφράζει την ανησυχία ότι η κατάσχεση γης γύρω από τον προσφυγικό καταυλισμό μπορεί να ανοίγει τον δρόμο για εγκατάσταση εποίκων μέσα στην ίδια την παλαιστινιακή πόλη, οδηγώντας σε έναν κατακερματισμό αντίστοιχο με εκείνον της Χεβρώνας ή της Ιερουσαλήμ.
Περιέγραψε τις δύο προηγούμενες δεκαετίες χωρίς εποίκους γύρω από την Τζενίν με μία μόνο λέξη: «ευτυχία».
«Τώρα ζούμε στην κόλαση που έχουν δημιουργήσει εκείνοι και οι επιθέσεις τους. Περιορίζουν τις μετακινήσεις μας. Κλείνουν δρόμους, ισοπεδώνουν γη και κόβουν δέντρα», λέει.
Τα τετελεσμένα μετρώνται σε ερείπια και τροχόσπιτα
Η ταχύτητα με την οποία αλλάζει η περιοχή είναι εντυπωσιακή – και για τους Παλαιστινίους, οδυνηρά απτή.
Δεκάδες παλαιστινιακά καταστήματα και επιχειρήσεις στον δρόμο που οδηγεί από το Καντίμ, μέσω της βόρειας Δυτικής Όχθης, προς το Ισραήλ, έχουν μετατραπεί σε σωρούς ερειπίων έπειτα από κατεδαφίσεις του ισραηλινού στρατού.
Καθώς πλησιάζουν οι ισραηλινές εκλογές του Οκτωβρίου, η αλλαγή στο έδαφος δεν αποτυπώνεται μόνο σε πολιτικές αποφάσεις ή κυβερνητικές ανακοινώσεις. Μετριέται πλέον σε δύο αριθμούς: στα παλαιστινιακά κτίρια που κατεδαφίζονται και στα νέα τροχόσπιτα εποίκων που ξεφυτρώνουν στη θέση τους.
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
