Η Φατίμα Ζάχρα Ελ Μανσούρι ορίστηκε η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός του Μαρόκο, μετά τη νίκη του κεντρώου Κόμματος Αυθεντικότητας και Εκσυγχρονισμού (PAM) στις βουλευτικές εκλογές της περασμένης εβδομάδας, στις οποίες εξασφάλισε τις περισσότερες έδρες.
Ο διορισμός της την καθιστά μόλις τη δεύτερη γυναίκα που ηγείται κυβέρνησης στον αραβικό κόσμο, μετά την Ναΐλα Μπουντέν από την Τυνησία.
Η Ελ Μανσούρι διορίστηκε από τον βασιλιά Μοχάμεντ ΣΤ΄, ο οποίος την επέλεξε για τη θέση της πρωθυπουργού έναντι του επικεφαλής της ποδοσφαιρικής ομοσπονδίας της χώρας, Φουζί Λεκζάα, κορυφαίου πολιτικού του ίδιου κόμματος.
Η 50χρονη Ελ Μανσούρι έχει διατελέσει επί σειρά ετών δήμαρχος του Μαρακές, ενώ υπηρέτησε επίσης ως υπουργός στην προηγούμενη κυβέρνηση συνασπισμού.
Το Μαρόκο είναι συνταγματική μοναρχία, ωστόσο το μεγαλύτερο μέρος της εξουσίας παραμένει στα χέρια του βασιλιά.
Μαρόκο: Η Ελ Μανσούρι εξήρε τον βασιλιά ως «τον μεγαλύτερο υποστηρικτή των γυναικών» στη χώρα
Σε συνέντευξη Τύπου για τη νίκη του κόμματος της, πριν από την ανακοίνωση της ως πρωθυπουργού, η Ελ Μανσούρι ρωτήθηκε εάν το κράτος θα χρειαστεί να προχωρήσει σε αλλαγές προκειμένου να προσαρμοστεί στην παρουσία της σε μουσουλμανικές θρησκευτικές τελετές στις οποίες παρίσταται ο βασιλιάς, συμπεριλαμβανομένων των προσευχών της Παρασκευής και του Έιντ, όπου άνδρες και γυναίκες προσεύχονται σε ξεχωριστούς χώρους.
Δεν απάντησε άμεσα στην ερώτηση, αλλά εξήρε τον βασιλιά ως «τον μεγαλύτερο υποστηρικτή των γυναικών» στη χώρα. «Η Αυτού Μεγαλειότητα είναι ο κάτοχος της σοφίας. Εάν μου ανατεθεί η ευθύνη της επικεφαλής της κυβέρνησης, θα είναι μεγάλη τιμή», δήλωσε.
Η Ελ Μανσούρι είναι μία από τις πιο πολλά υποσχόμενες γυναίκες πολιτικούς του Μαρόκο.
Δικηγόρος στο επάγγελμα, σπούδασε στο Πανεπιστήμιο Μοχάμεντ Ε΄ στην πρωτεύουσα Ραμπάτ, προτού συνεχίσει τις σπουδές της στη Γαλλία και τις ΗΠΑ, με εξειδίκευση στο εμπορικό και εταιρικό δίκαιο.
Εισήλθε στην πολιτική μετά την ίδρυση του PAM το 2008 και έγινε η πρώτη γυναίκα που ανέλαβε δήμαρχος του Μαρακές το 2009. Επέστρεψε στη θέση μετά τις εκλογές του 2021.
Τα τελευταία πέντε χρόνια διετέλεσε υπουργός Εθνικού Χωροταξικού Σχεδιασμού, Πολεοδομίας, Στέγασης και Πολιτικής Πόλεων υπό τον πρώην πρωθυπουργό Αζίζ Αχνούς.
Τον Φεβρουάριο του 2024 έγινε συντονίστρια του συνασπισμού ηγεσίας του PAM.
Μαρόκο: Η Ελ Μανσούρι έχει απορρίψει τον χαρακτηρισμό της ως «σιδηρά γυναίκα»
Η Ελ Μανσούρι έχει απορρίψει τον χαρακτηρισμό της ως «σιδηράς γυναίκας», δηλώνοντας στο περιοδικό του PAM το 2021: «Δεν είμαι ούτε γυναίκα από ατσάλι ούτε από σίδερο. Είμαι μια ελεύθερη ακτιβίστρια».
Κατά τη διάρκεια της πολιτικής της σταδιοδρομίας, η Ελ Μανσούρι έχει μιλήσει σπάνια δημόσια για τα δικαιώματα των γυναικών ή την ανισότητα μεταξύ των φύλων, παρά τις συνεχιζόμενες συζητήσεις στο Μαρόκο για ζητήματα όπως το εάν θα πρέπει να απαγορευτεί η πολυγαμία και εάν άνδρες και γυναίκες θα πρέπει να έχουν ίσα δικαιώματα στην κληρονομιά.
Σύμφωνα με το Σύνταγμα του Μαρόκο, ο βασιλιάς διορίζει τον επικεφαλής της κυβέρνησης από το κόμμα που καταλαμβάνει την πρώτη θέση στις εκλογές για τη Βουλή των Αντιπροσώπων.
Το PAM διοικείται από συλλογική ηγεσία από τον Φεβρουάριο του 2024, αντί από έναν και μόνο γενικό γραμματέα.
Μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων την περασμένη εβδομάδα, η Ελ Μανσούρι δήλωσε ότι η τελική απόφαση για την επιλογή μεταξύ της ίδιας και του Λεκζάα ανήκε στον βασιλιά.
Στο παρελθόν, ο διορισμός ήταν σε μεγάλο βαθμό τυπική διαδικασία, καθώς τα περισσότερα μαροκινά κόμματα διοικούνταν από έναν και μόνο γενικό γραμματέα, καθιστώντας σαφές ποιος θα προτεινόταν για την ηγεσία της κυβέρνησης.
Με 97 έδρες, το PAM δεν διαθέτει πλειοψηφία και θα χρειαστεί να σχηματίσει κυβερνητικό συνασπισμό προκειμένου να φτάσει τις 198 έδρες που απαιτούνται για την απόλυτη πλειοψηφία στο 395μελές κοινοβούλιο.
Δεν είναι σαφές με ποιο κόμμα θα συνεργαστεί, καθώς έχει έρθει σε ρήξη με τον Εθνικό Συναγερμό Ανεξάρτητων (RNI), ο οποίος ηγήθηκε της απερχόμενης κυβέρνησης, στην οποία το PAM συμμετείχε ως μικρότερος εταίρος.
Το ισλαμιστικό Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (PJD) ανέκαμψε, εξασφαλίζοντας 54 έδρες, έναντι μόλις 13 στις προηγούμενες εκλογές, ενισχυμένο από την επιστροφή του αρχηγού του κόμματος, Αμπντελιλάχ Μπενκιράν, πρώην πρωθυπουργού.
Μετά την ψηφοφορία, ο Μπενκιράν δήλωσε ότι το κόμμα θα παραμείνει στην αντιπολίτευση, αρνούμενο να συνεργαστεί με το PAM.
Με πληροφορίες από BBC
