Για τους αυξανόμενους συστημικούς κινδύνους που απορρέουν από την κλιματική αλλαγή, προειδοποίησαν 40 από τα μεγαλύτερα συνταξιοδοτικά ταμεία, ασφαλιστικές εταιρείες και κρατικά επενδυτικά ταμεία του κόσμου, καθώς ο χρηματοπιστωτικός τομέας βρίσκεται στο επίκεντρο της συνόδου του ΟΗΕ για το κλίμα COP31, στην Αττάλεια.
Οι ανησυχίες σχετικά με τις επιπτώσεις στην χρηματοπιστωτική σταθερότητα εκφράστηκαν σε συνάντηση κεκλεισμένων των θυρών, στην οποία συμμετείχαν επενδυτές όπως το κρατικό επενδυτικό ταμείο της Σιγκαπούρης Temasek, το δανέζικο συνταξιοδοτικό ταμείο PFA και η βρετανική ασφαλιστική εταιρεία Legal & General, σύμφωνα με τους FT.
Στις συζητήσεις συμμετείχε επίσης ο πρώην αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Αλ Γκορ, συνιδρυτής της Generation Investment Management, η οποία έχει επενδύσει στην εταιρεία ενέργειας Octopus Energy.
Οι επενδυτές απηύθυναν ηχηρή προειδοποίηση πως η κλιματική αλλαγή εξελίσσεται σε ένα «πρόβλημα συστημικού κινδύνου», δήλωσε ένας από τους επενδυτές που συμμετείχαν. Ταυτόχρονα, επεσήμανε ότι εάν ο κόσμος πρόκειται να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την κλιματική αλλαγή, «θα χρειαστεί κεφάλαια — και αυτό γίνεται πλέον σαφές τόσο στη διαδικασία των COP όσο και στους μεγάλους θεσμικούς επενδυτές με ευρεία χαρτοφυλάκια».
Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο ότι η συνάντηση κατόχων κεφαλαίων πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η χρηματοδότηση από τον ιδιωτικό τομέα θεωρείται ολοένα και πιο απαραίτητη για την επίτευξη των στόχων που συμφωνήθηκαν σε προηγούμενες συνόδους κορυφής.
Υποχώρηση από προηγούμενες δεσμεύσεις
Πριν από δύο χρόνια, οι χώρες συμφώνησαν να αυξήσουν τη χρηματοδότηση για το κλίμα σε τουλάχιστον 300 δισ. δολάρια ετησίως έως το 2035, με στόχο το ποσό αυτό να φτάσει τα 1,3 τρισ. δολάρια.
Οι τράπεζες και οι εταιρείες διαχείρισης κεφαλαίων είχαν ισχυρή παρουσία σε προηγούμενες διασκέψεις COP, μετά τις δεσμεύσεις που ανέλαβε ο χρηματοπιστωτικός τομέας στη σύνοδο της Γλασκόβης το 2021. Ωστόσο, πολλές από αυτές έχουν υποχωρήσει από τις δεσμεύσεις τους μετά την επανεκλογή του Ντόναλντ Τραμπ το 2024 και την επακόλουθη αντίδραση των Ρεπουμπλικανών απέναντι σε θέματα ESG.
Παρόλα αυτά, τα συνταξιοδοτικά ταμεία και οι επενδυτές με μακροπρόθεσμο επενδυτικό ορίζοντα «δεν σταμάτησαν ποτέ να εργάζονται» πάνω στα ζητήματα της κλιματικής αλλαγής, δήλωσε ο Damien Navizet, επικεφαλής των πρωτοβουλιών βιωσιμότητας των χρηματοπιστωτικών αγορών στη γαλλική Caisse des Dépôts.
Οπως είπε, πολλοί από τους ιδιοκτήτες κεφαλαίων που συμμετείχαν στη συνάντηση της Αττάλειας θεωρούν ότι δεν διαθέτουν ακόμη τα κατάλληλα εργαλεία για να αξιολογούν και να διαχειρίζονται τους κινδύνους των επενδύσεων σε αναδυόμενες αγορές, όπου υπάρχει μεγάλη ανάγκη χρηματοδότησης. «Χωρίς δημόσιες πολιτικές, οι επενδυτές δυσκολεύονται να αποφασίσουν ποια επένδυση αποτελεί μια καλή μακροπρόθεσμη επιλογή», τόνισε.
Η Βραζιλία επιδιώκει να κινητοποιήσει ιδιωτικά κεφάλαια για την πράσινη μετάβαση
Ο πρόεδρος της Βραζιλίας Λουίς Ιγνάσιο Λούλα ντα Σίλβα και η αναπτυξιακή τράπεζα της χώρας (BNDES) ανακοίνωσαν αυτή την εβδομάδα ένα σχέδιο άντλησης κεφαλαίων για έργα που σχετίζονται με το κλίμα, με τη συμμετοχή του Πράσινου Ταμείου για το Κλίμα (Green Climate Fund) και ιδιωτών επενδυτών, όπως η Brookfield.
Η BNDES συνεργάζεται επίσης με την εταιρεία Generation Investment Management του Αλ Γκορ. «Στόχος είναι να κινητοποιήσουμε σημαντικά κεφάλαια από τον ιδιωτικό τομέα», δήλωσε η Luciana Aparecida da Costa, επικεφαλής του τομέα υποδομών, ενεργειακής μετάβασης και κλιματικής αλλαγής της BNDES.
Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Τζον Κέρι, ο οποίος σήμερα είναι συμπρόεδρος της εταιρείας διαχείρισης επενδύσεων Galvanize, δήλωσε στους FΤότι σε ολόκληρο τον κόσμο «οι άνθρωποι αρχίζουν να συνειδητοποιούν ότι μπορεί κανείς να αποκομίσει σημαντικά κέρδη από την ενεργειακή μετάβαση».
Ο Rasmus Bessing, συνεπικεφαλής επενδύσεων και επικεφαλής των επενδύσεων ESG στο PFA, το οποίο διαχειρίζεται περιουσιακά στοιχεία ύψους 120 δισ. δολαρίων, δήλωσε ότι πήγε στην COP31 για να συζητήσει με άλλους θεσμικούς επενδυτές, αναπτυξιακές τράπεζες και άλλους φορείς πώς μπορούν να δημιουργηθούν τα κατάλληλα «πλαίσια» που θα καταστήσουν τις πράσινες επενδύσεις οικονομικά βιώσιμες. «Η συζήτηση αφορά τον τρόπο με τον οποίο θα δομηθούν αυτές οι συμφωνίες, ώστε να διευκολυνθούν οι επενδύσεις», ανέφερε. «Πιστεύουμε στην επιστημονική τεκμηρίωση και θεωρούμε ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί απειλή για την αξία των επενδύσεων», τόνισε.
Προειδοποίηση και από τις ασφαλιστικές εταιρείες
Παράλληλα, πραγματοποιήθηκε και μια ανεξάρτητη εκδήλωση με επίκεντρο τις ασφαλιστικές εταιρείες, μακριά από τον επίσημο χώρο της συνόδου, όπου στελέχη του κλάδου συζήτησαν τους αυξανόμενους δημοσιονομικούς και ασφαλιστικούς κινδύνους που προκαλεί η κλιματική αλλαγή, καθώς και τις επιπτώσεις τους στο σύνολο του χρηματοπιστωτικού τομέα.
«Τα περιουσιακά στοιχεία ενδέχεται να καταστούν λιγότερο ελκυστικά για επενδύσεις ή λιγότερο κατάλληλα για τραπεζική χρηματοδότηση», δήλωσε ο Butch Bacani, επικεφαλής του τομέα ασφαλίσεων στο Πρόγραμμα Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP).
Κεντρικές τράπεζες: Το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη κεφαλαίων, αλλά η έλλειψη αξιόπιστης κλιματικής πολιτικής
Την ίδια στιγμή, ο επικεφαλής ενός παγκόσμιου δικτύου κεντρικών τραπεζών και εποπτικών αρχών του χρηματοπιστωτικού συστήματος προειδοποίησε επίσης ότι η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος και ότι η αντιμετώπισή της δεν μπορεί να αφεθεί αποκλειστικά στους ιδιώτες επενδυτές.
Ο Olaf Sleijpen, διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, δήλωσε ότι «το πρόβλημα συχνά δεν είναι η έλλειψη κεφαλαίων. Είναι η έλλειψη αξιόπιστης, συνεπούς και μακροπρόθεσμης κλιματικής πολιτικής, η οποία θα παρέχει στους επενδυτές την εμπιστοσύνη που χρειάζονται για να διαθέσουν αυτά τα κεφάλαια».
Υπερασπίστηκε επίσης την αρμοδιότητα των κεντρικών τραπεζών να ασχολούνται με την κλιματική αλλαγή, λέγοντας: «Επηρεάζει τις τράπεζες, τις ασφαλιστικές εταιρείες και, τελικά, τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ένας κίνδυνος που επηρεάζει όλα αυτά δεν είναι ευθύνη κάποιου άλλου».
Η απλή διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών δεν αρκεί. Σύμφωνα με τον Sleijpen, μόνο η επίτευξη μηδενικών καθαρών εκπομπών μπορεί να διατηρήσει την κλιματική αλλαγή σε διαχειρίσιμα επίπεδα.
Πρόσθεσε ότι η έγκαιρη και συντονισμένη σε παγκόσμιο επίπεδο δράση για το κλίμα θα μπορούσε να μειώσει περίπου στο μισό το οικονομικό κόστος της μετάβασης έως το 2030. Οπως είπε χαρακτηριστικά, σε ένα σενάριο έγκαιρης δράσης, το κόστος θα ανερχόταν περίπου στο 0,5% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Αντίστοιχα, σε περίπτωση καθυστέρησης τριών ετών, το κόστος θα αυξανόταν στο 1,3% του παγκόσμιου ΑΕΠ.
«Μπορούμε να επιλέξουμε να μειώσουμε συνειδητά τις ευπάθειές μας ή να περιμένουμε μέχρι οι κρίσεις να μας αναγκάσουν να προσαρμοστούμε», κατέληξε.
