Παρότι το ιρανικό καθεστώς θεωρείται κατακερματισμένο και ο ίδιος δεν έχει εμφανιστεί δημόσια μετά την εκλογή του ως ανώτατος ηγέτης του Ιράν λόγω του τραυματισμού του στην αρχή του πολέμου, ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο, μαζί με ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους, στη διαμόρφωση της πολεμικής στρατηγικής του Ιράν, εκτιμούν οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Ειδικότερα, σε αναφορές τους, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το CNN, διαπίστωσαν ότι η ακριβής κατανομή εξουσίας στο εσωτερικό του κατακερματισμένου πλέον ιρανικού καθεστώτος παραμένει ασαφής, αλλά τονίζουν ότι ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ πιθανότατα συμβάλλει στην καθοδήγηση του τρόπου με τον οποίο το Ιράν χειρίζεται τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου.
Ο Χαμενεΐ δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από τότε που υπέστη σοβαρά τραύματα σε επίθεση που σκότωσε τον πατέρα του και αρκετούς από τους κορυφαίους στρατιωτικούς ηγέτες της χώρας στην αρχή του πολέμου, γεγονός που προκάλεσε εικασίες για την υγεία του και τον ρόλο του στη δομή της ιρανικής ηγεσίας.
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν επίσης ότι το Ιράν συνεχίζει να ανακάμπτει από τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς, οι οποίοι άφησαν άθικτες σημαντικές ιρανικές στρατιωτικές δυνατότητες, και ότι η χώρα μπορεί να αντέξει αρκετούς ακόμη μήνες αμερικανικού αποκλεισμού, την ώρα που η κυβέρνηση Τραμπ συνεχίζει να επιδιώκει διπλωματικό τέλος στη σύγκρουσης.
Ο Χαμενεΐ ανακοινώθηκε ως νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αντικαθιστώντας τον πατέρα του, λίγες ημέρες μετά το πλήγμα που τον τραυμάτισε, όμως μέχρι σήμερα η αμερικανική κοινότητα πληροφοριών δεν έχει καταφέρει να επιβεβαιώσει οπτικά πού βρίσκεται, ανέφεραν οι πηγές.
Μέρος της αβεβαιότητας οφείλεται στο ότι ο Χαμενεΐ δεν χρησιμοποιεί καμία ηλεκτρονική συσκευή για να επικοινωνεί, αλλά έρχεται σε επαφή μόνο με όσους μπορούν να τον επισκεφθούν αυτοπροσώπως ή στέλνει μηνύματα μέσω αγγελιοφόρου, πρόσθεσε μία από τις πηγές.
Ο Χαμενεΐ παραμένει απομονωμένος, καθώς συνεχίζει να λαμβάνει ιατρική φροντίδα για τα τραύματά του, μεταξύ των οποίων σοβαρά εγκαύματα στη μία πλευρά του σώματός του, που επηρεάζουν το πρόσωπο, το χέρι, τον κορμό και το πόδι του, πρόσθεσαν οι πηγές.
Ο Μαζαχέρ Χοσεϊνί, επικεφαλής πρωτοκόλλου στο γραφείο του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, δήλωσε την Παρασκευή ότι ο Χαμενεΐ αναρρώνει από τα τραύματά του και «είναι πλέον απολύτως καλά στην υγεία του». Ο Χοσεϊνί πρόσθεσε ότι το πόδι και η μέση του Χαμενεΐ τραυματίστηκαν ελαφρά και ότι «ένα μικρό θραύσμα τον χτύπησε πίσω από το αυτί», αλλά τόνισε ότι τα τραύματά του επουλώνονται.
«Δόξα τω Θεώ, είναι καλά στην υγεία του», ανέφερε ο Χοσεϊνί απευθυνόμενος σε κόσμο στο Ιράν. «Ο εχθρός διαδίδει κάθε είδους φήμες και ψευδείς ισχυρισμούς. Θέλουν να τον δουν και να τον εντοπίσουν, αλλά ο κόσμος πρέπει να κάνει υπομονή και να μη βιάζεται. Θα σας μιλήσει όταν έρθει η κατάλληλη στιγμή», πρόσθεσε.
Ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, δήλωσε σε ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι είχε συνάντηση δυόμισι ωρών με τον Χαμενεΐ, σηματοδοτώντας την πρώτη αναφερόμενη διά ζώσης συνάντηση μεταξύ κορυφαίου Ιρανού αξιωματούχου και του νέου ανώτατου ηγέτη της χώρας.
Όσα γνωρίζουν οι Αμερικανοί αξιωματούχοι για την κατάσταση του Χαμενεΐ βασίζονται σε πληροφορίες που έχουν συλλεχθεί από όσους επικοινωνούν μαζί του, ανέφεραν οι πηγές που γνωρίζουν το θέμα, σύμφωνα με το CNN. Ωστόσο, μεταξύ των αναλυτών των υπηρεσιών πληροφοριών κυκλοφορεί το ερώτημα αν ορισμένοι στο εσωτερικό της ιρανικής δομής εξουσίας ενδέχεται να ισχυρίζονται ότι έχουν πρόσβαση στον Χαμενεΐ, προκειμένου να οικειοποιηθούν την εξουσία του και να προωθήσουν τις δικές τους ατζέντες.
Οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν έχουν αποδυναμωθεί, αλλά δεν έχουν καταστραφεί
Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με τις αμερικανικές εκθέσεις πληροφοριών, ο πόλεμος έχει αποδυναμώσει τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, αλλά δεν τις έχει καταστρέψει.
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, όπως έχει μεταδώσει το CNN, εκτιμούν ότι περίπου οι μισοί εκτοξευτές πυραύλων του Ιράν έχουν γλιτώσει από τα αμερικανικά πλήγματα. Πρόσφατη έκθεση αύξησε το ποσοστό αυτό στα 2/3, εν μέρει επειδή η συνεχιζόμενη εκεχειρία έδωσε στο Ιράν χρόνο να ανασύρει εκτοξευτές που ενδέχεται να είχαν θαφτεί σε προηγούμενα πλήγματα, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις πληροφορίες.
Ξεχωριστή έκθεση της CIA διαπίστωσε ότι το Ιράν πιθανότατα μπορεί να αντέξει έως και τέσσερις ακόμη μήνες τον συνεχιζόμενο αμερικανικό αποκλεισμό χωρίς πλήρη αποσταθεροποίηση της οικονομίας του, ανέφεραν οι πηγές. Η Washington Post ήταν η πρώτη που μετέδωσε την εκτίμηση της CIA.
Οι στρατιωτικές δυνάμεις των ΗΠΑ και του Ιράν, εν τω μεταξύ, έχουν ανταλλάξει πυρά τις τελευταίες ημέρες, παρά τη συνεχιζόμενη εκεχειρία, καθώς η κίνηση μέσω του Στενού του Ορμούζ έχει σχεδόν σταματήσει, με τις δύο πλευρές να ισχυρίζονται ότι ελέγχουν τη θαλάσσια οδό.
Ερωτηθείς για την εκτίμηση της CIA, ανώτερος αξιωματούχος των υπηρεσιών πληροφοριών δήλωσε στο CNN ότι «ο αποκλεισμός του προέδρου προκαλεί πραγματική και σωρευτική ζημιά – αποκόπτει το εμπόριο, συνθλίβει τα έσοδα και επιταχύνει τη συστημική οικονομική κατάρρευση. Ο στρατός του Ιράν έχει υποστεί σοβαρή υποβάθμιση, το ναυτικό του έχει καταστραφεί και οι ηγέτες του κρύβονται. Αυτό που απομένει είναι η όρεξη του καθεστώτος για δεινά εις βάρος των αμάχων – να λιμοκτονεί τον ίδιο του τον λαό για να παρατείνει έναν πόλεμο που έχει ήδη χάσει».
«Ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες γίνονται ισχυρότερες μετά την τεράστια επιτυχία της Επιχείρησης “Επική Οργή”, το Ιράν αποδυναμώνεται μέρα με τη μέρα χάρη στις συντριπτικές συνέπειες της Επιχείρησης Οικονομική Οργή, του στρατιωτικού αποκλεισμού και των ρηγμάτων στο εσωτερικό του καθεστώτος, τα οποία έχουν εμποδίσει την ικανότητα του Ιράν να παρουσιάσει ενιαίες προτάσεις στους Αμερικανούς διαπραγματευτές», δήλωσε στο CNN η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Άννα Κέλι.
«Είναι πιο ξεκάθαρο από ποτέ ότι ο πρόεδρος Τραμπ κρατά όλα τα χαρτιά, καθώς η ομάδα εθνικής ασφάλειάς του εργάζεται για να βάλει οριστικό τέλος στα πυρηνικά όνειρα του Ιράν. Δεν σχολιάζουμε ζητήματα πληροφοριών», πρόσθεσε.
Οι Φρουροί της Επανάστασης διευθύνουν τις καθημερινές επιχειρήσεις
Παρότι οι αμερικανικές εκτιμήσεις πληροφοριών δείχνουν ότι ο Χαμενεΐ εμπλέκεται στη διαμόρφωση της διαπραγματευτικής στρατηγικής του Ιράν για ένα διπλωματικό τέλος στον πόλεμο, πηγή που γνωρίζει τις τελευταίες πληροφορίες δήλωσε στο CNN ότι υπάρχουν στοιχεία πως βρίσκεται αρκετά μακριά από τη διαδικασία λήψης αποφάσεων και είναι προσβάσιμος μόνο σποραδικά.
Ως αποτέλεσμα, ανώτατοι αξιωματούχοι των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ουσιαστικά διευθύνουν τις καθημερινές επιχειρήσεις μαζί με τον πρόεδρο του ιρανικού Κοινοβουλίου, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, πρόσθεσε η πηγή. «Δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι πράγματι δίνει εντολές σε συνεχή βάση, αλλά ούτε και κάτι που να αποδεικνύει ότι δεν το κάνει», δήλωσε δεύτερη πηγή που γνωρίζει τις εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών, αναφερόμενη στον Χαμενεΐ.
Τα ερωτήματα για την υγεία και τη θέση του Χαμενεΐ στο εσωτερικό του πλέον κατακερματισμένου ιρανικού καθεστώτος συνιστούν πρόκληση για την κυβέρνηση Τραμπ, καθώς κορυφαίοι Αμερικανοί αξιωματούχοι συνεχίζουν να αφήνουν να εννοηθεί ότι παραμένει ασαφές ποιος έχει πλέον την εξουσία να διαπραγματευτεί πραγματικά τον τερματισμό της σύγκρουσης, ανέφεραν οι πηγές.
«Το σύστημά τους παραμένει εξαιρετικά κατακερματισμένο και είναι επίσης δυσλειτουργικό, οπότε αυτό μπορεί να λειτουργεί ως εμπόδιο», δήλωσε την Παρασκευή ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, συζητώντας την αναμενόμενη απάντηση του Ιράν στην τελευταία πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου.
Οι συνέπειες των αμερικανοϊσραηλινών επιχειρήσεων που σκότωσαν τον πατέρα του Χαμενεΐ και άλλους ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους είχαν σε μεγάλο βαθμό προβλεφθεί από τις εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών πριν από την απόφαση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να ξεκινήσει τη σύγκρουση – εκτιμήσεις που διαπίστωναν ότι η εξόντωση του προηγούμενου ανώτατου ηγέτη ήταν απίθανο να οδηγήσει στην ανατροπή του καθεστώτος.
«Ακόμη κι αν απομακρύνεις τον αγιατολάχ, οι διάδοχοί του είναι επίσης όλοι σκληροπυρηνικοί», είπε μία πηγή, απηχώντας αυτό που πολλές πηγές περιέγραψαν ως την πρόβλεψη των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών: μια ιρανική κυβέρνηση που θα ελέγχεται σε μεγάλο βαθμό από τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης και άλλα πρόσωπα ιδεολογικά ευθυγραμμισμένα με εκείνους που εξοντώθηκαν.
Ο Τραμπ έχει καυχηθεί μετά τη δολοφονία του πρεσβύτερου Χαμενεΐ ότι το Ιράν έχει υποστεί αλλαγή καθεστώτος και έχει περιγράψει όσους διαπραγματεύονται πλέον εκ μέρους της Τεχεράνης ως «λογικούς».
«Έχουμε να κάνουμε με διαφορετικούς ανθρώπους από όσους είχε αντιμετωπίσει ποτέ οποιοσδήποτε άλλος», είχε πει τον Μάρτιο.
Ο Άλι Βαέζ, διευθυντής του προγράμματος για το Ιράν στο International Crisis Group, είχε δηλώσει προηγουμένως στο CNN ότι, είτε ο νέος ανώτατος ηγέτης ήταν σε θέση να συμβάλει στην καθοδήγηση των συνομιλιών είτε όχι, «το σύστημα τον χρησιμοποιεί για να εξασφαλίζει την τελική έγκριση σε βασικές γενικές αποφάσεις και όχι για την τακτική των διαπραγματεύσεων».
«Το σύστημα όντως προβάλλει σκόπιμα την εμπλοκή του Μοτζτάμπα, επειδή αυτό παρέχει μια προστατευτική ασπίδα απέναντι στην εσωτερική κριτική… σε αντίθεση με τον πατέρα του, ο οποίος εμφανιζόταν τακτικά και σχολίαζε την πορεία των διαπραγματεύσεων», πρόσθεσε. «Ο Μοτζτάμπα είναι εξαφανισμένος, οπότε η απόδοση απόψεων σε αυτόν αποτελεί καλό κάλυμμα για τους Ιρανούς διαπραγματευτές, ώστε να προστατευθούν από την κριτική».
Ακόμη κι έτσι, η επιδίωξη της κυβέρνησης Τραμπ για μια διαπραγματευτική λύση έχει υπονομευθεί από αυτό που πολλές πηγές περιέγραψαν ως θεμελιώδη παρανόηση του τρόπου με τον οποίο σκέφτονται οι Ιρανοί και αντιδρούν στις απειλές – ανεξάρτητα από το ποιος βρίσκεται στην εξουσία.
Πριν από τον πρώτο γύρο συνομιλιών στο Ισλαμαμπάντ τον περασμένο μήνα, ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ζήτησε από ορισμένους εταίρους στον Κόλπο πληροφορίες για το ποιος, ανάμεσα στους εναπομείναντες Ιρανούς πολιτικούς και στρατιωτικούς ηγέτες, είχε την εξουσία να διαπραγματευτεί με τις ΗΠΑ και πώς θα ήταν καλύτερο να τον αντιμετωπίσουν, σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τις συζητήσεις.
Τότε, αξιωματούχοι από τουλάχιστον μία χώρα του Κόλπου είπαν στον Βανς ότι ο Γκαλιμπάφ θεωρούνταν το πρόσωπο που είχε αυτή την εξουσία, περισσότερο από άλλες κορυφαίες ιρανικές προσωπικότητες των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και του πολιτικού σκέλους της κυβέρνησης. Ο Γκαλιμπάφ ηγήθηκε του πρώτου γύρου διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ στο Ισλαμαμπάντ και πλέον θεωρείται ένα από τα βασικά πρόσωπα που εκπροσωπούν την Ισλαμική Δημοκρατία.
Ο πρώην διοικητής των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης -ο οποίος είχε εμπλακεί στην καταστολή φιλομεταρρυθμιστικών φοιτητικών διαδηλώσεων- έχει αναδειχθεί σε έναν από τους λίγους πολιτικούς του Ιράν που μπορούν να συνομιλούν τόσο με διπλωμάτες όσο και με στρατιώτες.
Ωστόσο, ακόμη κι έτσι, ο Βανς έφυγε από εκείνες τις αρχικές συνομιλίες στο Ισλαμαμπάντ χωρίς συμφωνία στα χέρια, ενώ ένας ανακοινωθείς δεύτερος γύρος συνομιλιών στο Πακιστάν τελικά δεν πραγματοποιήθηκε. Ο Τραμπ απέδωσε την κατάρρευση στο γεγονός ότι η κυβέρνηση του Ιράν είναι «σοβαρά κατακερματισμένη» και παρέτεινε την εκεχειρία κατά δύο εβδομάδες, ώστε να δοθεί χρόνος στους Ιρανούς ηγέτες να διαμορφώσουν μια «ενιαία πρόταση».
Τις εβδομάδες που ακολούθησαν, η κυβέρνηση Τραμπ έχει διατηρήσει τη θέση ότι η εκεχειρία μεταξύ των δύο χωρών εξακολουθεί να ισχύει, με τον Τραμπ να παρατείνει την εκεχειρία επ’ αόριστον και το Ιράν να εξετάζει, έως την Παρασκευή, την τελευταία αμερικανική πρόταση.
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
