Λίγα πράγματα μπορούν να συγκριθούν με τη δυναμική που έχει ένα εισιτήριο ταξιδιού. Κυρίως ηλεκτρονικό αλλά ακόμα ενίοτε και σε χαρτί, στο email, το ηλεκτρονικό πορτοφόλι ή την τσέπη μας, το εισιτήριο δεν εκπροσωπεί απλώς τις εμπειρίες που ανυπομονούμε να ζήσουμε, αλλά την υπόσχεση των διακοπών σε συμβολικό επίπεδο.
Από τη γαλήνια παραλία ενός κυκλαδίτικου νησιού μέχρι τα μουσεία και τις λεωφόρους μιας μεγάλης πρωτεύουσας και από τα hiking trails στο παραδοσιακό κατάλυμα ενός μικρού χωριού των Άλπεων, ο τουρισμός καλύπτει διαφορετικές ανάγκες, ανοίγει νέους ορίζοντες και οδηγεί σε εμπειρίες ζωής.
Εμπειρίες στις οποίες όλοι θέλουν -και πρέπει να- έχουν πρόσβαση.
Ως Eυρωπαίοι πολίτες, βρισκόμαστε σε ένα ενδιαφέρον σταυροδρόμι: ζούμε στον κορυφαίο τουριστικό προορισμό παγκοσμίως, υποδεχόμαστε επισκέπτες από όλες τις χώρες του κόσμου και ταυτόχρονα γινόμαστε και εμείς τουρίστες στις ευρωπαϊκές πόλεις. .
Και ενώ μιλάμε διαρκώς για την ανάπτυξη του τουρισμού, πόσο καλά γνωρίζουμε τις επιμέρους δυναμικές του; Πώς οραματιζόμαστε το μέλλον του;
Αυτά τα ζητήματα έφερε στο τραπέζι ο Διάλογος Νεολαίας για τον Ευρωπαϊκό Τουρισμό που φιλοξένησε ο Επίτροπος για τις Βιώσιμες Μεταφορές και τον Τουρισμό, Απόστολος Τζιτζικώστας, στο Ωδείο Αθηνών.
Η συγκυρία είναι σημαντική -είναι η πρώτη φορά που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρουσιάσει στρατηγική για τον Βιώσιμο Τουρισμό και όπως είπε ο Επίτροπος στους 20 νέους ανθρώπους που συζήτησαν μαζί του, οι αποφάσεις της Κομισιόν δεν παίρνονται σε ένα κλειστό δωμάτιο στις Βρυξέλλες, μακριά από την κοινωνία, αλλά συνδιαμορφώνονται συνομιλώντας με τους πολίτες, στην καρδιά των γεγονότων.
Για αυτό και η διάρθρωση του διαλόγου είχε την ατμόσφαιρα μιας ζεστής, φιλικής συζήτησης ανάμεσα σε νέους. 20 νέοι άνθρωποι από διαφορετικά κοινωνικά και επαγγελματικά υπόβαθρα (ιδιοκτήτες ξενοδοχειακών μονάδων, εργαζόμενοι στην εστίαση, διοργανωτές αθλητικών τουριστικών δραστηριοτήτων κ.α.) μοιράστηκαν τις εμπειρίες και την οπτική τους με τον Απόστολο Τζιτζικώστα, εξέφρασαν προβληματισμούς και αντάλλαξαν απόψεις μεταξύ τους, ενώ το κοινό παρακολουθούσε με ενδιαφέρον.
Μάλιστα, όσοι ήμασταν εκεί, μπορούσαμε να συμμετέχουμε στη συζήτηση, απαντώντας ή διατυπώνοντας ερωτήματα στην πλατφόρμα Slido όπου μας παρέπεμπαν τα QR codes του χώρου.
Σχεδιάζοντας από κοινού το μέλλον του τουρισμού
Η συζήτηση ξεκίνησε με την ανακοίνωση του νέου κανόνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το ενιαίο εισιτήριο, που θα απλοποιήσει τα σιδηροδρομικά ταξίδια στην Ευρώπη, ενισχύοντας τις βιώσιμες μετακινήσεις και προστατεύοντας τα δικαιώματα των ταξιδιωτών. Συγκεκριμένα, οι επιβάτες θα μπορούν να αναζητούν, να συγκρίνουν μεταξύ τους και να αγοράζουν συνδυαστικά δρομολόγια από διαφορετικούς παρόχους, σε ένα εισιτήριο.
Ο Σάκης Τανιμανίδης που παρουσίαζε την εκδήλωση αλλά και ο Ευτύχης Μπλέτσας, έκαναν τις πρώτες τοποθετήσεις έχοντας ασχοληθεί επαγγελματικά με τα ταξίδια, φέρνοντας στο επίκεντρο το ερώτημα: πώς μπορεί να αναδειχθεί ένας τόπος ως τουριστικός προορισμός χωρίς να οδηγηθεί στον υπερτουρισμό;
Με αυτή την αφορμή, συζητήθηκε η ανάγκη να διευρυνθεί χρονικά η τουριστική περίοδος, ώστε να ενθαρρύνονται οι επισκέπτες να ταξιδεύουν καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, αλλά και να ενισχύονται οικονομικά οι τοπικές κοινότητες σε λιγότερο δημοφιλείς περιοχές ώστε να διοργανώνουν δραστηριότητες που σχετίζονται με την κουλτούρα και τις συνήθειές τους.
Ακούγοντας τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν μικρότερες επιχειρήσεις να ανταγωνιστούν τις μεγαλύτερες μονάδες, ακόμα και στο επίπεδο της προώθησης και της προβολής, ο κ. Τζιτζικώστας ανέφερε τη συμβολή των εκπαιδευτικών προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον Τουρισμό, σχολιάζοντας το πόσο σημαντικό είναι να ενθαρρύνονται να αναβαθμίσουν τις δεξιότητές τους όσοι εργάζονται σε έναν τομέα που αλλάζει και εξελίσσεται με τόσο γρήγορους ρυθμούς.
Μια ακόμα ενδιαφέρουσα τοποθέτηση έθεσε το ζήτημα της συμπεριφοράς, τόσο των ντόπιων όσο και των τουριστών, ένα δεδομένο που μπορεί να αλλάξει σημαντικά την εμπειρία που έχουμε από την επίσκεψη σε έναν προορισμό. Η υποστήριξη των ντόπιων στο να διαχειρίζονται πιο αποτελεσματικά τη μεγάλη προσέλευση, για παράδειγμα, θα μπορεί να αναβαθμίσει αποτελεσματικά τόσο την καθημερινότητα των εργαζομένων αλλά και την εμπειρία των ταξιδιωτών.
Η συζήτηση θύμιζε περισσότερο μια χαλαρή φιλική κουβέντα -με τους νέους να μοιράζονται και προσωπικές ιστορίες που αφορούσαν μεταξύ άλλων την έλλειψη προσβασιμότητας. «Ο τουρισμός μας ενώνει, σαν Ευρωπαίους πολίτες -πρέπει να είναι προσβάσιμος σε όλους, με κάθε τρόπο. Τα ζητήματα προσβασιμότητας είναι σημαντικό κομμάτι της στρατηγικής που θα παρουσιάσουμε, η οποία δημιουργήθηκε με βάση τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών», ανέφερε ο κ. Τζιτζικώστας.
Λίγο πριν το τέλος, ένα από τα θέματα που φάνηκε να απασχολούν τους περισσότερους συμμετέχοντες ήρθε στο προσκήνιο: πώς μπορεί ένας τουριστικός προορισμός να διατηρήσει την αυθεντικότητά του; Και πώς μπορούν οι κάτοικοι μιας δημοφιλούς τοποθεσίας να διατηρήσουν την ποιότητα ζωής τους σε έναν «viral» προορισμό;
Προτάσεις και σκέψεις όπως η ανάδειξη εναλλακτικών προορισμών με νέα δρομολόγια, η καλύτερη τοπική διαχείριση αλλά και η ανάδυση νέων προτάσεων τουρισμού έδειξαν προς μια κατεύθυνση λύσεων αλλά ταυτόχρονα έδωσαν τροφή για σκέψη για τους τρόπους υλοποποίησής τους.
Όταν ολοκληρώθηκε η εκδήλωση, οι συμμετέχοντες και το κοινό δημιούργησαν μικρές ομάδες στον ηλιόλουστο εξωτερικό χώρο του Ωδείου Αθηνών. Στην πραγματικότητα, η συζήτηση για τον τουρισμό δεν είχε μόλις ολοκληρωθεί: είχε μόλις ξεκινήσει.














