Ιράν: Έντονη κατασκευαστική δραστηριότητα στο «Όρος Pickaxe» σύμφωνα με δορυφορικές εικόνες – Οι ΗΠΑ δοκιμάζουν νέες βόμβες για να το πλήξουν

Έντονη κατασκευαστική δραστηριότητα παρατηρείται, στο φερόμενο ως υπόγειο πυρηνικό καταφύγιο του Ιράν, το οποίο οι δυτικές μυστικές υπηρεσίες αποκαλούν «Όρος Pickaxe» (Όρος της Αξίνας), καθώς εξελισσόταν ο πόλεμος με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με μια ομάδα αναλυτών που εξέτασε δορυφορικές εικόνες.

Το «Όρος Pickaxe», που βρίσκεται κοντά στο πυρηνικό συγκρότημα της Νατάνζ και περίπου 225 χιλιόμετρα νότια της Τεχεράνης, αποτελεί αντικείμενο συνεχούς συζήτησης από τις υπηρεσίες πληροφοριών, οι οποίες τη θεωρούν πιθανή τοποθεσία στην οποία το Ιράν θα προστατεύσει τις μελλοντικές προσπάθειές του στο πλαίσιο του πυρηνικού προγράμματος.

Μάλιστα όπως αναφέρει μία νέα ανάλυση δορυφορικών εικόνων από το κέντρο μελετών «Center for Strategic and International Studies» (Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών, CSIS), η οποία κοινοποιήθηκε αποκλειστικά στο CNN πριν από τη δημοσίευσή της, έχει σημειωθεί «σαφής αύξηση της κατασκευαστικής δραστηριότητας» φέτος.

Η υπόγεια εγκατάσταση έχει «πιθανώς» σχεδιαστεί για να αποτελέσει ασφαλές καταφύγιο για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, σύμφωνα με τους αναλυτές του CSIS.

«Ίσως χτυπήσουμε το Pickaxe πολύ σύντομα», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους την περασμένη εβδομάδα, προσθέτοντας ότι «γνωρίζουμε όλους όσους κινούνται» στην περιοχή. Είναι ένας ισχυρισμός βέβαια, τον οποίο ο Αμερικανός πρόεδρος έχει κάνει και κατά το παρελθόν.

Οι ΗΠΑ εξετάζουν την ανάπτυξη νέας γενιάς βομβών διάτρησης (MOP)

Το όρος από γρανίτη, ωστόσο, αποτελεί έναν δύσκολο στόχο ακόμη και για τις «ισχυρότερες μη πυρηνικές» βόμβες του Πενταγώνου, ανέφερε η ομάδα του CSIS. Και δεν είναι η μόνη ιρανική πυρηνική εγκατάσταση για την οποία υπάρχει ο φόβος ότι βρίσκεται εκτός εμβέλειας των όπλων της τρέχουσας γενιάς.

Υπάρχουν όμως ενδείξεις ότι οι ΗΠΑ εργάζονται για να επινοήσουν κάποιον τρόπο να χτυπήσουν αυτές τις εγκαταστάσεις, ακόμη και αν οι αμερικανικές δυνάμεις έχουν επικεντρωθεί σε μεγάλο βαθμό σε άλλους τύπους στόχων κατά τη διάρκεια της εξάμηνης σύγκρουσης με το Ιράν.

Τέσσερις ημέρες πριν οι ΗΠΑ ξεκινήσουν την επιχείρηση «Epic Fury» (Επική Οργή), ένας διευθυντής προγράμματος σε μια άγνωστη υπηρεσία του Πενταγώνου, επιφορτισμένη με την καταπολέμηση των όπλων μαζικής καταστροφής, υπέγραψε μια έκτακτη αιτιολόγηση σύμβασης ύψους 1,2 εκατομμυρίων δολαρίων για την επισκευή μιας «μοναδικής υπόγειας εγκατάστασης δοκιμών στο White Sands Missile Range» στο Νέο Μεξικό, με σκοπό τη διεξαγωγή «δοκιμής με πραγματικά πυρά, σχεδιασμένης για την αξιολόγηση απόρρητων δυνατοτήτων ενάντια σε ταχέως αναδυόμενες απειλές».

Το έγγραφο της Υπηρεσίας Μείωσης Αμυντικών Απειλών (Defense Threat Reduction Agency, DTRA) αναρτήθηκε σε μια ομοσπονδιακή βάση δεδομένων στις 27 Φεβρουαρίου — μία ημέρα δηλαδή πριν από την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ισραήλ.

Στο υπόμνημα αναφερόταν ότι η «ταχεία προετοιμασία δοκιμών», όπως χαρακτηριζόταν σε άλλη βάση δεδομένων η σύμβαση που ανατέθηκε στην Pate Construction, έπρεπε να ολοκληρωθεί εντός δύο έως τριών εβδομάδων λόγω «μιας οδηγίας εθνικής ασφάλειας με χρονικό περιορισμό».

Τα σχέδια για τη δοκιμή συνδέονταν με τον πόλεμο κατά του Ιράν, όπως δήλωσαν στο CNN τρεις πηγές που είναι ενήμερες για το θέμα, καθώς και με την ανάγκη να αναπτυχθεί ένας τρόπος για να στοχευθούν οι βαθύτερα θαμμένες υπόγειες εγκαταστάσεις του Ιράν και, πιθανώς, να πραγματοποιηθεί προσημείωση αμερικανικών επιθέσεων εναντίον συγκεκριμένων πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Οι ΗΠΑ είχαν προηγουμένως επιτεθεί σε πυρηνικές εγκαταστάσεις τον Ιούνιο του 2025, στο πλαίσιο της λεγόμενης από το στρατό «Επιχείρησης Midnight Hammer» (Σφυρί του Μεσονυχτίου). Παρόλο που οι επιθέσεις κατέστρεψαν με επιτυχία ορισμένες βασικές τοποθεσίες που συνδέονταν με το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, ένας υψηλόβαθμος Αμερικανός στρατηγός δήλωσε πέρυσι σε βουλευτές ότι στη βαθιά κρυμμένη υπόγεια πυρηνική εγκατάσταση του Ισφαχάν είχαν θαφτεί μόνο οι είσοδοί της, επειδή το Πεντάγωνο πίστευε ότι οι βόμβες του για την καταστροφή καταφυγίων — γνωστές ως Massive Ordnance Penetrator — δεν θα μπορούσαν να την καταστρέψουν.

Στο πλαίσιο αυτό όπως αναφέρει το δημοσίευμα του CNN, o αμερικανικός στρατός εργάζεται με σκοπό την ανάπτυξη μίας «νέας γενιάς» βόμβας διάτρησης που θα διαπερνά στόχους, η οποία θα διαδεχθεί την τρέχουσα εκδοχή MOP και ενδεχομένως θα μπορεί να χτυπήσει στόχους που βρίσκονται ακόμη πιο βαθιά θαμμένοι. Τον Σεπτέμβριο του 2025 ανατέθηκε σύμβαση για την έναρξη των εργασιών πάνω σε ένα πρωτότυπο, ενώ τον Ιούνιο η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ ζήτησε προτάσεις από πηγές της αμυντικής βιομηχανίας για το νέο όπλο.

Οι ΗΠΑ φέρεται να δοκιμάζουν νέες βόμβες διάτρησης

Δορυφορικές εικόνες που εξέτασε το CNN δείχνουν ότι μεταξύ 16 και 18 Φεβρουαρίου ξεκίνησαν εργασίες εκσκαφών σε μία απομακρυσμένη τοποθεσία στο White Sands, η οποία λειτουργεί υπό τη διαχείριση της DTRA και της Στρατηγικής Διοίκησης των ΗΠΑ, με σκοπό τη δοκιμή των επιπτώσεων των όπλων σε βαθιά θαμμένους στόχους. Το χρονοδιάγραμμα συμπίπτει με αυτό της σύμβασης έκτακτης ανάγκης: η Pate Construction υπέβαλε προσφορά για τις δοκιμές στις 17 Φεβρουαρίου και ανέλαβε το έργο την επόμενη μέρα, σύμφωνα με τα αρχεία των ομοσπονδιακών συμβάσεων.

Οι εργασίες στην απομακρυσμένη τοποθεσία, γνωστή ως «Alternate Seismic Hardrock in Situ Test Site», συνεχίστηκαν μέχρι τα μέσα Μαρτίου, καθώς ο σωρός από το χώμα της εκσκαφής αυξανόταν σταδιακά. Η δραστηριότητα αυτή φαίνεται να σταμάτησε τότε, σύμφωνα με τις δορυφορικές εικόνες.

Όπως και το «Όρος Pickaxe», έτσι και ο χώρος δοκιμών της DTRA στο White Sands έχει επίσης σκαφτεί σε γρανίτη, σύμφωνα με μια περιβαλλοντική μελέτη.

Το CNN δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα αν πραγματοποιήθηκε η δοκιμή, ούτε μπόρεσε να επιβεβαιώσει τον σκοπό των εργασιών στην περιοχή δοκιμών της DTRA που παρατηρήθηκαν μέσω δορυφορικών εικόνων. Το Πεντάγωνο δεν απάντησε αμέσως στις ερωτήσεις του CNN, ενώ ούτε η εταιρεία Pate Construction δεν απάντησε στις κλήσεις ενός δημοσιογράφου του CNN.

Ο αμερικανικός στρατός διατηρεί επιχειρησιακά σχέδια για επιθέσεις κατά του «Pickaxe», το οποίο αποτελούσε μέρος ενός ευρύτερου πακέτου στόχων που εξετάζονταν νωρίτερα αυτό το καλοκαίρι, όταν ο Τραμπ απειλούσε να κλιμακώσει τη σύγκρουση με το Ιράν, σύμφωνα με πηγή που είναι εξοικειωμένη με το θέμα. Το σχέδιο επίθεσης για το «Pickaxe» προέβλεπε τη χρήση μερικών από τις μεγαλύτερες βόμβες του αμερικανικού οπλοστασίου, αν και παραμένει ασαφές εάν τα εν λόγω πυρομαχικά μπορούν να διεισδύσουν αρκετά βαθιά υπόγεια ώστε να καταστρέψουν ό,τι ενδεχομένως έχει μεταφέρει εκεί το Ιράν, πρόσθεσε η πηγή.

Οι προσπάθειες για την εκπόνηση σχεδίων αποφασιστικών επιθέσεων κατά υπόγειων εγκαταστάσεων συνεχίζονται καθώς όπως ανέφερε στο CNN πηγή που είναι εξοικειωμένη με ζήτημα, στελέχη του υπουργείου Άμυνας των ΗΠΑ πραγματοποίησαν πρόσφατα μια «planning sprint» (ταχεία συνεδρίαση σχεδιασμού) σχετικά με το ζήτημα.

Η εγκατάσταση στο «Όρος Pickaxe» έχει «πιθανώς» σχεδιαστεί για έναν από τρεις σκοπούς, όλοι σχετικοί με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, σύμφωνα με την ανάλυση του CSIS. Θα μπορούσε να είναι μια εγκατάσταση συναρμολόγησης φυγοκεντρικών μηχανών, μια εγκατάσταση εμπλουτισμού ή ένα ασφαλές καταφύγιο για άλλες εργασίες «σχετικές με πυρηνικά όπλα», όπως η μετατροπή ουρανίου σε μεταλλική μορφή.

Στην έκθεσή τους, οι αναλυτές του CSIS υποστήριξαν ότι οι εργασίες στο εργοτάξιο «έχουν μετατοπιστεί από την ενεργή εκσκαφή προς, πιθανώς, εσωτερικές κατασκευές και τη συνέχιση της εξωτερικής ενίσχυσης». Στο «Όρος Pickaxe» το 2026 παρατηρήθηκε «μεγαλύτερη δραστηριότητα στους δρόμους» που έχει διαπιστωθεί ποτέ, ενώ οι πρόσθετες εργασίες περιλάμβαναν «την ανύψωση και την ενίσχυση των εισόδων (των σηράγγων), την ασφαλτόστρωση του εσωτερικού οδικού δικτύου, την ενίσχυση γύρω από τις περιοχές πρόσβασης, καθώς και την ισοπέδωση και απομάκρυνση» του χώματος κατά την κατασκευή των σηράγγων, σύμφωνα με την έκθεση.

Οι αναλυτές του CSIS προειδοποίησαν ότι οι «συνεχείς κατασκευαστικές εργασίες» που έχουν παρατηρήσει στο Pickaxe Mountain, μεταξύ άλλων παραγόντων, υποδηλώνουν ότι η περιοχή «δεν είναι ακόμη σε θέση να πραγματοποιήσει εργασίες εμπλουτισμού, αν αυτός είναι ο επιδιωκόμενος σκοπός».

Πηγή: CNN