Πλανήτης «Φοίνικας»… Σε μια πρωτοποριακή ανακάλυψη, επιστήμονες δηλώνουν ότι εντόπισαν έναν πλανήτη ο οποίος ενδέχεται να σχηματίστηκε από τα συντρίμμια και τη στάχτη ενός μητρικού άστρου, αναγεννημένος όπως το μυθικό πουλί.
Ο πλανήτης είναι πιθανότατα ένας αέριος γίγαντας που περιφέρεται γύρω από έναν λευκό νάνο με την ονομασία HS 0209+0832, ο οποίος βρίσκεται σε απόσταση περίπου 270 ετών φωτός από τη Γη, σύμφωνα με τους συντάκτες μελέτης που δημοσιεύτηκε τη Δευτέρα στο περιοδικό *Nature Astronomy*. Αφού ανέλυσαν παρατηρήσεις από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble της NASA και άλλα όργανα, η ερευνητική ομάδα εντόπισε χημικές ενδείξεις που υποδηλώνουν ότι ο πλανήτης θα μπορούσε να έχει συμπυκνωθεί από υλικό που αποβλήθηκε από το άστρο καθώς αυτό εξαντλούσε τα αποθέματα ενέργειάς του και κατέρρεε σε λευκό νάνο.
Όταν ένα άστρο παρόμοιο με τον Ήλιο πεθαίνει, αρχικά διαστέλλεται ταχύτατα μετατρεπόμενο σε ερυθρό γίγαντα και στη συνέχεια αποβάλλει τα εξωτερικά του στρώματα, αφήνοντας πίσω του έναν πολύ μικρότερο αλλά πυκνό και θερμό πυρήνα — γνωστό ως λευκό νάνο, τονίζει το CNN. Ορισμένοι πλανήτες «πρώτης γενιάς» —εκείνοι δηλαδή που σχηματίστηκαν αρχικά ταυτόχρονα με το άστρο— μπορούν να επιβιώσουν από αυτό το κατακλυσμιαίο γεγονός, εφόσον η τροχιά τους είναι αρκετά ευρεία. Οι αστρονόμοι έχουν παρατηρήσει ελάχιστους τέτοιους «επιζώντες» πρώτης γενιάς να περιφέρονται γύρω από λευκούς νάνους, αλλά ποτέ μέχρι τώρα δεν είχαν καταγράψει έναν λεγόμενο πλανήτη «δεύτερης γενιάς»: έναν εντελώς νέο κόσμο, δημιουργημένο από τα συντρίμμια ενός νεκρού άστρου.
Η ένδειξη που υποδηλώνει ότι ο HS 0209+0832 ενδέχεται να γέννησε έναν νέο πλανήτη είναι τα ασυνήθιστα ίχνη βαρέων στοιχείων στην επιφάνεια του λευκού νάνου, τα οποία οι συντάκτες της μελέτης θεωρούν ότι αποτελούν πλανητικό υλικό που «βρέχει» πάνω στον εναπομείναντα πυρήνα. «Αυτό το πλανητικό υλικό είναι πολύ πλούσιο σε ένα στοιχείο που ονομάζεται νιόβιο», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης Τζέιμι Ουίλιαμς, υποψήφιος διδάκτωρ στο Τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου του Γουόρικ στην Αγγλία. «Είναι η πρώτη φορά που εντοπίζεται αυτό το στοιχείο σε λευκό νάνο, γεγονός που υποδηλώνει ότι το πλανητικό υλικό προέρχεται από τη «στάχτη» του άστρου κατά τον θάνατό του
Η περαιτέρω ανάλυση των παρατηρήσεων από το δορυφόρο TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) της NASA αποκάλυψε μια αμυδρή μεταβολή της φωτεινότητας που επαναλαμβάνεται κάθε 4,4 ημέρες — ένα ευρήμα που, σύμφωνα με τους ερευνητές, συνάδει με την παρουσία ενός γιγαντιαίου πλανήτη σε τροχιά γύρω από τον λευκό νάνο. «Το ενδιαφέρον στοιχείο σχετικά με τους πλανήτες που περιφέρονται κοντά σε λευκούς νάνους είναι ότι, επειδή οι λευκοί νάνοι ψύχονται με την πάροδο του χρόνου, η κατοικήσιμη ζώνη τους παραμένει πολύ σταθερή. Ένας πλανήτης δεύτερης γενιάς θα μπορούσε να σχηματιστεί και στη συνέχεια να παραμείνει εντός της κατοικήσιμης ζώνης για δεκάδες δισεκατομμύρια χρόνια», επισήμανε ο Ουίλιαμς.
Μια τόσο μεγάλη περίοδος σταθερότητας θα μπορούσε να προσφέρει πιο ιδανικές συνθήκες για τη ζωή, ωστόσο απαιτείται περαιτέρω έρευνα για την επιβεβαίωση της ανακάλυψης του πλανήτη δεύτερης γενιάς, διευκρίνισε. «Δεν πρόκειται για επιβεβαιωμένο πλανήτη», ξεκαθάρισε ο Ουίλιαμς. «Προς το παρόν, είναι απλώς ένας υποψήφιος πλανήτης».
Οι αστρονόμοι δεν γνωρίζουν ακόμη όλες τις λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο σχηματισμού των πλανητών πρώτης γενιάς, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο αβέβαιους τους πιθανούς μηχανισμούς πίσω από τη δημιουργία αυτού του πλανήτη δεύτερης γενιάς, η ανακάλυψη του οποίου ανακοινώθηκε πρόσφατα. Σύμφωνα με τον Ουίλιαμς, η διαδικασία σχηματισμού του πλανήτη ενδέχεται να προήλθε από μια σύγκρουση μεταξύ του ετοιμοθάνατου άστρου και ενός δεύτερου ουράνιου σώματος. «Είναι πιθανό να υπήρχε κάποιο άλλο αντικείμενο κοντά στον πυρήνα του άστρου —ίσως ένα άστρο με μάζα περίπου ίση με το 20% της μάζας του Ήλιου ή ένας καφέ νάνος», σημείωσε ο ερευνητής, αναφερόμενος σε μια κατηγορία ψυχρών ουράνιων σωμάτων που αποτελούν ενδιάμεση μορφή μεταξύ άστρου και πλανήτη.
Η ανακάλυψη αυτή προσθέτει επιπλέον στοιχεία στις έρευνες που δείχνουν ότι τα πλανητικά συστήματα είναι ποικιλόμορφα και σύνθετα, ακόμη και μετά τον θάνατο του μητρικού τους άστρου, σύμφωνα με τη Σούζαν Μουλάλι, επιστήμονα της αποστολής στο Επιστημονικό Ινστιτούτο Διαστημικού Τηλεσκοπίου (Space Telescope Science Institute), το κέντρο επιστημονικών επιχειρήσεων του Hubble.
«Ορισμένοι πλανήτες ενδέχεται να επιβιώσουν από τον θάνατο του άστρου, άλλοι μπορεί να εκτοξευθούν στο διάστημα ή να καταβροχθιστούν από αυτό. Εάν οι πλανήτες δεύτερης γενιάς είναι εφικτοί, τότε πολύ περισσότεροι λευκοί νάνοι θα διαθέτουν πλανήτες απ’ όσους αναμέναμε», ανέφερε σε email της η Μουλάλι, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη. «Αυτή η ένδειξη για έναν εξωπλανήτη δεύτερης γενιάς υποδηλώνει ότι η “μετά θάνατον ζωή” των εξωπλανητών ενδέχεται να είναι πολύ πιο σύνθετη από όσο πιστεύαμε».
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
