Οι Αμερικανοί προσέρχονται στις κάλπες για τις ενδιάμεσες εκλογές, που θα κρίνουν ποιος θα ελέγχει το Κογκρέσο τα επόμενα δύο χρόνια και κατά πόσο ο Ντόναλντ Τραμπ θα μπορεί να προωθεί ανεμπόδιστα την πολιτική του. Οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να ανακτήσουν τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας, εκμεταλλευόμενοι τη δυσαρέσκεια για την οικονομία και τον πόλεμο στο Ιράν.
Ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ: Τα βασικά σημεία της εκλογικής αναμέτρησης
– Τι ψηφίζουν οι Αμερικανοί. Στις ενδιάμεσες εκλογές, που διεξάγονται δύο χρόνια μετά τις προεδρικές, ανανεώνονται και οι 435 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων, καθώς και 35 από τις 100 έδρες της Γερουσίας. Παράλληλα, 36 πολιτείες εκλέγουν κυβερνήτη, ενώ σε πολλές περιοχές οι πολίτες καλούνται να αποφασίσουν με δημοψηφίσματα για ζητήματα όπως οι αμβλώσεις, η φορολογία και οι εκλογικοί κανόνες.
– Οι σημερινοί συσχετισμοί. Οι Ρεπουμπλικανοί ελέγχουν και τα δύο σώματα του Κογκρέσου. Στη Γερουσία διαθέτουν 53 έδρες έναντι 47 των Δημοκρατικών και των ανεξάρτητων που συνεργάζονται μαζί τους, ενώ στη Βουλή των Αντιπροσώπων έχουν οριακή πλειοψηφία. Για να ανακτήσουν τον έλεγχο, οι Δημοκρατικοί χρειάζονται καθαρό κέρδος τουλάχιστον τεσσάρων εδρών στη Γερουσία και τριών στη Βουλή.
– Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις. Οι Δημοκρατικοί θεωρούνται φαβορί για να κερδίσουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Πολύ δυσκολότερη είναι η μάχη για τη Γερουσία, όπου πρέπει να υπερασπιστούν τις έδρες τους και ταυτόχρονα να επικρατήσουν σε πολιτείες που ψήφισαν με μεγάλη διαφορά υπέρ του Τραμπ στις προεδρικές εκλογές του 2024. Ωστόσο, η πτώση της δημοτικότητας του Αμερικανού προέδρου έχει καταστήσει ανταγωνιστικές ακόμη και αναμετρήσεις που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν ασφαλείς για τους Ρεπουμπλικανούς.
– Πού θα κριθεί η Γερουσία. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι αναμετρήσεις στο Μέιν, το Οχάιο, την Αλάσκα, την Αϊόβα, το Κάνσας και το Τέξας, όπου η μάχη παραμένει αμφίρροπη. Οι Δημοκρατικοί προσβλέπουν επίσης σε νίκη στη Βόρεια Καρολίνα, ενώ καλούνται να διατηρήσουν τις έδρες τους σε πολιτείες όπως η Τζόρτζια, το Μίσιγκαν και το Νιου Χάμσαϊρ. Στο Τέξας, μάλιστα, ελπίζουν να κερδίσουν για πρώτη φορά εδώ και περισσότερα από 30 χρόνια μια εκλογική αναμέτρηση σε επίπεδο πολιτείας.
– Το πολιτικό διακύβευμα για τον Τραμπ. Αν και ο ίδιος δεν είναι υποψήφιος, οι εκλογές αποτελούν την πρώτη μεγάλη πανεθνική δοκιμασία της δεύτερης προεδρικής θητείας του. Οι Δημοκρατικοί επιδιώκουν να μετατρέψουν την κάλπη σε ψήφο αποδοκιμασίας της κυβέρνησής του. Σύμφωνα με έρευνα του Associated Press, περίπου έξι στους δέκα ψηφοφόρους αποδοκιμάζουν τον τρόπο με τον οποίο ασκεί τα καθήκοντά του, ενώ επτά στους δέκα θεωρούν ότι το Κογκρέσο πρέπει να ελέγχει πιο αποτελεσματικά την προεδρική εξουσία.
– Η οικονομία και ο πόλεμος στο Ιράν. Η ακρίβεια, οι αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων και οι οικονομικές συνέπειες του πολέμου που ξεκίνησε ο Τραμπ εναντίον του Ιράν έχουν κυριαρχήσει στην προεκλογική εκστρατεία. Οι Δημοκρατικοί αποδίδουν στον πρόεδρο μεγάλο μέρος της ευθύνης για τις οικονομικές δυσκολίες των νοικοκυριών, ενώ οι Ρεπουμπλικανοί επιχειρούν να μεταφέρουν τη συζήτηση στη μετανάστευση, την ασφάλεια και τις θέσεις των πολιτικών τους αντιπάλων σε κοινωνικά ζητήματα.
– Μεγάλη συμμετοχή: Περίπου 59,7 εκατομμύρια Αμερικανοί είχαν ήδη ψηφίσει πριν από την ημέρα των εκλογών, είτε αυτοπροσώπως είτε επιστολικά. Οι πρώτες αναφορές από κρίσιμες πολιτείες κάνουν λόγο για αυξημένη προσέλευση, αν και η υψηλή συμμετοχή δεν προδικάζει ποιο κόμμα θα ευνοηθεί.
Πότε αναμένονται τα πρώτα αποτελέσματα
Οι πρώτες κάλπες κλείνουν στη 01:00 τα ξημερώματα της Τετάρτης, ώρα Ελλάδας, σε τμήματα της Ιντιάνα και του Κεντάκι. Από τις 02:00 αρχίζουν να ολοκληρώνουν την ψηφοφορία σημαντικές πολιτείες, όπως η Τζόρτζια, ενώ από τις 03:00 έως τις 04:00 αναμένεται να αρχίσει να διαμορφώνεται σαφέστερη εικόνα από κρίσιμες αναμετρήσεις, μεταξύ άλλων στο Μέιν, το Μίσιγκαν και το Τέξας. Σε ορισμένες ιδιαίτερα αμφίρροπες εκλογικές περιφέρειες, ωστόσο, η καταμέτρηση μπορεί να διαρκέσει αρκετές ημέρες.
Τι θα αλλάξει αν κερδίσουν οι Δημοκρατικοί
Ο Τραμπ θα παραμείνει στον Λευκό Οίκο μέχρι το τέλος της θητείας του, τον Ιανουάριο του 2029. Αν όμως οι Δημοκρατικοί ανακτήσουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων, θα μπορούν να μπλοκάρουν σημαντικές νομοθετικές πρωτοβουλίες και να ξεκινήσουν κοινοβουλευτικές έρευνες για την κυβέρνησή του. Αν ελέγξουν και τη Γερουσία, θα αποκτήσουν επιπλέον τη δυνατότητα να εμποδίζουν τον διορισμό προσώπων που προτείνει ο πρόεδρος σε κρίσιμες κυβερνητικές και δικαστικές θέσεις.
