Ένα μικρό σκαθάρι που έχει καταστρέψει δεκάδες εκατομμύρια φράξους στη Βόρεια Αμερική εντοπίστηκε για πρώτη φορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στην Ουγγαρία και τη Σλοβακία. Οι αρχές ενισχύουν τους ελέγχους, καθώς φοβούνται ότι το έντομο μπορεί να εξαπλωθεί και να προκαλέσει σοβαρές ζημιές στα ευρωπαϊκά δάση.
Πρόκειται για τον σμαραγδένιο βλαστορύκτη της φράξου, ένα έντομο ασιατικής προέλευσης που προσβάλλει τα δέντρα γεννώντας τις προνύμφες του κάτω από τον φλοιό τους. Καθώς αναπτύσσονται, οι προνύμφες καταστρέφουν τους ιστούς που μεταφέρουν νερό και θρεπτικά συστατικά, με αποτέλεσμα το δέντρο να εξασθενεί και τελικά να πεθαίνει.
Οι σλοβακικές αρχές ανακοίνωσαν ότι εντόπισαν 18 έντομα αυτόν τον μήνα στην περιοχή Στρέντα ναντ Μπόντρογκομ, στο ανατολικό τμήμα της χώρας. Στην Ουγγαρία, δύο ενήλικα σκαθάρια βρέθηκαν τον Ιούνιο σε παγίδα στο δάσος Μπέρεγκσουρανι, κοντά στα σύνορα με την Ουκρανία.
Η ουγγρική υπηρεσία ασφάλειας τροφίμων χαρακτήρισε το έντομο έναν από τους σοβαρότερους εχθρούς των φράξων, δέντρα που συναντώνται σε πολλά ευρωπαϊκά δάση. Οι αρχές διέταξαν να τοποθετηθούν περισσότερες παγίδες και να ενταθούν οι έλεγχοι, ώστε να διαπιστωθεί πόσο έχει εξαπλωθεί. Κάλεσαν επίσης τους πολίτες να αναφέρουν δέντρα που εμφανίζουν ύποπτα σημάδια.
Ένα έντομο που εξαπλώνεται γρήγορα
Το σκαθάρι μπορεί να φτάσει σε μήκος περίπου το 1,3 εκατοστό και πετά σε αρκετά μεγάλες αποστάσεις, γεγονός που δυσκολεύει τον περιορισμό του. Το κλίμα σε πολλές περιοχές της Ευρώπης θεωρείται κατάλληλο για την επιβίωσή του.
Στη Βόρεια Αμερική εντοπίστηκε για πρώτη φορά το 2002, στο Μίσιγκαν, και έκτοτε έχει εξαπλωθεί σε δεκάδες αμερικανικές πολιτείες.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει καταγραφεί πλέον σε 38 πολιτείες και στην Ουάσιγκτον, έχοντας σκοτώσει ή καταστρέψει δεκάδες εκατομμύρια δέντρα. Το αμερικανικό υπουργείο Γεωργίας προειδοποιεί ότι το έντομο προσαρμόζεται εύκολα στο κλίμα, πετά καλά και μπορεί να εξαπλωθεί χωρίς ανθρώπινη βοήθεια.
Σε ορισμένες περιοχές οι αρχές έχουν στραφεί σε βιολογικές μεθόδους αντιμετώπισης. Στη Μινεσότα, για παράδειγμα, απελευθερώνουν ειδικά είδη μικρών σφηκών που επιτίθενται στο σκαθάρι σε διαφορετικά στάδια της ζωής του, χωρίς να βλάπτουν άλλα έντομα. Έρευνα του 2025 έδειξε επίσης ότι ορισμένοι μύκητες μπορούν να το σκοτώσουν.
Παρά τα μέτρα, το έντομο συνεχίζει να εμφανίζεται σε νέες περιοχές. Εντοπίστηκε για πρώτη φορά στο Ντένβερ το περασμένο καλοκαίρι, ενώ είχε φτάσει στη Βόρεια Ντακότα το 2024.
Σε επιφυλακή οι ευρωπαϊκές αρχές
Πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη καταρτίσει σχέδια έκτακτης ανάγκης για την περίπτωση που το σκαθάρι εμφανιστεί στην επικράτειά τους. Η ανίχνευσή του στην Ουγγαρία και τη Σλοβακία ενισχύει τους φόβους ότι μπορεί να αποκτήσει μόνιμη παρουσία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Ουγγαρία ζήτησε το θέμα να συζητηθεί στην επόμενη σύνοδο των υπουργών Γεωργίας της ΕΕ.
«Γνωρίζουμε τη σοβαρότητα της κατάστασης και κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν για να εμποδίσουμε το έντομο να εγκατασταθεί μόνιμα στην Ουγγαρία ή να εξελιχθεί σε πρόβλημα φυτοϋγείας για ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε ο υπουργός Γεωργίας της χώρας, Σάμπολτς Μπόνα.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η έγκαιρη ανίχνευση και η γρήγορη απομάκρυνση προσβεβλημένων δέντρων θα είναι καθοριστικές για να περιοριστεί η εξάπλωσή του.
Με πληροφορίες από CBS News
