Αρχαιολόγοι που εργάζονται στον αρχαιολογικό χώρο της Case Pente, κοντά στη Σουλμόνα της Ιταλίας, ανακάλυψαν ένα μεγάλο προϊστορικό χωριό, ένα αρχαίο νεκροταφείο και ένα συγκρότημα ρωμαϊκών λουτρών.
Η ανακάλυψη έγινε στο πλαίσιο ενός από τα μεγαλύτερα προληπτικά αρχαιολογικά προγράμματα που έχουν πραγματοποιηθεί στην περιοχή τα τελευταία χρόνια.
Οι ανασκαφές ξεκίνησαν τον Μάρτιο του 2023 στο πλαίσιο της διαδικασίας έγκρισης για έναν προγραμματισμένο σταθμό συμπίεσης φυσικού αερίου της Snam. Πριν από την έναρξη των εργασιών, η περιοχή είχε ελάχιστα γνωστή αρχαιολογική αξία.
Τα περισσότερα παλαιότερα στοιχεία προέρχονταν από μερικές τυχαίες ανακαλύψεις που είχαν αναφερθεί κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα.
Οι ερευνητές έχουν πλέον εξετάσει περίπου 12 εκτάρια γης. Το έργο τους αποκάλυψε χιλιάδες χρόνια ανθρώπινης δραστηριότητας και άλλαξε τις γνώσεις των ειδικών σχετικά με την πρώιμη ιστορία της κοιλάδας της Πελίγνα.
Η ανακάλυψη στην Ιταλία
Τα παλαιότερα ευρήματα χρονολογούνται στο τέλος της Χαλκολιθικής περιόδου και της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού. Οι αρχαιολόγοι αποκάλυψαν τα θεμέλια με τις οπές για τους πασσάλους 52 καλύβων, τα οποία αποκαλύπτουν τη διάταξη ενός αρκετά μεγάλου χωριού. Κοντά στον οικισμό, εντόπισαν επίσης μια νεκρόπολη που συνδέεται με την ίδια κοινότητα, καθώς και ταφές από μεταγενέστερες περιόδους, οι οποίες δείχνουν ότι η περιοχή παρέμεινε σε χρήση για πολλούς αιώνες.
Το προϊστορικό τμήμα του χώρου έχει πλέον ανασκαφεί πλήρως και έχει τεκμηριωθεί με προσοχή. Οι ερευνητές κατέγραψαν κάθε στοιχείο πριν ολοκληρώσουν τα έργα προστασίας που απαιτούνται βάσει της ιταλικής νομοθεσίας για την πολιτιστική κληρονομιά. Η διαδικασία αυτή διασφάλισε τη διατήρηση του επιστημονικού αρχείου ακόμη και σε περιοχές όπου θα προχωρήσουν οι κατασκευαστικές εργασίες.
Οι ρωμαϊκές ανακαλύψεις ξεχωρίζουν επίσης. Οι αρχαιολόγοι εντόπισαν τα ερείπια ενός αγροτικού κτιρίου και ενός συγκροτήματος λουτρών με θερμαινόμενους χώρους, χτισμένα δίπλα σε μια αρχαία οδό που διαμόρφωσε τις μετακινήσεις μέσα στην κοιλάδα για πολλές γενιές. Λόγω της ιστορικής τους αξίας, αυτές οι τοιχοποιίες θα παραμείνουν στη θέση όπου βρέθηκαν. Θα ενταχθούν σε μια διαδρομή επισκεπτών που σχεδιάζεται επί του παρόντος, προσφέροντας στο κοινό την ευκαιρία να επισκεφθεί τον χώρο μετά την ολοκλήρωση των εργασιών συντήρησης.
Το έργο εκτείνεται πολύ πέρα από τις ανασκαφές. Στο πλαίσιο συμφωνίας μεταξύ της αρχαιολογικής αρχής και της Snam, ειδικοί προβαίνουν στην αποκατάσταση των ευρημάτων και των διατηρηθέντων κτιρίων. Το συγκρότημα των ρωμαϊκών λουτρών έχει ήδη υποστεί αποκατάσταση, ενώ τα σχέδια περιλαμβάνουν την ανακατασκευή μιας από τις καλύβες της Εποχής του Χαλκού δίπλα στα ρωμαϊκά ερείπια, προκειμένου να βοηθηθούν οι επισκέπτες να κατανοήσουν πώς μεταβλήθηκε το τοπίο με την πάροδο του χρόνου.
Οι ερευνητές διεξάγουν επίσης ένα ευρύ φάσμα επιστημονικών μελετών. Αυτές περιλαμβάνουν ανθρωπολογικές αναλύσεις και εξετάσεις DNA ανθρώπινων λειψάνων, καθώς και αρχαιοβοτανικές, αρχαιοζωολογικές, αρχαιομετρικές και αναλύσεις ραδιοχρονόληγησης. Η ομάδα σχεδιάζει να δημοσιεύσει τα αποτελέσματα σε επιστημονικές μελέτες και να παρουσιάσει το σύνολο του έργου σε μια δημόσια έκθεση μετά την ολοκλήρωση της έρευνας.
Η ανασκαφή έχει ήδη ανοίξει τις πύλες της μία φορά, κατά τη διάρκεια των Ευρωπαϊκών Ημερών Αρχαιολογίας τον Ιούνιο, όταν οι επισκέπτες είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν στον χώρο της ενεργής ανασκαφής υπό ελεγχόμενη πρόσβαση και να παρακολουθήσουν τους αρχαιολόγους εν δράσει.
Οι αρμόδιοι δηλώνουν ότι κάθε στάδιο του έργου έχει ακολουθήσει τους ιταλικούς κανόνες προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς. Όλα τα ευρήματα έχουν καταγραφεί, μελετηθεί και προστατευθεί, ενώ τα σημαντικότερα κτίσματα θα παραμείνουν στη θέση τους για τους μελλοντικούς επισκέπτες.
Η ανασκαφή και η έρευνα συνεχίζονται, ενώ προγραμματίζονται περισσότερες δημόσιες εκδηλώσεις, καθώς οι αρχαιολόγοι συνθέτουν τη μακρά ιστορία του ανθρώπινου οικισμού στο Case Pente.
Με πληροφορίες από Archaeology News Online Magazine
