Η προοπτική δεύτερης εκλογικής αναμέτρησης φαίνεται να υπερισχύει έναντι του σεναρίου σχηματισμού κυβέρνησης συνεργασίας, σύμφωνα με το δεύτερο μέρος της δημοσκόπησης της Marc, που παρουσιάστηκε το βράδυ της Τετάρτης στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1.
Τα ευρήματα της έρευνας καταγράφουν μια κοινή γνώμη που, σε περίπτωση μη αυτοδυναμίας, δείχνει να προκρίνει σε μεγάλο βαθμό την επιστροφή στις κάλπες.
Συγκεκριμένα, το 56,7% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι θα προτιμούσε να διεξαχθούν δεύτερες εκλογές, εφόσον από την πρώτη αναμέτρηση δεν προκύψει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Αντίθετα, το 39% τάσσεται υπέρ της αναζήτησης κυβερνητικής λύσης μέσα από συνεργασίες κομμάτων.
Τα σενάρια συνεργασίας που προτιμούν οι πολίτες
Όσο για τα πιθανά σενάρια διακυβέρνησης, το μεγαλύτερο ποσοστό (28,7%), επιλέγει μια συνεργασία του ΠΑΣΟΚ με την ΕΛ.Α.Σ. και μικρότερα κόμματα. Ακολουθεί η αυτοδύναμη Νέα Δημοκρατία με 24,8%, ενώ το 11,2% προτιμά μια κυβέρνηση συνεργασίας ΝΔ και ΠΑΣΟΚ. Παράλληλα, το 10,1% τάσσεται υπέρ μιας συνεργασίας της ΝΔ με μικρότερα κόμματα της Δεξιάς, ενώ το 12,3% δηλώνει άλλη επιλογή.
Ως προς τον χρόνο διεξαγωγής των επόμενων εκλογών, η δημοσκόπηση δείχνει σχεδόν μοιρασμένη εικόνα. Το 49,6% επιθυμεί η κυβέρνηση να εξαντλήσει την τετραετία και οι κάλπες να στηθούν την άνοιξη του 2027, ενώ το 44,7% προτιμά πρόωρες εκλογές το φθινόπωρο.
Η δημοσκόπηση της Marc καταγράφει επίσης ενδιαφέροντα στοιχεία για την εκλογική βάση των νέων πολιτικών σχηματισμών, της ΕΛ.Α.Σ. του Αλέξη Τσίπρα και της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία» της Μαρίας Καρυστιανού.
Από που αντλεί ψηφοφόρους η ΕΛ.ΑΣ.
Στην περίπτωση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης, η κύρια δεξαμενή ψηφοφόρων προέρχεται από τον ΣΥΡΙΖΑ. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 57,5% όσων δηλώνουν σήμερα ότι στηρίζουν την ΕΛ.Α.Σ. είχε ψηφίσει ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του 2023. Ακολουθούν ψηφοφόροι που προέρχονται από το ΜέΡΑ25 με 10,5%, από την Πλεύση Ελευθερίας με 9,1%, από το ΠΑΣΟΚ με 8,3% και από το ΚΚΕ με 8,1%.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι ο σχηματισμός του Αλέξη Τσίπρα αντλεί κυρίως από τον χώρο της παλαιάς εκλογικής επιρροής του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ταυτόχρονα καταγράφει διείσδυση και σε άλλους χώρους της Κεντροαριστεράς και της Αριστεράς.
Η εκλογική βάση της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία»
Διαφορετική είναι η εικόνα για την «Ελπίδα για τη Δημοκρατία». Το 45,6% των σημερινών ψηφοφόρων της είχε στηρίξει τη Νίκη το 2023, ενώ το 16,3% προέρχεται από την Ελληνική Λύση και το 16% από την Πλεύση Ελευθερίας. Μικρότερα, αλλά αξιοσημείωτα ποσοστά καταγράφονται από τον ΣΥΡΙΖΑ με 7,5% και από το ΠΑΣΟΚ με 5,7%.
Η σύνθεση αυτή δείχνει ότι το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού εμφανίζει μεγαλύτερη πολυσυλλεκτικότητα, με ισχυρή παρουσία ψηφοφόρων που στις προηγούμενες εκλογές είχαν κινηθεί κυρίως σε κόμματα εκτός του παραδοσιακού δικομματικού άξονα. Η δυναμική του νέου σχηματισμού φαίνεται να συνδέεται με ένα ευρύτερο ακροατήριο διαμαρτυρίας, το οποίο δεν περιορίζεται σε έναν μόνο πολιτικό χώρο.
Πού στρέφονται όσοι απείχαν από τις προηγούμενες εκλογές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η στάση των πολιτών που δεν είχαν προσέλθει στις κάλπες στις προηγούμενες εκλογές, αλλά δηλώνουν ότι τώρα θα ψηφίσουν. Σε αυτή την κατηγορία, η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» καταγράφει την πρώτη θέση με 17,9%, ενώ ακολουθεί η ΕΛ.Α.Σ. με 15,8%. Η Ελληνική Λύση συγκεντρώνει 10,2% και η Πλεύση Ελευθερίας 10,1%.
Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι οι νέοι ή εν δυνάμει επανενεργοποιημένοι ψηφοφόροι δεν κατευθύνονται κατά κύριο λόγο προς τα παραδοσιακά κόμματα εξουσίας, αλλά στρέφονται περισσότερο σε σχηματισμούς που εμφανίζονται ως εναλλακτικές επιλογές απέναντι στο υπάρχον πολιτικό σύστημα.
Παράλληλα, το 14,3% όσων δεν ψήφισαν στις προηγούμενες εκλογές και δηλώνουν ότι θα πάνε στην κάλπη παραμένει αναποφάσιστο. Το ποσοστό αυτό αφήνει ανοιχτό πεδίο για μεταβολές στους συσχετισμούς, ιδιαίτερα εφόσον οι επόμενες εκλογές διεξαχθούν σε κλίμα αυξημένης πολιτικής κινητικότητας.
Το σενάριο κόμματος Σαμαρά
Η δημοσκόπηση εξετάζει και το ενδεχόμενο δημιουργίας κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά. Το 29% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι ο πρώην πρωθυπουργός πρέπει να προχωρήσει σε μια τέτοια κίνηση, ενώ η πλειοψηφία, με 60,2%, απαντά αρνητικά.
Ωστόσο, η πρόθεση ψήφου σε ένα πιθανό κόμμα Σαμαρά εμφανίζεται σαφώς πιο περιορισμένη. Το 2,9% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι σίγουρα θα το ψήφιζε, ενώ το 9,5% απαντά ότι είναι αρκετά πιθανό να το στηρίξει. Συνολικά, δηλαδή, το ποσοστό όσων αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο ψήφου σε ένα τέτοιο κόμμα φτάνει το 12,4%.
Αντίθετα, το 86,3% των πολιτών εμφανίζεται αρνητικό απέναντι σε αυτή την επιλογή. Από αυτούς, το 66,4% δηλώνει ότι σίγουρα δεν θα ψήφιζε κόμμα του Αντώνη Σαμαρά, ενώ το 19,9% απαντά «μάλλον όχι».
Σύμφωνα με την ανάλυση που παρουσιάστηκε, ένα κόμμα του πρώην πρωθυπουργού θα μπορούσε να προκαλέσει απώλειες στη Νέα Δημοκρατία, με τη σχετική φθορά να εκτιμάται ότι μπορεί να προσεγγίσει το 1,5%. Το εύρημα αυτό έχει πολιτική σημασία, καθώς ακόμη και μια περιορισμένη μετακίνηση ψηφοφόρων μπορεί να επηρεάσει τους συσχετισμούς σε ένα ήδη ρευστό σκηνικό.
Αξιοσημείωτο είναι και το γεγονός ότι η ιδέα δημιουργίας κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά βρίσκει υψηλή αποδοχή μεταξύ των ψηφοφόρων της ΕΛ.Α.Σ., όπου το 56,7% εμφανίζεται θετικό σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Η στάση αυτή δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε πρόθεση ψήφου, αλλά δείχνει ότι ένα μέρος του εκλογικού σώματος βλέπει μια τέτοια εξέλιξη ως παράγοντα αναδιάταξης του πολιτικού σκηνικού.
