Βέβαιη ότι τα Γλυπτά του Παρθενώνα θα επιστρέψουν στην Αθήνα εμφανίστηκε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι δεν μπορεί να προβλεφθεί πότε θα επιτευχθεί συμφωνία με τη βρετανική πλευρά.
«Τα Γλυπτά θα επιστρέψουν, θα επανενωθούν στην Αθήνα», δήλωσε στην ΕΡΤ, προσθέτοντας ότι θα ήταν «επιπόλαιο» να υποστηρίξει κανείς πως αυτό μπορεί να συμβεί άμεσα.
Η Μενδώνη είπε ότι τα τελευταία χρόνια έγιναν σημαντικά βήματα στις συνομιλίες με τη βρετανική πλευρά. Ξεκίνησε ξανά ο διάλογος με το Βρετανικό Μουσείο και τερματίστηκε το εμπάργκο που, σύμφωνα με την υπουργό, ίσχυε από τη δεκαετία του 1980.
Αναφέρθηκε επίσης στη στάση της βρετανικής κοινής γνώμης, η οποία, όπως είπε, τάσσεται πλέον σε μεγάλο βαθμό υπέρ της επανένωσης των Γλυπτών. Επισήμανε μάλιστα ότι μέσα ενημέρωσης όπως οι Times του Λονδίνου, που στο παρελθόν υποστήριζαν την παραμονή τους στο Βρετανικό Μουσείο, έχουν αλλάξει θέση.
Η υπουργός επικαλέστηκε και την απόφαση της UNESCO του 2021, η οποία κάλεσε Ελλάδα και Βρετανία να επιλύσουν τη μακροχρόνια διαφορά.
Η Αθήνα, πάντως, δεν πρόκειται να δεχθεί συμφωνία που προϋποθέτει αναγνώριση της κυριότητας των Γλυπτών από τη βρετανική πλευρά.
Για τον ίδιο λόγο αποκλείει και την επιστροφή τους με τη μορφή δανεισμού.
«Δεν δεχόμαστε τον δανεισμό, διότι ένας δανεισμός θα σήμαινε έμμεση αποδοχή κυριότητας», είπε.
Η κυβέρνηση θα συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις χωρίς να υποχωρήσει από αυτή τη θέση.
«Θα ήταν επιπόλαιο να πούμε ότι αυτό μπορεί να γίνει αύριο ή μεθαύριο. Πάντως το βέβαιο είναι ότι θα γίνει», κατέληξε.
Η συμφωνία με τη Βουλγαρία για τα 48 κειμήλια
Η Μενδώνη αναφέρθηκε και στη συμφωνία Ελλάδας και Βουλγαρίας για την επιστροφή 48 εκκλησιαστικών κειμηλίων στην Ελλάδα και την παράδοση στη Βουλγαρία των λειψάνων του τσάρου Σαμουήλ.
Τα αντικείμενα προέρχονται από μοναστήρια και μητροπόλεις της Μακεδονίας και, σύμφωνα με την υπουργό, αφαιρέθηκαν κυρίως μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους και κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η συζήτηση για την επιστροφή εκκλησιαστικών θησαυρών είχε ξεκινήσει ήδη μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ το αίτημα για τα συγκεκριμένα κειμήλια είχε τεθεί από την ελληνική πλευρά πριν από 51 χρόνια.
Η Βουλγαρία ζητούσε από την πλευρά της την επιστροφή των λειψάνων του τσάρου Σαμουήλ.
Με τη νέα συμφωνία ξεκινά η επιστροφή των 48 κειμηλίων στην Ελλάδα. Η Μενδώνη τόνισε ότι πρόκειται για την πρώτη φάση και ότι το μνημόνιο προβλέπει τη συνέχιση των συνομιλιών για τις υπόλοιπες ελληνικές διεκδικήσεις.
«Το μνημόνιο μιλάει ακριβώς για την πρώτη φάση, χωρίς η Ελλάδα να απεμπολεί κανένα άλλο δικαίωμά της», είπε.
Απαντώντας στην κριτική του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά για τη συμφωνία, η Μενδώνη ανέφερε ότι οι διαπραγματεύσεις που είχαν γίνει και επί της κυβέρνησής του δεν είχαν οδηγήσει στην επιστροφή κειμηλίων.
Υποστήριξε ότι η σημερινή συμφωνία επιτρέπει στην Ελλάδα να πάρει πίσω τα πρώτα 48 αντικείμενα χωρίς να εγκαταλείψει τις αξιώσεις της για όσα παραμένουν στη Βουλγαρία.
«Η πολιτιστική διπλωματία έχει καθοριστικό ρόλο στο να χτίζει γέφυρες. Αυτές τις γέφυρες χτίζουμε», δήλωσε.
Παρεμβάσεις στον Κεραμεικό
Η υπουργός αναφέρθηκε και στα έργα που γίνονται στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού για την προστασία των μνημείων και τη βελτίωση της πρόσβασης των επισκεπτών.
Το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά σε αναστηλωτικές εργασίες και παρεμβάσεις που, σύμφωνα με τη Μενδώνη, θα βοηθούν τον επισκέπτη να κατανοήσει καλύτερα την ιστορία του χώρου.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται και οι υποδομές εξυπηρέτησης των επισκεπτών, όπως το μουσείο, το πωλητήριο και το αναψυκτήριο.
Η Μενδώνη είπε ότι αντίστοιχες παρεμβάσεις στους αρχαιολογικούς χώρους και τα μνημεία της Αθήνας αποσκοπούν στην καλύτερη σύνδεση των διαφορετικών ιστορικών περιόδων της πόλης.
Νέος φωτισμός στον Λευκό Πύργο και τα βυζαντινά τείχη
Νέο φωτισμό αποκτούν ο Λευκός Πύργος και τα βυζαντινά τείχη της Θεσσαλονίκης.
Σύμφωνα με τη Μενδώνη, το έργο στον Λευκό Πύργο έχει ήδη ξεκινήσει και θα ολοκληρωθεί πριν από το τέλος του έτους.
Μέχρι το τέλος Ιανουαρίου προβλέπεται να έχει ολοκληρωθεί και ο νέος φωτισμός των βυζαντινών τειχών. Το συγκεκριμένο έργο υλοποιείται με τη συνδρομή δωρεάς.
Η υπουργός αναφέρθηκε επίσης στις εργασίες που γίνονται στον Άγιο Δημήτριο και στις αρχαιότητες που βρίσκονται στον χώρο του ναού.
«Ο Άγιος Δημήτριος είναι επί της ουσίας χτισμένος σε έναν αρχαιολογικό χώρο και η αξία του μνημείου, θα τολμούσα να πω, είναι ανάλογη της Ακροπόλεως της Αθήνας για τη Θεσσαλονίκη», είπε.
Παρεμβάσεις έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια και σε άλλα βυζαντινά μνημεία της Θεσσαλονίκης, ενώ το υπουργείο σχεδιάζει να αναδείξει με τον νέο φωτισμό και τα τείχη της πόλης, ένα από τα σημαντικότερα σωζόμενα βυζαντινά οχυρωματικά σύνολα.
