Περισσότερες από 100 οργανώσεις σε 15 ευρωπαϊκές χώρες πραγματοποιούν κινητοποιήσεις την Παρασκευή και το Σάββατο (6-7 Νοεμβρίου), ζητώντας να σταματήσει προσωρινά η κατασκευή νέων μεγάλων κέντρων δεδομένων (data centres), λόγω των επιπτώσεων που μπορεί να έχουν στο περιβάλλον και στην καθημερινότητα των κατοίκων.
Οι κινητοποιήσεις οργανώνονται στο πλαίσιο της εκστρατείας «Stop Dirty Data Centres» και περιλαμβάνουν διαδηλώσεις, ενημερωτικές εκδηλώσεις και συλλογή υπογραφών σε χώρες όπως η Ιρλανδία, η Πολωνία, η Δανία, η Φινλανδία, η Ισπανία, η Ολλανδία, η Γαλλία και η Βρετανία. Στο Άμστερνταμ, εκατοντάδες διαδηλωτές κατάφεραν να μπουν σε οικόπεδο όπου κατασκευάζεται κέντρο δεδομένων της Microsoft, με το τοπικό μέσο AT 5 να αναφέρει ότι η αστυνομία προχωρά σε συλλήψεις.
Οι οργανώσεις ζητούν από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και τις τοπικές αρχές να αναστείλουν την έγκριση νέων μεγάλων εγκαταστάσεων μέχρι να θεσπιστούν αυστηρότεροι κανόνες για την κατασκευή και τη λειτουργία τους.
Φόβοι για ακριβότερο ρεύμα, λειψυδρία και ρύπανση
Τα κέντρα δεδομένων στεγάζουν τους διακομιστές που υποστηρίζουν διαδικτυακές υπηρεσίες και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Η λειτουργία τους απαιτεί μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ πολλά χρησιμοποιούν επίσης σημαντικές ποσότητες νερού για την ψύξη του εξοπλισμού τους.
Οι κάτοικοι περιοχών όπου σχεδιάζονται νέες εγκαταστάσεις φοβούνται ότι η αυξημένη ζήτηση ενέργειας θα μπορούσε να ανεβάσει τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος και ότι η κατανάλωση νερού θα επιβαρύνει περιοχές που ήδη αντιμετωπίζουν ελλείψεις.
Παράλληλα, εκφράζουν ανησυχίες για τον θόρυβο από τα μηχανήματα, την ατμοσφαιρική ρύπανση από τις εφεδρικές γεννήτριες και την αυξημένη κυκλοφορία φορτηγών κατά την κατασκευή.
«Κοινότητες σε ολόκληρη την Ευρώπη αντιστέκονται στην εγκατάσταση κέντρων δεδομένων που απαιτούν τεράστιες ποσότητες ενέργειας, νερού και γης στις περιοχές όπου ζουν. Πλέον, η φωνή τους ακούγεται και σε ευρωπαϊκό πολιτικό επίπεδο», δήλωσε ο Όουεν Έσπλεϊ, συντονιστής της εκστρατείας.
Επενδύσεις 176 δισ. ευρώ στην Ευρώπη έως το 2031
Οι κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται την ώρα που η Ευρώπη αυξάνει τις επενδύσεις στα κέντρα δεδομένων, επιδιώκοντας να ανταγωνιστεί τις ΗΠΑ και την Κίνα στην ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.
Σύμφωνα με έκθεση της PwC, οι ετήσιες επενδύσεις στον συγκεκριμένο κλάδο στην Ευρώπη αυξήθηκαν από 12 δισ. ευρώ το 2020 σε περίπου 25-26 δισ. ευρώ το 2026. Για την περίοδο 2026-2031 προβλέπεται ότι θα φτάσουν συνολικά τα 176 δισ. ευρώ.
Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η ταχεία επέκταση των εγκαταστάσεων θα αυξήσει σημαντικά και τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
Σύμφωνα με μελέτη του γερμανικού ερευνητικού ινστιτούτου Öko-Institut, οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από κέντρα δεδομένων που εξυπηρετούν εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης ενδέχεται να εξαπλασιαστούν έως το 2030 σε σύγκριση με το 2023.
Στη Βρετανία, εκτιμάται ότι οι συγκεκριμένες εγκαταστάσεις θα μπορούσαν να ευθύνονται για έως και 123 εκατομμύρια τόνους εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Αντιδράσεις και στις ΗΠΑ μετά τις εκλογές
Το ζήτημα έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις και στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου η κατασκευή κέντρων δεδομένων αποτέλεσε ένα από τα θέματα των πρόσφατων ενδιάμεσων εκλογών.
Οι Δημοκρατικοί, που εξασφάλισαν τον έλεγχο του Κογκρέσου, έχουν υποστηρίξει αυστηρότερους περιορισμούς στις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες και σε νέα έργα που απαιτούν τεράστιες ποσότητες ενέργειας.
Η πολιτική αβεβαιότητα γύρω από τις επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη συνέβαλε επίσης στις ισχυρές πιέσεις που δέχθηκαν οι μετοχές τεχνολογίας στη Wall Street την Πέμπτη.
Από την πλευρά τους, οι τεχνολογικές εταιρείες υποστηρίζουν ότι τα κέντρα δεδομένων δημιουργούν θέσεις εργασίας και συμβάλλουν στην οικονομική ανάπτυξη, ενώ είναι απαραίτητα για την παροχή ψηφιακών υπηρεσιών και την εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης.
Οι οργανώσεις που συμμετέχουν στις ευρωπαϊκές κινητοποιήσεις επιμένουν ότι οι αρχές πρέπει να εξετάζουν τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές συνέπειες κάθε νέου έργου προτού εγκρίνουν την κατασκευή του.
Με πληροφορίες από Guardian, Euronews
