Στο στόχαστρο των μυστικών υπηρεσιών των ΗΠΑ βρέθηκε ανώτατο στέλεχος εταιρείας κέντρων δεδομένων με έδρα τη Σιγκαπούρη, ως ύποπτη για τη διοχέτευση εξελιγμένων τσιπ τεχνητής νοημοσύνης της Nvidia στην Κίνα.
Πλέον, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για πράκτορα των κινεζικών μυστικών υπηρεσιών, που διοχέτευε απόρρητες πληροφορίες στο Πεκίνο. Όσα ακολούθησαν, ωστόσο, αποδείχθηκαν ακόμη πιο ανησυχητικά. Η παρακολούθηση της κινεζικής καταγωγής Άλις Χουάνγκ αποκάλυψε ότι είχε αναπτύξει στενή σχέση με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ
Επί χρόνια, η Ουάσινγκτον προσπαθεί να στερήσει από την Κίνα την τεχνολογία που χρειάζεται για να ανταγωνιστεί ή και να ξεπεράσει τις ΗΠΑ στον παγκόσμιο αγώνα για την υπεροχή στην τεχνητή νοημοσύνη. Η διαπίστωση ότι το Πεκίνο λάμβανε αναφορές από ένα πρόσωπο με άμεση πρόσβαση στον ισχυρό άνδρα της Nvidia, έναν από τους πρωταγωνιστές της επανάστασης του AI και επιδραστικό σύμμαχο του Προέδρου Τραμπ, σήμανε αμέσως συναγερμό στον Λευκό Οίκο.
Ο Τραμπ ενημερώθηκε αλλά δεν έκανε κάτι
Περίπου πριν από έναν χρόνο, ο Ντόναλντ Τραμπ ενημερώθηκε για τα ευρήματα των μυστικών υπηρεσιών, τα οποία βλέπουν για πρώτη φορά το φως της δημοσιότητας. Ωστόσο, επέλεξε να μην αναλάβει δράση. Ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται επιφυλακτικός στο να διαταράξει τις πωλήσεις τσιπ της Nvidia, οι οποίες ενισχύουν την οικονομία και το χρηματιστήριο, αλλά και στο να επιβαρύνει περαιτέρω τις εμπορικές σχέσεις με την Κίνα.
Το ρεπορτάζ των New York Times βασίζεται σε συνεντεύξεις με άτομα που γνώριζαν για την επιχείρηση παρακολούθησης και μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, καθώς τα στοιχεία προέρχονται από απόρρητες αναφορές, καθώς και σε δηλώσεις άλλων αξιωματούχων, στελεχών της αγοράς και αναλυτών.
Οι αμερικανικές αρχές υποψιάζονταν ήδη ότι η Χουάνγκ βοηθούσε την Κίνα να παρακάμπτει τους περιορισμούς στην απόκτηση προηγμένων τσιπ AI. Όμως, η αποκάλυψη ότι τροφοδοτούσε απευθείας το Πεκίνο με πληροφορίες εγείρει ακόμη πιο σοβαρά ερωτήματα. Μεταξύ αυτών, το αν η Χουάνγκ γνώριζε τις προθέσεις και τη στρατηγική του Τραμπ για ένα ζήτημα ζωτικής σημασίας και για τις δύο χώρες. θέμα που αναμένεται να τεθεί επί τάπητος κατά την επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου στην Κίνα τον επόμενο μήνα. Παράλληλα, παραμένει ασαφές εάν η ίδια συνέλεγε εσωτερικές πληροφορίες για την Nvidia, την εταιρεία που συνέβαλε όσο καμία άλλη στη διατήρηση της αμερικανικής πρωτοκαθεδρίας στην τεχνητή νοημοσύνη.
Ο Τζένσεν Χουάνγκ δεν έλαβε ποτέ τη λεγόμενη «αμυντική ενημέρωση», μια προειδοποίηση που δίνεται συνήθως σε Αμερικανούς πολίτες που στοχοποιούνται από ξένες υπηρεσίες πληροφοριών, όπως αναφέρουν πηγές με γνώση της υπόθεσης. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η παρακολούθηση της Χουάνγκ συνεχίζεται, ενώ εταιρείες που συνδέονται μαζί της συνέχισαν να αγοράζουν τσιπ της Nvidia μέσα στο τρέχον έτος.
Τι λέει η Nvidia για το θέμα
Από την πλευρά της, η Nvidia ανέφερε ότι η Megaspeed, η εταιρεία στην οποία εργαζόταν η Χουάνγκ, αποτελούσε έναν συνηθισμένο περιφερειακό πελάτη, προσθέτοντας ότι στο παρελθόν είχε ερευνήσει και απορρίψει τους ισχυρισμούς περί λαθρεμπορίου τσιπ προς την Κίνα. Ο Τζον Ρίτζο, εκπρόσωπος της Nvidia, δήλωσε: «Οι επαφές του Τζένσεν με την κ. Χουάνγκ δεν είναι ασυνήθιστες ή μη αναμενόμενες. Οι συναντήσεις με πελάτες αποτελούν μέρος των καθηκόντων ενός διευθύνοντος συμβούλου. Ο Τζένσεν συνομιλεί με χιλιάδες στελέχη επιχειρήσεων κάθε χρόνο».
Η Nvidia εκφράζει την εμπιστοσύνη της πως «αν η αμερικανική κυβέρνηση θεωρήσει ότι οποιοδήποτε πρόσωπο συνιστά απειλή για την αμερικανική βιομηχανία, θα μας ενημερώσει», πρόσθεσε ο Ρίτζο. Παράλληλα, τόνισε ότι πελάτες όπως η Megaspeed «λαμβάνουν συμβατικές εμπορικές πληροφορίες και όχι ευαίσθητα επιχειρηματικά μυστικά της Nvidia, ενώ δεν έχουν καμία πρόσβαση σε θέματα που αφορούν την εθνική ασφάλεια».
Σε δήλωσή της προς τους New York Times, η Megaspeed ανέφερε ότι η «σημερινή διοίκησή» της λαμβάνει το ζήτημα «εξαιρετικά σοβαρά και έχει δεσμευτεί να διαλευκάνει την υπόθεση». Πρόσθεσε επίσης ότι «έχει αναθέσει σε εξωτερικούς νομικούς συμβούλους τη διενέργεια ενδελεχούς εσωτερικής έρευνας, ενώ έχει ήδη ενημερώσει την κυβέρνηση των ΗΠΑ για την πλήρη πρόθεσή της να συνεργαστεί».
Παραμένει ασαφές πόσο στενά συνδέεται πλέον με τη Megaspeed, αν και πηγή με γνώση των λειτουργιών της εταιρείας ανέφερε ότι η δραστηριότητά της περιορίστηκε μετά την έναρξη των αμερικανικών ερευνών.
Κληθείς να σχολιάσει το συμπέρασμα των αμερικανικών αρχών ότι η Χουάνγκ συνέλεγε πληροφορίες για λογαριασμό του Πεκίνου, ο Λιου Τσανγκ, εκπρόσωπος της κινεζικής πρεσβείας στην Ουάσινγκτον, έκανε λόγο για «ανυπόστατες συκοφαντίες» από την πρακτική των ΗΠΑ.
Όταν ο Ντόναλντ Τραμπ ενημερώθηκε αρχικά για την υπόθεση πέρυσι, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν θεωρούσαν ότι ο διευθύνων σύμβουλος της Nvidia γνώριζε τη δράση της Χουάνγκ. Παραμένει άγνωστο αν οι μυστικές υπηρεσίες έχουν αναθεωρήσει την εκτίμησή τους, ωστόσο ορισμένα ανώτατα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ αμφισβητούν το κατά πόσο ο επικεφαλής της Nvidia αγνοούσε τον κατασκοπευτικό της ρόλο.
Οι υπόνοιες για το αν η Megaspeed διοχέτευε τσιπ AI στην Κίνα ήρθαν στο φως της δημοσιότητας πέρυσι μέσα από δημοσιεύματα των New York Times και του Bloomberg News.
Κατά τη διάρκεια της δεύτερης θητείας του Τραμπ, ο Τζένσεν Χουάνγκ κατάφερε να ασκήσει πιέσεις στην αμερικανική κυβέρνηση ώστε να χαλαρώσουν οι ρυθμίσεις για τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης και να αρθούν οι αυστηροί περιορισμοί στις πωλήσεις τσιπ προς την Κίνα. Παράλληλα, διαπραγματεύτηκε συμφωνία που επέτρεπε στο αμερικανικό δημόσιο να κρατά ποσοστό 25% από τις εισπράξεις συγκεκριμένων τσιπ που επιτρέπεται να διοχετεύονται στην κινεζική αγορά.
Οι στενές σχέσεις του προέδρου με τον Χουάνγκ παρακώλυσαν τις προσπάθειες περιορισμού των εξαγωγών της Nvidia στο εξωτερικό, όπως αναφέρουν εν ενεργεία και πρώην αξιωματούχοι των ΗΠΑ. Μάλιστα, ορισμένες έρευνες και προτεινόμενες εμπορικές κυρώσεις που αφορούσαν την Κίνα ή την Nvidia «πάγωσαν» εντός του Υπουργείου Εμπορίου, του αρμόδιου φορέα για τη ρύθμιση των εξαγωγών τεχνολογίας.
Η Nvidia επιμένει ότι συμμορφώνεται πλήρως με τη νομοθεσία και ότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν λαθρεμπόριο των προϊόντων της στην Κίνα. Ο Ρίτζο πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση της Κίνας «έχει μπλοκάρει τα αμερικανικά τσιπ AI, προστατεύοντας τη δική της εγχώρια βιομηχανία».
Πολλά ερωτήματα γύρω από την υπόθεση παραμένουν αναπάντητα, τουλάχιστον δημόσια.
Δεν είναι σαφές αν η απόφαση να μην ενημερωθεί ο Χουάνγκ ελήφθη για την προστασία της ίδιας της παρακολούθησης. Η ενημέρωσή του θα μπορούσε να ειδοποιήσει τη Χουάνγκ ότι βρισκόταν υπό παρακολούθηση, ένας από τους πιο συνηθισμένους λόγους για τους οποίους οι μυστικές υπηρεσίες αποφεύγουν τέτοιου είδος προειδοποιήσεις.
Παράλληλα, παραμένει άγνωστο ποιες υπηρεσίες ενεπλάκησαν στην παρακολούθηση, τι ήταν αυτό που πυροδότησε την έρευνα, αλλά και υπό ποιες συνθήκες η Χουάνγκ άρχισε να συλλέγει πληροφορίες για το Πεκίνο, τι είδους στοιχεία μεταβίβασε και ποια ήταν η αξία τους για την Κίνα.
Λειτουργούσε η Megaspeed σαν μεσάζοντας για να φτάνουν προηγμένα τσιπ στην Κίνα ;
Προηγούμενα ρεπορτάζ των Times για τη Χουάνγκ περιέγραφαν την αλματώδη και μυστηριώδη ανέλιξή της. Κινέζα επιχειρηματίας και επενδύτρια, κατάφερε να εξελιχθεί σε ηγετικό στέλεχος της Megaspeed. Προς το τέλος της διακυβέρνησης Μπάιντεν, το Υπουργείο Εμπορίου άρχισε να υποψιάζεται ότι η εταιρεία βοηθούσε την Κίνα να παρακάμπτει τις αμερικανικές απαγορεύσεις αποκτώντας την υπολογιστική ισχύ των τσιπ της Nvidia.
Οι αμερικανικές αρχές ερευνούν τη Megaspeed από τα τέλη του 2024, όταν αξιωματούχος του Υπουργείου Εμπορίου επισκέφθηκε το κέντρο δεδομένων της στη Μαλαισία και έκρινε τις εγκαταστάσεις ύποπτες. Ο εξοπλισμός της Nvidia βρισκόταν ακόμη μέσα σε κούτες, γεγονός που υποδηλώνε ότι προοριζόταν για διαμετακομιδή και όχι για εγκατάσταση στο σημείο.
Η Σινγκαπούρη διεξήγαγε τη δική της έρευνα για τη Megaspeed. Το 2025, οι τοπικές αρχές προσήγαγαν τη Χουάνγκ για ανάκριση, αλλά στη συνέχεια την άφησαν ελεύθερη.
Φέτος, η έρευνα του Υπουργείου Εμπορίου για τη Megaspeed διαβιβάστηκε στο Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ, σύμφωνα με κυβερνητικούς αξιωματούχους.
Παρότι η αμερικανική κυβέρνηση έχει απαγορεύσει από το 2022 την εξαγωγή των πιο προηγμένων τσιπ της Nvidia στην Κίνα, ορισμένες εταιρείες τα διοχετεύουν παράνομα μέσω των κινεζικών συνόρων. Άλλες έχουν ιδρύσει νόμιμα επιχειρήσεις που αγοράζουν μεγάλες ποσότητες τσιπ για τη δημιουργία κέντρων δεδομένων στη Νοτιοανατολική Ασία, εξυπηρετώντας στη συνέχεια κινεζικές εταιρείες.
Ορισμένοι Αμερικανοί αξιωματούχοι και νομοθέτες θεωρούν την πρακτική αυτή σοβαρό παραθυράκι στη νομοθεσία, με τη διακυβέρνηση Μπάιντεν να επιβάλλει σχετικούς περιορισμούς. Ο Τραμπ απέσυρε αυτούς τους κανόνες, αν και η σημερινή κυβέρνηση εξετάζει τώρα την αυστηροποίησή τους.
Η Megaspeed λειτουργεί ουσιαστικά ως ενδιάμεσος. Αγόραζε τσιπ της Nvidia από το αμερικανικό παράρτημα της Inspur, μιας κινεζικής εταιρείας κατασκευής διακομιστών. Οι ΗΠΑ έχουν εντάξει τη μητρική Inspur σε μαύρη λίστα για διοχέτευση τεχνολογίας στον κινεζικό στρατό, αν και ο αμερικανικός της βραχίονας παραμένει εκτός κυρώσεων.
Στη συνέχεια, η Megaspeed παρείχε την υπολογιστική ισχύ στην Alibaba και σε άλλους κινεζικούς κολοσσούς. Οι αμερικανικές αρχές θεωρούν ότι η εταιρεία αποτελεί ένα μόνο κομμάτι ενός ευρύτερου διεθνούς δικτύου κινεζικών επιχειρήσεων που πασχίζουν να αποκτήσουν πρόσβαση στα απαραίτητα τσιπ για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, οι ερευνητές υποψιάζονται ότι ορισμένα τσιπ που αγόραζε η Megaspeed κατέληγαν παράνομα στην Κίνα.
Θυγατρική της Megaspeed στη Μαλαισία αγόρασε εξοπλισμό AI με τεχνολογία Nvidia αξίας τουλάχιστον 4,8 δισ. δολαρίων από τον Ιούνιο του 2024 έως τον Φεβρουάριο του 2026, σύμφωνα με τελωνειακά στοιχεία της πλατφόρμας ImportGenius. Επρόκειτο για ένα δυσθεώρητο ποσό για μια μικρή και άγνωστη εταιρεία.
Η συνεργασία Nvidia και Megaspeed συνεχίστηκε και φέτος. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι η Megaspeed και οι συνδεδεμένες με αυτήν εταιρείες συνέχισαν να προμηθεύονται προϊόντα της Nvidia, συχνά μέσω ενδιάμεσων.
Για την αποτροπή του λαθρεμπορίου προς την Κίνα, η Nvidia αξιολογεί τους αγοραστές πριν εγκρίνει τις παραγγελίες, ενώ ορισμένες φορές διενεργεί μεταγενέστερους ελέγχους. Η εταιρεία συνεχίζει να περιλαμβάνει τη Megaspeed στον ιστότοπό της ως cloud partner, με τη Megaspeed να διαφημίζει αυτή τη σχέση μέχρι και πρόσφατα. Σε αγγελία εργασίας, το παράρτημα της εταιρείας στην Ινδονησία αυτοπροσδιοριζόταν ως «κύριος εμπορικός συνεργάτης της Nvidia».
Η Megaspeed συνεχίζει να εξυπηρετεί τον βασικό της πελάτη, την Alibaba, σύμφωνα με αναλυτές του κλάδου.
Τον Ιούνιο του 2024, μόλις λίγες εβδομάδες πριν η Megaspeed ξεκινήσει τις μεγάλες αγορές, φωτογραφίες στο LinkedIn έδειχναν τον Τζένσεν Χουάνγκ μαζί με την Άλις Χουάνγκ σε μπαρ της Ταϊπέι, μετά από τεχνολογική έκθεση. Ήπιαν ουίσκι μαζί με άλλα στελέχη του κλάδου της τεχνητής νοημοσύνης.
Στενές σχέσεις του CEO της Nvidia με την φερόμενη ως κατάσκοπο
Έναν χρόνο αργότερα, τον Μάιο του 2025, εθεάθησαν ξανά μαζί να αποχωρούν από εστιατόριο της Ταϊπέι μετά από επαγγελματικό δείπνο με προμηθευτές AI. Η ίδια περίμενε πίσω από τον Χουάνγκ όσο εκείνος συνομιλούσε με Ταϊβανέζους δημοσιογράφους έξω από το εστιατόριο.
Αυτές οι λεπτομέρειες είχαν αποκαλυφθεί σε δημοσίευμα των Times τον περασμένο Οκτώβριο. Ωστόσο, οι βαθύτερες πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών για τη δράση της Χουάνγκ παρέμεναν επτασφράγιστο μυστικό εντός της αμερικανικής κυβέρνησης.
Πηγές με γνώση της υπόθεσης ανέφεραν ότι οι αμερικανικές υπηρεσίες παρακολουθούσαν ηλεκτρονικά τη Χουάνγκ. Από την παρακολούθηση προέκυψε ότι βρισκόταν σε επαφή με Αμερικανό πολίτη.
Βάσει νομοθεσίας, οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες δεν μπορούν να παρακολουθούν Αμερικανούς πολίτες χωρίς δικαστική εντολή. Ωστόσο, όταν ένας Αμερικανός εμφανίζεται σε παρακολουθήσεις ξένων στόχων, η ταυτότητά του μπορεί να αποκαλυφθεί στις αρχές εφόσον συντρέχει σοβαρός λόγος —μια διαδικασία γνωστή ως unmasking. Στην προκειμένη περίπτωση, η διαδικασία αυτή υπέδειξε τον Τζένσεν Χουάνγκ.
Πριν από το 2025, ο επικεφαλής της Nvidia επισκεπτόταν σπάνια την Ουάσινγκτον και κρατούσε αποστάσεις από την πολιτική. Όμως, όταν η κυβέρνηση Τραμπ εξέταζε το ενδεχόμενο πλήρους απαγόρευσης των πωλήσεων τσιπ στην Κίνα, ο Χουάνγκ και η σύζυγός του ταξίδεψαν στο Μαρ-α-Λάγκο, την ιδιωτική κατοικία του προέδρου στη Φλόριντα, προκειμένου να παρευρεθούν σε δείπνο με μεγάλους δωρητές και να τον πείσουν να επιτρέψει στις εταιρείες τσιπ να συνεχίσουν τις δουλειές με το Πεκίνο.
Σύμφωνα με παρευρισκόμενους, ο διευθύνων σύμβουλος της Nvidia φαίνεται πως εντυπωσίασε τον Αμερικανό πρόεδρο εξιστορώντας την προσωπική του διαδρομή προς την κορυφή.
Στη συνέχεια, η Nvidia δώρισε τουλάχιστον 20 εκατ. δολάρια στο ταμείο του Τραμπ, ενώ δεσμεύτηκε να επενδύσει 500 δισ. δολάρια στην εγχώρια παραγωγή των ΗΠΑ. Μάλιστα, όταν ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ επισκέφθηκε τον Λευκό Οίκο για επίσημο δείπνο τον περασμένο μήνα, ο Χουάνγκ καθόταν στο κεντρικό τραπέζι.
Παραμένει ασαφές πότε γνωρίστηκαν ο Τζένσεν Χουάνγκ και η Άλις Χουάνγκ. Πριν από τα περσινά δημοσιεύματα των Times για τον ρόλο της στην αγορά τσιπ, η ίδια είχε αναρτήσει κοινές τους φωτογραφίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η Χουάνγκ διατηρεί χαμηλό προφίλ στο κινεζικό διαδίκτυο. Η ίδια δηλώνει διευθύνουσα σύμβουλος της Megaspeed, ενώ η εταιρεία την καταχωρούσε ως διευθύνουσα σύμβουλο για τους πρώτους οκτώ μήνες πριν την αφαιρέσει από τα επίσημα έγγραφα. Ο σημερινός διευθυντής της Megaspeed κατάγεται από τη Σινγκαπούρη, αλλά πρόσφατα ζούσε στη Σανγκάη.
Σύμφωνα με στοιχεία από κινεζικό επενδυτικό ταμείο όπου είχε εργαστεί, η Χουάνγκ εργαζόταν παλαιότερα ως δημοσιογράφος στην Κίνα, αν και οι Times δεν μπόρεσαν να επαληθεύσουν τον ισχυρισμό. Στη συνέχεια εργάστηκε σε μεγάλες κινεζικές τράπεζες και ακολούθως στο επενδυτικό ταμείο Hexi Capital με έδρα τη Σανγκάη, το οποίο έχει επενδύσει σε εταιρείες ημιαγωγών και τεχνητής νοημοσύνης.
Επενδυτές του κλάδου αναφέρουν ότι η Χουάνγκ και οι συνεργάτες της καυχιόντουσαν για τις διασυνδέσεις της με τον επικεφαλής της Nvidia, χρησιμοποιώντας τις για τη συγκέντρωση κεφαλαίων και την προώθηση των επιχειρήσεών τους, οι οποίες έχουν επενδύσει μαζί με την κινεζική κυβέρνηση σε κέντρα δεδομένων. Στη Νοτιοανατολική Ασία, η Megaspeed συνεχίζει να προωθεί νέα έργα, να πραγματοποιεί προσλήψεις και να προβάλλει τις στενές επαφές της με την Nvidia.
Η εταιρεία προχωρά στην κατασκευή μεγάλου κέντρου δεδομένων στο Τζοχόρ της Μαλαισίας, ακριβώς απέναντι από τα σύνορα με τη Σιγκαπούρη. Στα μέσα του περασμένου μήνα, εταιρεία ανάπτυξης ακινήτων ανακοίνωσε ότι έλαβε την τελική πληρωμή για την έκταση όπου θυγατρική της Megaspeed έχει αναλάβει την ανέγερση του έργου.
Σε πρόσφατη αυτοψία δημοσιογράφου των Times, σειρές δομικών υλικών βρίσκονταν ανάμεσα στους ημιτελείς σκελετούς των κτιρίων. Έξω από το πάρκο, εκσκαφείς άνοιγαν αυλάκια στο έδαφος καθώς οι εργάτες τοποθετούσαν τσιμεντένιους αγωγούς. Σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τα σχέδια, η εταιρεία έχει ήδη εξασφαλίσει τα απαραίτητα τσιπ για την ολοκλήρωση της κατασκευής.
Με πληροφορίες από New York Times
