Η προστασία του Παγασητικού Κόλπου, που παραμένει η «πηγή ζωής» για την οικονομία και τη βιοποικιλότητα της περιοχής, φαίνεται πως τίθεται ξανά σε κίνδυνο. Δυόμιση χρόνια μετά την καταστροφή του Daniel και ενώ το οικοσύστημα συνεχίζει να δοκιμάζεται, νέες αποφάσεις και εγκρίσεις για την εγκατάσταση δραστηριοτήτων LNG και θαλάσσιας μεταφοράς καυσίμων προκαλούν έντονες αντιδράσεις από πολίτες και περιβαλλοντικές οργανώσεις.
Η Περιβαλλοντική Πρωτοβουλία Μαγνησίας (ΠΠΜ) και η Κίνηση Πολιτών Σούρπης (ΚΙ.ΠΟ.Σ) εκδίδουν ανακοίνωση για να καταδείξουν τους κινδύνους που προκύπτουν και τονίζουν την ανάγκη διαφάνειας και συμμετοχής των τοπικών κοινωνιών στις διαδικασίες που αφορούν τον Παγασητικό. Ακολουθεί η πλήρης ανακοίνωση:
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΠΜ – ΚΙ.ΠΟ.Σ
Όλοι σχεδόν οι τοπικοί παράγοντες ομνύουν στο όνομα της καθαρότητας του Παγασητικού και της διατήρησης της υγείας του αλλά, μερικές φορές, λαμβάνουν αποφάσεις οι οποίες οδηγούν στον σταδιακό αφανισμό του. Δυόμιση χρόνια μετά την καταστροφή του Daniel, από την οποία δοκιμάστηκε σοβαρά και το οικοσύστημα του Παγασητικού (που συνεχίζει να δοκιμάζεται), η περιοχή μας επιχειρεί να «βγάλει τα μάτια της». Από τη μια με τη συζήτηση για εγκατάσταση της δραστηριότητας του LNG στον Παγασητικό και από την άλλη με τη διαδικασία έγκρισης θαλάσσιας μεταφοράς πετρελαιοειδών και άλλων επικίνδυνων υλικών, στις δεξαμενές αποθήκευσης καυσίμων που βρίσκονται στην περιοχή Τσιγκέλι Αλμυρού, στον Όρμο Σούρπης. Σχετικά γνωμοδότησε πρόσφατα θετικά το Δημοτικό Συμβούλιο Αλμυρού, χωρίς να ζητήσει τη γνώμη και της Δημοτικής Κοινότητας Σούρπης, παρόλο που στην περιοχή της βρίσκονται οι εγκαταστάσεις αυτές.
Το ιστορικό της υπόθεσης είναι το εξής:
- Τη δεκαετία του ’90 η εταιρεία «KAOIL ΑΦΟΙ ΚΟΥΤΛΑ Α.Ε.» αποφάσισε να εγκαταστήσει στην περιοχή Τσιγγέλι Αλμυρού δεξαμενές αποθήκευσης πετρελαιοειδών. Η Εταιρεία αρχικά ζήτησε άδεια αποθήκευσης λιπαντικών και αφού πήρε την δήθεν αθώα άδεια, ζήτησε και πήρε άδεια αποθήκευσης πετρελαιοειδών αλλά με απόλυτη περιφρόνηση προς κάθε έννοια νομιμότητας.
- Αυτό τεκμηριώθηκε από δύο επίσημες πραγματογνωμοσύνες που πραγματοποίησε το ΤΕΕ, Παράρτημα Μαγνησίας, στις 17/5/94 και 16/11/94 αντίστοιχα. Με τις πραγματογνωμοσύνες αυτές αποδείχθηκε ότι, παρά την τότε απαγόρευση κάθε εργασίας από το ΣτΕ (τμήμα αναστολών), η Εταιρεία συνέχισε παράνομα τις εργασίες.
- Κατασκεύασε μάλιστα παράνομα αγωγό, χωρίς την άδεια της παρακείμενης Χαλυβουργίας από το χώρο της οποίας πέρασε ο αγωγός.
- Μετά την έκδοση της απόφασης του ΣτΕ (5235/96) που ακύρωνε τις σχετικές πράξεις της Διοίκησης (προέγκριση χωροθέτησης της Περιφέρειας Θεσσαλίας και έγκριση περιβαλλοντικών όρων από το ΥΠΕΧΩΔΕ), η Εταιρεία ολοκλήρωσε τις εγκαταστάσεις και στη συνέχεια ζήτησε άδεια αποθήκευσης υγρών καυσίμων που αβασάνιστα χορήγησε η τότε Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση, με χερσαία μεταφορά. Οι οικολογικές οργανώσεις προειδοποιούσαν τότε ότι ανοίγεται η κερκόπορτα και θα ακολουθήσει άδεια και για θαλάσσια μεταφορά.
- Ο τότε Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας Θεσσαλίας κ. Γκούπας, το Φεβρουάριο του 2007, ενέκρινε τους περιβαλλοντικούς όρους για κατασκευή αγκυροβολίου και αγωγών καυσίμων για τη μεταφορά πετρελαιοειδών με πλοία.
- Έκτοτε η εταιρεία ΚΟΥΤΛΑ δεν προχώρησε σε θαλάσσια μεταφορά, πιθανόν λόγω των επισημάνσεων του ΣτΕ για την ανάγκη προστασίας του Παγασητικού Κόλπου.
- Το 2019 οι εγκαταστάσεις αγοράστηκαν από την εταιρεία «Petrolina Terminals Ltd» (Κυπριακών συμφερόντων), η οποία ζήτησε έγκριση Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) για κατασκευή υπόγειων αγωγών μεταφοράς καυσίμων από πλοία που θα δένουν σε αγκυροβόλιο 300 μέτρα από την ακτή. Οι μεταφερόμενες ποσότητες προβλέπεται να είναι 20.000 m³ καυσίμων ανά πλοίο.
- Τα καύσιμα θα είναι σε μορφή υγρή και υγροποιημένου αερίου (LNG).
- Το 2024 η Περιφέρεια Θεσσαλίας εγκρίνει τη λειτουργία της μονάδας αποθήκευσης ναυτιλιακών καυσίμων σε θυγατρική της εταιρείας.
- Το «μοτίβο» των θέσεων εργασίας επαναλαμβάνεται από τη ΜΠΕ, υπόσχεται εργασία σε 50 άτομα, ενώ στην προηγούμενη εταιρεία τελικά εργάστηκαν μόνο πέντε, οι τέσσερις αλλοδαποί.
- Οι μελετητές δεν ζήτησαν και δεν έλαβαν υπόψη τους τη γνώμη των φορέων της περιοχής, ούτε των οικολογικών οργανώσεων, παρότι είχαν υποχρέωση. Δεν μνημονεύονται οι αποφάσεις του ΣτΕ που επισημαίνουν την ανάγκη προστασίας του Παγασητικού, ενώ επικεντρώνονται σε επουσιώδεις λεπτομέρειες.
Η Περιβαλλοντική Πρωτοβουλία Μαγνησίας (ΠΠΜ) και η Κίνηση Πολιτών Σούρπης (ΚΙ.ΠΟ.Σ) τονίζουν ότι ο Παγασητικός συνδέεται με την αλιεία, τον τουρισμό, το εμπόριο και τη βιοποικιλότητα και δεν έχει να ωφεληθεί από εγκαταστάσεις υγρών καυσίμων ή LNG. Αντίθετα, διατρέχει συνεχώς τον κίνδυνο σοβαρών επιπτώσεων.
Υπενθυμίζεται ότι την τότε προσφυγή και απόφαση του ΣτΕ (1996) είχαν υπογράψει, μεταξύ άλλων, η Κοινότητα Σούρπης, ο Δικηγορικός Σύλλογος, ο Ιατρικός Σύλλογος, η Ένωση Ξενοδόχων και φορείς της περιοχής Αλμυρού
