Περισσότεροι από 20.000 ασθενείς του βρετανικού Εθνικού Συστήματος Υγείας, σε 200 ιατρεία γενικής ιατρικής, πρόκειται να υποβληθούν σε πρωτοποριακές εξετάσεις αίματος, οι οποίες έχουν σχεδιαστεί για την ανίχνευση καρκίνων στα αρχικά στάδιά του.
Η δοκιμή, γνωστή ως STRIDE-RCT, θα διερευνήσει πόσο καλά αποδίδουν οι εξετάσεις σε πραγματικές συνθήκες, με τους επιστήμονες πίσω από την τεχνολογία, να δηλώνουν ότι οι εξετάσεις είναι σε θέση να εντοπίζουν σήματα στο αίμα που δείχνουν εάν ένα άτομο πρέπει να ελεγχθεί περαιτέρω για πρώιμα συμπτώματα καρκίνου ή εάν μπορεί να αποκλειστεί με ασφάλεια η παρουσία της νόσου.
Ο στόχος είναι ο πρώιμος εντοπισμός των περιστατικών καρκίνου μέσω μιας απλής εξέτασης αίματος που θα παραγγέλλεται από τον γενικό ιατρό, μειώνοντας παράλληλα τις αδικαιολόγητες παραπομπές σε νοσοκομεία για επεμβατικές εξετάσεις.Τέσσερις εταιρείες είναι οι πρώτες που συμμετέχουν στη δοκιμή, αναφέρουν σχετικά τα βρετανικά μέσα ενημέρωσης. Πρόκειται για την Proteotype, με την εξέταση Enlighten, την Pinpoint AI, με την εξέταση PinPoint, την Natera, με την εξέταση Signatera, και την Mercy BioAnalytics, με την εξέταση Halo.
‘Multi-cancer’ blood tests coming to some GP surgeries soon https://t.co/4YhZu8jner
— BBC News (UK) (@BBCNews) November 4, 2026
Βρετανία: Πώς λειτουργούν οι εξετάσεις αίματος για τον καρκίνο
Όπως αναδεικνύει σχετικά η Independent, η εξέταση Enlighten μετρά τα πρότυπα των κυκλοφορούντων αμινοξέων-βιοδεικτών στο ανθρώπινο πλάσμα και στη συνέχεια χρησιμοποιεί Τεχνητή Νοημοσύνη, για να εξετάσει την πιθανότητα ένα άτομο να έχει καρκίνο του μαστού, του εντέρου, του πνεύμονα ή του προστάτη.
Προορίζεται για άτομα που ενδέχεται να έχουν απροσδιόριστα συμπτώματα ή που είναι γνωστό ότι διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο καρκίνου, και ενημερώνει τους γιατρούς ποιες περιπτώσεις ενδέχεται να χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση. Όσον αφορά την εξέταση Pinpoint AI, λειτουργεί συνδυάζοντας αδύναμα καρκινικά σήματα στο αίμα για να δημιουργήσει ένα «μεμονωμένο, ισχυρό αποτέλεσμα εξέτασης».
Η προώθηση της εξέτασης αναφέρει ότι ο αριθμός των ανθρώπων, που παραπέμπονται για ταχείες διαγνωστικές εξετάσεις και σαρώσεις καρκίνου στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, αυξάνεται κάθε χρόνο, αλλά μόνο το 7% εξ αυτών διαγιγνώσκεται τελικά με τη νόσο: «Ένας τρόπος για την ακριβή διαλογή των ασθενών με υποψία καρκίνου, ακριβώς στην αρχή της διαγνωστικής πορείας, θα μπορούσε να μετασχηματίσει τα αποτελέσματα των ασθενών και τη διαχείριση της χωρητικότητας στις υπηρεσίες του NHS», αναφέρεται σχετικά.
Thousands of NHS patients to get new blood tests for earlier cancer diagnosis https://t.co/titseKkgxJ https://t.co/uGMEC14ekL
— The Independent (@Independent) November 4, 2026
Πώς γίνονται γνωστά τα αποτέλεσματα
Η εξέταση αναλύει 32 βιοδείκτες ταυτόχρονα, μετρώντας πώς αλληλεπιδρούν και πώς σχετίζονται με τον κίνδυνο καρκίνου. Πάντως, από τις μέχρι στιγμής ενδείξεις, υποδεικνύουν ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τον εντοπισμό σημείων καρκίνου του εντέρου, των ωοθηκών και του πνεύμονα, καθώς και καρκίνου του παγκρέατος, του ήπατος, των χοληφόρων αγγείων και του στομάχου.
Τα αποτελέσματα επιστρέφονται στον γιατρό με ένα σύστημα διαβάθμισης τριών χρωμάτων, κόκκινο, πορτοκαλί, πράσινο, για να συστηθεί το επόμενο βήμα. Το πράσινο υποδηλώνει χαμηλό κίνδυνο, αποκλείοντας την πιθανότητα του καρκίνου, το πορτοκαλί μέσο κίνδυνο, συνιστώντας τη συνέχιση της τυπικής αξιολόγησης, και το κόκκινο υψηλό κίνδυνο, προτεραιοποιώντας την περίπτωση του ασθενούς.
Η εξέταση Signatera χρησιμοποιείται ήδη για τον εντοπισμό καρκίνου που έχει υποτροπιάσει και βασίζεται σε τμήματα κυκλοφορούντος κυτταρικού DNA όγκων (ctDNA) που απελευθερώνονται στο αίμα από τους όγκους. Αντίστοιχα, η εξέταση Halo αναλύει σωματίδια που ονομάζονται μεμονωμένα εξωκυτταρικά κύστη, τα οποία κυκλοφορούν σε υψηλά επίπεδα στο αίμα ακόμη και στον καρκίνο αρχικού σταδίου.
Στο πλαίσιο της δοκιμής, άτομα ηλικίας 45 ετών και άνω που επισκέπτονται τον γενικό ιατρό τους με κοιλιακά συμπτώματα, όπως επίμονο πρήξιμο ή δυσφορία, θα έχουν τη δυνατότητα να δοκιμάσουν μία από τις εξετάσεις.
Την ίδια ώρα, ο James Frith, αναπληρωτής υπουργός Υγείας, δήλωσε στο ραδιόφωνο LBC: «Αυτή είναι μια συναρπαστική και πρωτοποριακή, σε παγκόσμιο επίπεδο, μείζων δοκιμή για πρωιμότερες διαγνώσεις κοιλιακών καρκίνων, οι οποίοι είναι γνωστοί για τη δυσκολία εντοπισμού τους, πολύ συχνά επειδή τα συμπτώματά τους μπορούν να παρερμηνευθούν ως κάτι άλλο εκτός από καρκίνο».
«Ας φανταστούμε έναν ασθενή που παρουσιάζει απροσδιόριστα συμπτώματα, όπως διογκωμένο στομάχι ή πρήξιμο, ή πρόσφατες αλλαγές στις κενώσεις του εντέρου,πολύ συχνά, αυτά τα συμπτώματα μπορούν να ερμηνευθούν λανθασμένα. Αυτό σημαίνει ότι οι εξετάσεις αίματος θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην πρωιμότερη διάγνωση και στην τοποθέτηση του ασθενούς στη σχετική διαγνωστική πορεία, ή στον αποκλεισμό της νόσου και την ανακούφιση ότι δεν πρόκειται για καρκίνο» συμπλήρωσε.
Ο Frith δήλωσε ότι ενδέχεται να χρειαστούν 18 έως 24 μήνες για να διαπιστωθεί εάν κάποια από τις εξετάσεις θα μπορούσε να είναι κατάλληλη για εθνική εφαρμογή.
Με πληροφορίες από Independent
